Ze komen er allebei al tientallen jaren: René de Bos en Katja Staartjes. Zij was de eerste Nederlandse vrouw die de Mount Everest wist te beklimmen en kwam daarna nog zo'n dertig keer in het bergland. Hij was überhaupt de eerste Nederlander die de berg bedwong. Daarnaast heeft hij een reisbureau dat zich richt op Nepal.

De verhalen over oplichting in de toerismesector kennen De Bos en Staartjes allebei, maar vooral van horen zeggen. Ook zij kregen mee dat in Nepal deze week 32 mensen zijn aangeklaagd voor hun rol in een grote fraudezaak waarbij toeristen tijdens trektochten onnodig per helikopter werden geëvacueerd.

Volgens justitie werkten trekkingbureaus, helikoptermaatschappijen en ziekenhuizen samen en incasseerden zij miljoenen dollars aan verzekeringsgeld door medische noodgevallen te verzinnen of te overdrijven.

Dergelijke oplichting speelde al in 2018, herinneren beide ervaren klimmers zich. Toen kondigde de Nepalese overheid maatregelen aan, maar daarna gebeurde er weinig om de misstanden écht aan te pakken. Na corona werd het zelfs nog erger.

Toch is het nu anders, verwacht Staartjes. De nieuwe regering voelt de druk van een jongere generatie die klaar is met de corruptie in het land. Volgens Staartjes lijkt het nu menens.

Wandelaars vaakst slachtoffer

Het vaakst gaat het mis bij de wandelaars, zeggen De Bos en Staartjes allebei. Met wandelaars bedoelen ze de mensen die niet de Mount Everest beklimmen, maar lopen tot aan het basiskamp. Dat klinkt makkelijker dan het is: het is een meerdaagse tocht tot een hoogte van 5300 meter.

Op zulke hoogtes kun je hoogteziekte oplopen. Je lichaam is dan nog niet gewend aan de veel lagere hoeveelheid zuurstof in de lucht. Mensen worden ziek als ze te snel stijgen.

Vaak zijn de klachten relatief onschuldig. Geen eetlust, hoofdpijn en duizeligheid. Maar het wordt gevaarlijk wanneer er een zwelling van de hersenen optreedt, soms met vocht in de longen. De remedie is dan zo snel mogelijk afdalen en naar een ziekenhuis gaan. Terug naar beneden gaat op dat moment meestal alleen nog per dure helikopter.

Van die angst voor hoogteziekte maken sommige reisgidsen handig gebruik. Ze zetten mensen met relatief milde klachten onder druk om zich te laten evacueren. "De verzekering betaalt toch wel."

Wat de toeristen dan niet weten: iedereen profiteert mee. De gids, het helikopterbedrijf en zelfs het ziekenhuis.

'Neem de tijd'

De oplossing is vrij simpel, schetst Staartjes. "Zorg dat je de tijd hebt. Iedereen heeft haast, maar juist op hoogte moet je geen haast hebben." Dat betekent dat je voor de tocht naar het basiskamp ruim een week uittrekt.

Toch bieden reisorganisaties in Nepal de tocht nog steeds aan op een manier waarbij wandelaars in slechts enkele dagen het basiskamp bereiken. Daarmee nemen ze het risico dat mensen ziek worden. Staartjes noemt die praktijken "zeer schadelijk en verwerpelijk".

Als mensen worden geëvacueerd, wordt de vlucht soms gedeeld met anderen. Aan boord zitten dan meer geëvacueerden, maar de verzekeringsmaatschappijen weten dat niet. Vanuit Nepal wordt dezelfde vlucht meerdere keren in rekening gebracht. Zo verdient de helikoptermaatschappij de vlucht soms wel vijf keer terug.

Goede voorbereiding

Het is dus zaak om met betrouwbare mensen op pad te gaan. Veel ellende kun je voorkomen door een reis via een Nederlands bureau te boeken, zegt Staartjes. En, benadrukt ze: "wanneer je het goed regelt en de tijd neemt, heb je de reis van je leven, waarin je echt kunt genieten".

Ook De Bos hamert erop: een goede voorbereiding voorkomt een hoop problemen. Weet als wandelaar of klimmer wat normaal is, hoe snel je mag stijgen en wat een gids behoort te kosten. "Als je voor een koopje naar het basiskamp wordt gestuurd: vraag je dan af of het wel klopt."

De Amerikaans-Israëlische oorlog in Iran richt zich niet alleen op militaire doelen. Ook woonhuizen, universiteiten, infrastructuur en winkel- en kantoorpanden worden geraakt. De verschuiving naar deze doelwitten heeft grote gevolgen voor Iraniërs.

"We gaan ze de komende weken extreem hard raken", zei president Trump gisteren in zijn televisietoespraak. "We gaan ze terugbrengen naar het stenen tijdperk, waar ze horen." Kort daarna bombardeerde het Amerikaanse leger de belangrijke B1-brug tussen Karaj en Teheran.

Op de schaarse aanvalsbeelden uit Iran, geverifieerd door de NOS, is te zien hoe woonhuizen en bedrijfspanden in drukke wijken van de hoofdstad doelwit zijn:

De aanvallen hebben grote gevolgen voor het Iraanse leven. Volgens mensenrechtenorganisatie HRANA zijn er sinds het begin van de oorlog zo'n 1600 burgers gedood. Dat zijn er honderden meer dan het aantal militaire slachtoffers dat de organisatie tot nu toe identificeerde.

'Niet naar het ziekenhuis'

De Iraans-Nederlandse Sara Nozohour hoort van haar familie in Iran dat de angst toeneemt. "Zij merken dat doelwitten in en rond Teheran worden aangevallen, die eigenlijk weinig of niets te maken hebben met militaire doelen. Er is veel angst."

Toen Nozohours oma door een gebroken been in het ziekenhuis belandde, probeerden familieleden haar zo snel mogelijk naar huis te halen. "De laatste tijd horen wij vaker dat ook ziekenhuizen direct of indirect zijn aangevallen", vertelt ze. "Om haar daar weg te halen moest mijn familie een verklaring ondertekenen die de gezondheidsrisico's bij hen legt. Dat hebben we gedaan, want ik had haar liever thuis dan in een ziekenhuis."

Historicus en Iran-deskundige Peyman Jafari herkent de verhalen die Nozohour van haar vrienden en familie hoort. "Er worden bommen van honderden kilo's op Iran gegooid. Dat houdt de bevolking wakker in angst. Kinderen en volwassenen raken getraumatiseerd omdat de grond onder hun voeten letterlijk elke nacht trilt."

Economische verzwakking

Daarnaast ziet Jafari dat de VS en Israël hun aanvalsdoelen verschuiven. "In de eerste dagen waren het vooral militaire doelen. Zoals productieplekken voor langeafstandsraketten, barakken van de Revolutionaire Garde", zegt hij. "Nu zien we dat gasvelden en raffinaderijen geraakt worden, maar ook fabrieken waar medicijnen worden geproduceerd. En vandaag zelfs een bedrijf dat vaccins ontwikkelt."

Volgens de historicus draaien deze aanvallen voornamelijk om de economische verzwakking van het land. "Het doel voor met name Israël is om Iran tot een heel erg zwak en gefragmenteerd land te bombarderen. Waardoor het land economisch minder aantrekkelijk is voor China en Rusland."

Bovendien, stelt Jafari, kan Iran zich minder focussen op de Israëlische operaties in Gaza en de Westelijke Jordaanoever, als het straks jarenlang de eigen economie moet opbouwen.

Hogere ticketprijzen bij KLM, een brandstoftoeslag bij P&O Ferries en mogelijk annuleringen van Ryanair-vluchten in de zomer. Het zijn de eerste concrete voorbeelden van het effect van de gestegen brandstofprijzen op de reisbranche.

Door de oorlog in het Midden-Oosten loopt de prijs van diesel, benzine en kerosine snel op. Meerdere vervoersmaatschappijen kondigden de afgelopen weken aan die gestegen brandstofkosten door te gaan berekenen aan reizigers en ook annuleringen zijn dus mogelijk. Wat kunnen reizigers verwachten, nu het vakantieseizoen voor de deur staat?

Pakketreizen

Vervoerders kunnen de gestegen kosten op verschillende manieren doorberekenen. Verschillende vliegmaatschappijen doen dat nu door de ticketprijzen van toekomstige vluchten te verhogen. Maar ook als je al hebt geboekt, kun je achteraf een extra rekening krijgen.

Of dat ook echt gebeurt, hangt volgens reisbranchevereniging ANVR af van het soort ticket dat je hebt geboekt. "Er is een verschil tussen pakketreizen en los geboekte tickets", zegt directeur Frank Radstake. "Pakketreizen vallen onder een Europese richtlijn, die voorschrijft dat een organisator tot twintig dagen voor vertrek het recht heeft om de prijs te verhogen. Dat mag alleen als het bij het boeken duidelijk vermeld wordt in de algemene voorwaarden."

Is een reisorganisatie aangesloten bij de ANVR, dan zijn de voorwaarden iets gunstiger. Dat geldt voor ongeveer 90 procent van de pakketreisaanbieders. Zij mogen de prijzen niet meer verhogen vanaf de datum dat de reis uiterlijk betaald moet zijn.

Bij de meeste aanbieders is dat ongeveer zes weken van tevoren. "Dus als je een pakketreis hebt geboekt voor de meivakantie en alles is betaald, kan er de komende weken niet opeens een naheffing worden gerekend", zegt Radstake.

De prijs van pakketreizen die later in het jaar gepland staan, kan nog wel worden verhoogd. Stijgt de prijs met meer dan 8 procent, dan heeft een reiziger het recht om de reis kosteloos te annuleren.

Los ticket

Voor losse vlieg-, boot- of bustickets is er geen duidelijke richtlijn voor prijsverhogingen. Of een vervoerder achteraf een toeslag mag heffen en hoe hoog die is, hangt af van de voorwaarden van de maatschappij.

Staat er in de voorwaarden niet expliciet iets vermeld over een naheffing, dan mag een stijging van de brandstofprijzen na het boeken niet worden doorberekend.

Wel hebben vervoerders volgens claimbedrijf EUclaim de mogelijkheid om bijvoorbeeld vluchten te annuleren. Zo schrapte de Scandinavische luchtvaartmaatschappij SAS onlangs duizend vluchten die komende maand op de planning stonden.

"Als je met een Europese maatschappij vliegt of met een niet-Europese maatschappij die wel uit Europa vertrekt, dan heb je bij zo'n annulering recht op een vervangende vlucht", zegt EUclaim-vluchtanalist Paul Vaneker. "Is er geen vervangende vlucht beschikbaar, dan krijg je je geld terug."

Annuleert de maatschappij de vlucht binnen veertien dagen voor vertrek, dan heb je soms ook nog recht op een extra compensatie. "Het nadeel daarvan is dat je zelf een nieuw, duurder, ticket moet boeken als je alsnog op vakantie wil", zegt ANVR-directeur Radstake.

Hoe de ticketprijzen zich de komende maanden ontwikkelen, hangt volgens de ANVR af van wat er in het Midden-Oosten gebeurt. "Hoe langer de onrust aanhoudt, hoe duurder brandstof wordt en hoe vaker organisaties een brandstoftoeslag rekenen."

Hoelang het precies duurt voordat de tarieven omhooggaan, verschilt per aanbieder en per vervoersmiddel. ANVR-directeur Radstake verwacht dat de prijzen van vliegtickets harder zullen stijgen dan de prijzen van bus- of boottickets. Een groot deel van de kerosine komt uit het Midden-Oosten en die aanvoer is vrijwel tot stilstand gekomen.

Een aantal Europese luchtvaarmaatschappijen heeft zich ingedekt met brandstofcontracten, waarbij de kerosineprijs voor langere tijd vaststaat. Daardoor worden de hoge brandstofprijzen nu nog maar mondjesmaat doorberekend aan reizigers.

"Voorlopig hebben luchthavens nog voldoende voorraad kerosine", zei ING-econoom Rico Luman eerder tegen de NOS. "Maar als die voorraad afneemt en de prijzen blijven oplopen, kunnen vluchten later in het jaar wel duurder uitpakken."

Branchevereniging BARIN waarschuwt wel dat luchtvaartmaatschappijen over zes weken vluchten moeten gaan annuleren als de Straat van Hormuz afgesloten blijft. Dat geldt vooral voor Zuidoost-Aziatische landen, die voor hun kerosine afhankelijk zijn van het Midden-Oosten. Daardoor dreigt daar eerder een tekort dan in Europa.

KLM-topman Ben Smith waarschuwde onlangs dat de brandstoftekorten in Zuidoost-Azië kunnen leiden tot problemen bij het terugvliegen uit die regio.

President Trump stelt voor om het budget voor de Amerikaanse defensie volgend jaar met 445 miljard dollar te verhogen naar 1,5 biljoen dollar. Daarmee zou het defensiebudget van de Verenigde Staten uitkomen op het hoogste bedrag in decennia.

Het gaat om een verhoging van ruim 40 procent ten opzichte van dit jaar. De regering-Trump wil het extra geld onder meer uitgeven aan de aanschaf van munitie, het uitbreiden van de vloot van de Amerikaanse marine en de start van de bouw van een luchtafweersysteem, de 'Golden Dome'.

Het voorstel komt in dezelfde week als de toespraak van Trump over de Amerikaanse aanvallen op Iran. Het is onderdeel van een conceptbegroting van het Witte Huis voor 2027.

Die begroting moet gezien worden als een wensenlijstje van de regering. Het Amerikaanse Congres gaat over de uitgaven van de regering en moet dus over de begrotingsplannen stemmen. Het Congres gaat zelden mee in alle voorgestelde uitgaven.

"President Trump is toegewijd aan de heropbouw van ons leger om vrede te bewerkstelligen dankzij kracht", staat in het voorstel.

ICE en kritieke mineralen

In de conceptbegroting is ook meer geld beschikbaar voor het ministerie van Justitie voor de uitvoering van het strenge immigratie- en deportatiebeleid en het bestrijden van "gewelddadige criminelen". Ook moet er extra budget komen voor de opbouw van strategische reserves van kritieke mineralen.

Opvallende posten zijn het aannemen van meer luchtverkeersleiders om de vliegveiligheid te verbeteren en de gereserveerde 10 miljard dollar voor het "mooi maken" van hoofdstad Washington.

Tegenover de grote extra uitgaven staan voorgestelde bezuinigingen van in totaal 10 procent op andere terreinen. Er wordt vooral gekort op zaken die de regering-Trump als 'woke' bestempelt. Het gaat dan om maatschappelijk werk, sociale woningbouw, gezondheidszorg en kinderopvang. Een deel van die uitgaven wil het Witte Huis overhevelen naar de staten en lokale overheden.

"We zijn oorlog aan het voeren. We kunnen geen kinderopvang regelen", zei Trump eerder deze week al.

'Corrupte politici'

Vandaag werd ook bekend dat vicepresident Vance wordt benoemd tot een soort 'fraude-tsaar'. Hij zal vanaf nu verantwoordelijk zijn voor fraudebestrijding in de VS, schrijft de president.

Uit een bericht van Trump op zijn sociale mediaplatform Truth Social wordt duidelijk dat Vance zich vooral zal richten op Democratische staten. Volgens Trump ligt "corrupte politici" in die "blauwe" staten geen strobreed in de weg om "er op ongekende schaal vandoor te gaan met geld van de belastingbetaler".

Als voorbeelden noemt hij onder meer Californië, Illinois en Minnesota. In die staten was eerder grote onvrede over Trumps inzet van de federale immigratiedienst ICE en werd al juridische actie ondernomen tegen Trumps beleid.

Verslaggever Marieke de Vries in de VS:

"President Trump beweert al langer dat overheidsgeld dat bestemd is voor maatschappelijke welzijnsprojecten in sommige staten achterover wordt gedrukt. Daarom tekende hij afgelopen maand een decreet waarmee hij een landelijke taskforce lanceerde die dit moet aanpakken. Om er extra gewicht aan te geven heeft hij zijn vicepresident JD Vance nu benoemd als 'fraude-tsaar'. Vance zal het volgens Trump vast beter gaat doen dan de voormalige vicepresident Kamala Harris het als 'grens-tsaar' deed, aangezien zij zich volgens Trump amper aan de grens liet ziet.

In samenwerking met de taskforce van Vance vonden gisteren in Los Angeles al invallen plaats, waarbij acht mensen in verschillende zaken zijn aangeklaagd voor zorgfraude. "De taskforce verspilt geen tijd en treedt hard op tegen fraude", schreef de vicepresident op sociale media."

Het Openbaar Ministerie en de politie bekijken of er bij een pro-Palestinademonstratie op de Dam gisteren sprake was van het vergoelijken van de Holocaust. Op beelden op internet is te zien hoe een man in een microfoon over de "nieuwe nazi's in Israël" zegt dat het "jammer is dat het niet ooit is afgemaakt; dan zaten we nu niet met dit gezwel, deze kanker".

In een interview met AT5 spreekt burgemeester Halsema van "zuiver antisemitisme". "Door dit soort uitspraken te doen, verspeel je eigenlijk je recht van vreedzaam protest, vind ik."

De bewuste spreker op de demonstratie geeft tegenover De Telegraaf een andere lezing: hij zou hebben bedoeld dat "de intifada" had moeten doorgaan. Dat waren twee Palestijnse opstanden tegen Israël, die duurden van 1987 tot 1993 en van 2000 tot 2005.

Een woordvoerder van het OM kan niet inschatten hoelang het onderzoek gaat duren. Agenten op de Dam hebben de uitspraken zelf niet gehoord, daarom zijn politie en justitie afhankelijk van de beelden.

De politie heeft in Spijkenisse twee arrestaties verricht die verband houden met het lekken van ambtelijke informatie van de Koninklijke Marechaussee. Het gaat om een 31-jarige opsporingsambtenaar van de marechaussee en een andere 36-jarige man. De verdenking is dat de medewerker informatie verkocht aan zijn plaatsgenoot.

Volgens de marechaussee heeft de verdachte persoons- en kentekengegevens opgevraagd in interne opsporingssystemen zonder dat hij daar de bevoegdheid voor had. De informatie die hij daaruit haalde, speelde hij "door aan derden", aldus de marechaussee.

Zwaarbewapend

De zaak kwam aan het licht na onderzoek van de Rijksrecherche en de Eenheid Landelijke Opsporing en Interventies. Gedurende het onderzoek kwam ook de 36-jarige man in beeld.

Beide mannen werden dinsdagmiddag door een zwaarbewapend arrestatieteam op verschillende locaties in Spijkenisse aangehouden. Op foto's is te zien dat een van de verdachten geboeid werd afgevoerd in een geblindeerde auto. De recherche nam daarnaast ook digitale gegevensdragers zoals laptops en telefoons mee.

De verdachten zijn vanmiddag voorgeleid aan de rechter-commissaris en blijven nog zeker veertien dagen in hechtenis.

In Parijs zijn sinds begin dit jaar 78 medewerkers van naschoolse opvanglocaties geschorst, van wie er 31 verdacht worden van seksueel geweld. Dat maakte de nieuwe burgemeester van Parijs, Emmanuel Grégoire, bekend.

In de Franse hoofdstad kwamen de laatste dagen schokkende verhalen naar buiten over wangedrag door medewerkers van de naschoolse opvang. Dit kwam aan het rollen door een onderzoek van het tv-programma Cash Investigation op de Franse publieke omroep eind januari. Daarin werd het ongepaste gedrag van bepaalde naschoolse medewerkers aan het licht gebracht. Misbruik op scholen is al langer een probleem in Frankrijk en was ook een belangrijk thema bij de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen.

Vijf miljoen kinderen

In het programma kwamen ouders aan het woord die melding maakten van verdacht gedrag, waar verder niets mee werd gedaan. Zo hoorden ouders van hun kinderen verhalen dat ze zich moesten uitkleden en aangeraakt werden op plekken waar dat niet hoort. Volgens hen ontbrak het vaak aan een gedragskader binnen de opvang. Ook zagen ze dat de medewerkers vaak van de ene naschoolse opvang naar de andere hopten, omdat ze geen vaste werkplek hadden.

Het programma onthulde via verborgen camera's ook hoe medewerkers van de opvang hard naar kinderen schreeuwden en zeiden dat ze hun mond moesten houden. Een ouder zei in het programma dat een begeleidster had geprobeerd haar kind op de mond te kussen. Het gaat om activiteitenbegeleiders die, vooral in het 7e en 15e arrondissement, de naschoolse opvang verzorgen op de scholen zelf.

In navolging van het programma stelden de autoriteiten in Parijs een onderzoek in. Ook werden twee begeleiders, die werden herkend, meteen geschorst. Van degenen die dit jaar zijn geschorst wegens fysiek of seksueel geweld, werkten er negen op dezelfde Parijse naschoolse opvang. In Frankrijk gaan meer dan vijf miljoen kinderen elke dag naar een naschoolse activiteit.

Frankrijk-correspondent Saskia Houttuin:

"Dat er problemen waren in de naschoolse opvang, was al langer bekend. Maar dat alleen al dit jaar zoveel medewerkers zijn geschorst wegens mogelijk (seksueel) wangedrag, komt in Parijs aan als een schok. De omvang blijkt veel groter dan gedacht.

Hoe dit heeft kunnen gebeuren, zal volgens burgemeester Grégoire de komende tijd worden onderzocht. De documentaire die deze zaak op heeft gezet, legde al de belangrijkste tekortkomingen bloot: onvoldoende controle en toezicht. Veel begeleiders zijn onervaren en hebben soms nooit eerder met kinderen gewerkt. Bovendien is er vaak te weinig personeel voor te veel kinderen. Toch dragen zij de verantwoordelijkheid voor de opvang na school.

Daar komt bij dat veel ouders niet wisten bij wie ze bij zorgen aan de bel konden trekken: was dat bij de school, de naschoolse opvang of de (deel)gemeente? Soms kwam er ook geen antwoord of werden ze van het kastje naar de muur gestuurd."

In 2025 werden er al meerdere medewerkers ontslagen. Dit was ook de aanleiding voor het onderzoeksprogramma om undercover te gaan. Er is ook een petitie geweest van ouders gericht aan burgemeester Grégoire, waarin wordt opgeroepen tot maatregelen en een onafhankelijk onderzoek.

Eind november had de gemeente, onder de vorige burgemeester Hidalgo, al een plan uitgerold om seksueel geweld tegen kinderen te bestrijden. Onderdeel daarvan was een training om medewerkers van de opvang beter op te leiden en het oprichten van een kinderombudsman in Parijs. Dominique Versini werd hiervoor aangewezen. Ze zei dat ze tussen medio december en eind januari 150 klachten had ontvangen over medewerkers, met name van de naschoolse opvang.

Burgemeester Grégoire heeft vandaag aangekondigd dat hij 20 miljoen euro gaat investeren om de misstanden bij de naschoolse opvang verder aan te pakken. Het is het eerste grote dossier dat hij op zich neemt sinds hij afgelopen zondag is aangesteld.

"We moeten alles herzien met één doel voor ogen: een zerotolerancebeleid." Hij heeft gezegd dat er een duidelijke plek moet komen waar mensen zich kunnen melden. Ook heeft hij beloofd het onafhankelijke onderzoek te laten uitvoeren waar ouders om vroegen.

Door een verzakking van het spoor bij Vught rijden er de rest van de dag geen treinen meer tussen Den Bosch en Tilburg en tussen Den Bosch en Boxtel. Spoorbeheerder ProRail vermoedt dat de problemen zijn veroorzaakt door werkzaamheden aan een onderdoorgang.

Tot de verzakking is opgelost, is er geen treinverkeer mogelijk. Er worden bussen ingezet. Die bussen zitten overvol. Volgens een woordvoerder komt dat doordat er normaal gesproken veel treinen op het traject rijden en in een bus minder mensen passen. Reizigers wordt daarom geadviseerd om alternatief vervoer te kiezen als ze die mogelijkheid hebben.

Een verslaggever van Omroep Brabant meldt dat er in Den Bosch lange rijen staan van het treinspoor tot aan de bushaltes achter het centraal station.

Eerdere problemen

Drie weken geleden reden er op dezelfde trajecten meerdere dagen geen treinen nadat een werktrein was ontspoord en een wissel kapot was gegaan. Ook dat had te maken met de werkzaamheden aan de onderdoorgang.

Huizenkopers moeten eerder duidelijkheid krijgen over de fundering van de woning die ze kopen, vindt Vereniging Eigen Huis (VEH). Vanaf deze maand bevat een taxatierapport ook informatie over mogelijke funderingsproblemen, zoals een zwakke ondergrond of het bouwmateriaal van de fundering, maar volgens de vereniging komt dat te laat voor de koper.

Nadat een koper het koopcontract heeft getekend krijgt die een taxatierapport. Sinds 1 april dit jaar staat er in dat rapport ook een funderingsscore. Die loopt van A tot en met E. Bij een lagere score, D of E, is er een hoger risico dat de fundering problemen heeft, of is er onderzoek nodig.

Maar doordat de koper die score pas kan inzien nadat het koopcontract getekend is, vergroot dat volgens de vereniging de kans op onvoorziene kosten.

"De issues komen dan op je af nadat je contract is getekend", zegt Nico Stolwijk van Vereniging Eigen Huis. Hij ziet dat de koper en de verkoper in de problemen komen doordat die informatie zo laat komt. "Het kan betekenen dat een huis tijdens de verkoop minder waard wordt, of de bank kan voor een koper niet alle extra funderingskosten financieren. De kans is dan groot dat de koop van de woning niet rondkomt."

Onwetendheid koper

Volgens Stolwijk is er bij verkopers en kopers veel onbekendheid als het gaat om de fundering van een huis. Wanneer kopers een bouwkundige keuring laten uitvoeren, komt informatie over fundering vaak niet aan bod.

Bovendien laten veel bewoners vaak al niet een voorbehoud van bouwkundige keuring opnemen in hun bod, bleek uit eerder onderzoek van Stichting Achmea Rechtsbijstand. Door een grote concurrentie op de woningmarkt nemen kopers vaak minder goed de tijd om te kijken of proberen ze beter uit de bus te komen door het voorbehoud te schrappen. Daardoor komen kopers vaker voor verrassingen en onvoorziene kosten te staan.

Daarom pleit de VEH naast het eerder aanbieden van funderingsinformatie ook voor het opnemen van een voorbehoud van fundering in het koopcontract. Zo kunnen potentiële kopers nog afzien van de koop als er problemen zijn.

Rol van makelaar en koper

Stolwijk wijst erop dat makelaars een belangrijke rol spelen om die informatie over de fundering van een huis eerder kenbaar te maken. Zij hebben namelijk wel toegang tot die informatie en kunnen eerder aan een verkoper en een koper aangeven wat er over de fundering bekend is.

Ook de koper kan bij de bezichtiging al signalen zien van een slechte fundering. "Je kunt letten op scheuren, ongelijke vloeren of zichtbare verzakkingen", zegt Stolwijk.

Daarnaast is het ministerie van Binnenlandse Zaken in gesprek met onder meer gemeenten en waterschappen over funderingsrisico's bij woningen. Afgelopen week presenteerde het ministerie de Nationale Aanpak Funderingen die eigenaren moet ondersteunen bij funderingsproblemen. Het kabinet maakt daar tot eind 2028 56 miljoen euro voor beschikbaar.

Sommige mensen met een visuele beperking kunnen geen geld meer overmaken via de Rabobank-app. Volgens de Oogvereniging, belangenbehartiger van mensen met een visuele beperking of aandoening, gaat het mis sinds een update een paar weken geleden van de Android-versie van de app. De bank erkent het probleem en zegt dat een oplossing nabij is.

Mensen kunnen de betaalknop niet meer indrukken bij zowel overschrijvingen als iDeal/Wero-betalingen. Normaal gesproken werkt het als volgt: de spraakfunctie van Android, Talkback, leest de tekst op het scherm voor, zo ook de tekst van de betaalknop. Vervolgens kunnen mensen dubbelklikken om die knop in te drukken. Maar nu wordt de tekst van de betaalknop niet meer voorgelezen en kunnen gebruikers betalingen daardoor ook niet meer bevestigen.

"Het volledige scherm wordt netjes voorgelezen, tot je bij die knop komt", zegt klant Ferry Molenaar, die blind is. "Zo'n foutje kan gebeuren, maar het is wel problematisch dat een oplossing zo lang op zich laat wachten." Hij diende 19 maart al een klacht in bij de Rabobank. Hij zegt dat hij gisteren te horen kreeg dat ze ermee bezig zijn, maar nog niet weten wanneer het is opgelost.

Hulp van wildvreemde

Molenaar schakelt nu maar de hulp in van anderen voor betalingen. "Het meest privacygevoelige was toen ik in een kledingwinkel stond en broeken wilde kopen. Daarvoor moest ik wat geld van mijn spaarrekening naar mijn betaalrekening overmaken. Ik heb toen maar de winkelier gevraagd om op die knop te drukken. Het lijkt me niet goed als je een wildvreemde moet vragen om te helpen met bankzaken."

"Iedereen moet zelfstandig betalingen kunnen doen", zegt Monique Verboeket van de Oogvereniging. "Ik heb bij de Rabobank aangegeven dat dit met spoed aandacht vereist. Ik snap dat het tijd kan kosten om dit op te lossen, maar het liefst gebeurt dat vandaag nog." Het is ook wettelijk verplicht dat online bankieren toegankelijk is voor mensen met een beperking.

Uiterlijk woensdag

De Rabobank zegt dat in een nieuwe versie van de app het probleem wordt opgelost. Die moet uiterlijk woensdag beschikbaar komen. "We betreuren het dat een aantal klanten na hun meldingen niet snel genoeg duidelijkheid heeft gekregen", zegt een woordvoerder. "Toegankelijkheid is immers een belangrijk uitgangspunt in onze dienstverlening."

De bank zegt dat blinde en slechtziende klanten tot de update via andere kanalen betalingen kunnen doen, zoals met internetbankieren via een computer of telefonisch.

Het Openbaar Ministerie gaat niemand vervolgen voor de brand in Roermond waarbij begin september vorig jaar twee mensen om het leven kwamen. De brand is aangestoken, maar er zijn "geen verdachten in beeld die nog in leven zijn".

Bij de brand kwamen een moeder (51) en haar oudste zoon (16) om het leven. De jongste zoon (14) wist zichzelf op tijd in veiligheid te brengen door vanaf de tweede verdieping uit het raam te springen.

Al snel bleek er sprake te zijn van brandstichting. In de tuin werden jerrycans gevonden en sporenonderzoek bevestigde dat de brand was aangestoken.

Bekend bij hulpinstanties

Uit nader onderzoek van de politie, waarbij ook de zoon is gehoord, blijkt dat er geen verdachten in beeld zijn die nog leven. Het OM ziet daarom geen aanleiding om over te gaan tot vervolging.

Of de moeder of zoon de brand mogelijk heeft aangestoken en waarom, wil het OM niets zeggen omdat het om overleden personen gaat. Eerder werd wel bekend dat het gezin bekend was bij hulpinstanties, meldt L1.

President-directeur van KLM Marjan Rintel heeft vorig jaar 30 procent meer verdiend dan in 2024. Dat blijkt uit het nieuwe jaarverslag van de Nederlandse luchtvaartmaatschappij.

Bij elkaar verdiende Rintel vorig jaar bijna 1,6 miljoen euro. Haar basissalaris van 600.000 euro veranderde weliswaar niet, maar de directie kan daarnaast nog variabele beloning ontvangen. En die was voor Rintel vorig jaar hoger. Op papier boekte KLM eindelijk weer een goede omzet en winst, na enkele slechte jaren door de gevolgen van de coronacrisis.

Wel was er in de praktijk veel onrust bij het dochterbedrijf van Air France-KLM. Zo stonden KLM en de vakbonden meerdere malen voor de rechter vanwege aangekondigde stakingen van het grondpersoneel.

Pas na bemiddeling van oud-minister Aart Jan de Geus kwam er een nieuwe cao. Hierin krijgt het grondpersoneel er in twee jaar tijd in totaal 3,25 procent meer loon bij, samen met een eenmalige bonus en meer kans op een vast contract.

Doelen gehaald

Dat de hoogste baas van KLM er vorig jaar 30 procent bij kreeg heeft verschillende oorzaken, benadrukt een woordvoerder. Het variabele deel van het salaris van onder meer de directie hangt af van het wel of niet behalen van vooraf afgesproken doelen.

Een deel van deze doelen voor Rintel gaan over KLM, een ander deel over moederbedrijf Air France-KLM. "Vooral Air France-KLM kende vorig jaar een heel goed jaar", aldus de woordvoerder. Daardoor kreeg Rintel er naast haar vaste salaris van 600.000 euro nog eens 399.360 euro aan variabele beloning bij.

Ook doelen niet gehaald

In een intern bericht schrijft KLM dat de directieleden vorig jaar "door tegenvallers" niet al hun doelen hebben behaald: "De totale beloning ligt dan ook onder hoeveel het was geweest als dat wel zo was geweest."

Dat het totaal op 1,59 miljoen euro uitkomt, heeft te maken met een beloning in aandelen van moederbedrijf Air France-KLM, waar de koers vorig jaar steeg door betere resultaten.

KLM benadrukt dat de directie de beloning in aandelen pas over enkele jaren ontvangt. Dit om te voorkomen dat op de korte termijn wordt gehandeld.

Ook is er een mogelijkheid om die aandelen later terug te vorderen als er na enkele jaren bijvoorbeeld slecht bestuur blijkt te hebben plaatsgevonden. Dat gebeurde eerder bij directieleden van ING bij het witwasschandaal bij de bank.

Afspraak

In het interne bericht erkent KLM dat de financiële situatie van het bedrijf nog altijd niet goed is. Ook vanwege de crisis in het Midden-Oosten, waardoor onder meer de prijs van kerosine stijgt, wordt er "scherp gelet op de kosten". "Maar we komen de afspraken met al onze collega's na: een vaste extra dertiende maand voor het grootste deel van de collega's en voor een kleinere groep een variabele beloning."

Het Nederlandse baggerschip Parana werkt mee aan een Marokkaans prestigeproject in de Westelijke Sahara. Dat gebied is al sinds de jaren 70 bezet door Marokko. Dat maakt werken in het gebied omstreden en mogelijk zelfs verboden voor Nederlandse bedrijven, zeggen experts.

Baggerbedrijf De Boer reageerde de afgelopen dagen niet op vragen van de NOS over het werk van de Parana.

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland (RVO) meldt dat er economische activiteiten mogen plaatsvinden in het gebied, dat wordt bestuurd onder toezicht van de Verenigde Naties. Voorwaarde is wel "dat de opbrengsten van de activiteiten ten goede komen aan de oorspronkelijke Sahrawi-bevolking", staat op een site over zakendoen in het gebied.

Geopolitiek mijnenveld

De Parana van het baggerbedrijf De Boer begeeft zich met zijn werk in politiek onstuimig vaarwater. De Westelijke Sahara is een groot woestijngebied ten zuiden van Marokko. Tot 1975 was het een kolonie van Spanje. Toen de Spanjaarden vertrokken werd het een geopolitiek mijnenveld.

Marokko eiste de zuidelijke buur op. De Sahara-bewoners riepen een eigen staat uit. Wat volgde was een oorlog tussen de Saharaanse nationalisten van Polisario en het Marokkaanse leger. Dat conflict sleept nog altijd. Marokko bezet inmiddels zo'n twee derde van het gebied, inclusief de hele kust.

Nieuwe haven

Aan die kust bouwt Marokko nu een grote nieuwe haven: de Dakhla Atlantic Port. Deze zeehaven moet onder meer de toekomstige export van groene waterstof, landbouwproducten als tomaten en fosfaat makkelijker maken. Afgelopen weken was de Parana voor de monding van die haven aan het baggeren.

Via scheepvaartdata van Marine Traffic is te zien hoe de Parana bezig was de afgelopen dagen:

De vraag is: mag dat? Voor universitair docent Andrea Maria Pelliconi van de Universiteit van Southampton is het een duidelijke nee. "De Westelijke Sahara is onwettig bezet door Marokko. Internationaal recht schrijft voor dat andere landen zo'n onwettige situatie niet mogen ondersteunen. Die verplichting geldt ook voor bedrijven uit een ander land. Nederland heeft de verantwoordelijkheid om zijn bedrijven te reguleren."

De Groningse hoogleraar Marcel Brus beaamt dat. "Het is nog steeds bezet gebied." Hij wijst echter op de nuance die ook de RVO aanbrengt. "De bezetter mag economische activiteiten uitvoeren, maar alleen als dat ten goede komt aan de bevolking."

"Grondstoffen toe-eigenen mag bijvoorbeeld zeker niet. Dus niet vissen, geen mijnbouw", zegt Brus. "Een haven bouwen is ingewikkelder. Aan wie komt dat in de toekomst ten goede?" Het bedrijf neemt volgens Brus een juridisch risico met deze klus. "Bovendien werk je wel mee met een bezetter, dat zou je niet moeten willen."

Verdragen ongeldig verklaard

Ook de Amsterdamse hoogleraar Liesbeth Zegveld spreekt van een "aanzienlijke kans op schending van het internationaal recht en de rechten van de Sahrawi's bij deelname aan projecten van de Marokkaanse overheid in de Westelijke Sahara". Zij wijst ook op twee ongeldig verklaarde handelsverdragen tussen Marokko en de EU over het gebied. Die verdragen zijn door het Europese Hof van tafel geveegd omdat er geen toestemming van bewoners van de Westelijke Sahara was.

De NOS probeert al een week in contact te komen met baggerbedrijf De Boer. Via de receptie van het bedrijf kreeg de NOS meerdere e-mailadressen. Op geen van de mails die de NOS stuurde kwam een reactie.

Het ministerie van Buitenlandse Zaken laat weten dat het alleen toetst of een bedrijf zich aan de voorwaarden houdt als het bedrijf zelf vraagt om steun van het ministerie of bijvoorbeeld een exportkredietverzekering aanvraagt. Het is niet duidelijk of De Boer dat gedaan heeft. Het ministerie zegt geen uitspraken te doen over individuele bedrijven.

Steun aan het schuiven

Marokko stuurt er tegenwoordig op aan dat de Westelijke Sahara een autonoom deel van het Marokkaanse koninkrijk wordt. De Saharanen zouden dan hun land deels zelf mogen besturen. Marokko krijgt wel zeggenschap over defensie, buitenlandbeleid en religieuze zaken.

De afgelopen jaren nam de steun voor Marokko's claim toe. De VS ging overstag in de eerste termijn van president Trump, in 2020. Landen als Frankrijk en Spanje volgden. En eind vorig jaar nam de Verenigde Naties een resolutie aan waarin ze Marokko en de Saharanen oproepen om te beginnen met onderhandelen op basis van het Marokkaanse plan.

In december 2025 verklaarde het ministerie van Buitenlandse Zaken in Den Haag dat 'autonomie voor de Westelijke Sahara onder Marokkaans gezag de meest haalbare oplossing is'. Maar van een erkenning is geen sprake.

De Keukenhof in Lisse, de Designer Outlet in Roermond en winkelcentrum Mall of the Netherlands in Leidschendam bereiden zich voor op topdrukte tijdens het paasweekend.

Vooral op de weg van en naar de Keukenhof neemt de gemeente maatregelen. Zo zijn er afspraken met Google om de navigatie te beïnvloeden als er te veel mensen tegelijk naar de bloemententoonstelling willen rijden.

Vorig jaar kwamen er 1,4 miljoen bezoekers uit honderd verschillende landen naar de Keukenhof in Lisse. Gemiddeld rijden er dagelijks tussen de 1200 en 8000 bussen en auto's van de snelweg A4 via Lisserbroek naar de tentoonstelling, schat de gemeente. Op piekmomenten, zoals met Pasen, zijn het er nog meer.

Eerder leidde dat vooral in Lisserbroek, met ruim 3000 inwoners, tot grote problemen. "Inwoners konden met hun auto's geen kant meer op", aldus de gemeente. "De Keukenhof moest mensen oproepen om niet meer die kant op te komen."

Schrikhekken

Nu grijpt de gemeente in. Om te zorgen dat inwoners van Lisserbroek gewoon hun wijken in en uit kunnen, worden 'schrikhekken' geplaatst. Dit zijn de rood-witte hekken die aangeven dat Lisserbroek alleen bereikbaar is voor bestemmingsverkeer. De navigatie wordt beïnvloed en de gemeente zet wagens met routeinformatie in. Ook de afstelling van verkeerslichten wordt aangepast.

"We doen er alles aan om de boel zo goed mogelijk te laten doorstromen", aldus wethouder Marja Ruigrok (VVD). "Door nog meer maatregelen te nemen hopen we de overlast voor onze inwoners tot een minimum te beperken."

Binnenstad

De Designer Outlet in Roermond is een andere hotspot tijdens Pasen. Met ruim acht miljoen bezoekers per jaar - onder wie veel Duitsers - is het vaak filerijden vanaf de Duitse grens. Dat is vervelend voor met name de inwoners van de wijk Leeuwen en leidt ook tot een slechte bereikbaarheid van de oude binnenstad.

Naast het inzetten van verkeersregelaars in en bij Roermond neemt de gemeente nu een aantal extra maatregelen, meldt L1 Nieuws. Zo kan het verkeer via een belangrijke toegangsweg vanuit Duitsland niet meer rechtstreeks naar de outlet rijden. In plaats daarvan moeten auto's verplicht een stuk omrijden waardoor naar verwachting de files slinken. De maatregel is zo genomen dat navigatiesystemen alleen de omleidingsroute aangeven.

Vijftien miljoen

Bij winkelcentrum Mall of the Netherlands in Leidschendam is het vaak nog drukker. De 'Mall' trekt vijftien miljoen bezoekers per jaar, tot groot verdriet van de omwonenden. Zij klagen over hoge parkeerdruk, wildparkeerders en eindeloze opstoppingen. Vorig jaar december vroegen ze de gemeente om zo snel mogelijk een parkeervergunningsysteem voor bewoners in te voeren in de wijken rond het centrum.

Dat systeem komt er, maar niet eerder dan september volgend jaar. Wel komen er dit paasweekend een aantal tijdelijke maatregelen, meldt Omroep West. Zo zet de gemeente samen met de eigenaar van de Mall verkeersregelaars in bij de parkeerterreinen. Ook staan er verkeersregelaars een stuk verderop, in het 'oude' centrum van Leidschendam. Zij moeten sluipverkeer tegengaan.

Mocht het echt te druk worden, dan laat de gemeente op de matrixborden boven de snelweg aangeven dat de parkeerterreinen vol zijn.

Het paasweekend is begonnen en dat betekent ook dat er grote verkeersdrukte verwacht wordt in het centrum. Net als de afgelopen jaren heeft de gemeente daarom een aantal maatregelen genomen, onder meer door de route bij grote drukte af te sluiten. Ook zijn er afspraken met navigatiediensten gemaakt.

Een woordvoerder van de gemeente zegt dat de routes op die navigatiesystemen (zoals Google Maps en Waze) tussen 12.00 uur en 18.00 uur gewijzigd worden.

Automobilisten worden dan bij drukte op de zogenoemde 'stadshartfile' of 'Bijenkorffile' (op de Amstel-Rokin-Damrak), niet door de Jodenbreestraat of het Rokin gestuurd. Er worden ook borden neergezet die niet-bestemmingsverkeer adviseren om een andere route te nemen.

Op de weg tussen de Blauwbrug en de Prins Hendrikkade staat tijdens het drukke Paasweekend al jaren een lange file. Die bestaat grotendeels uit dagjesmensen die hun auto in de parkeergarage naast de Bijenkorf willen stallen.

Vandaag werd daarom al met verkeersregelaars voorbereid op de drukte, maar die bleef uit. "Je zou het bijna zeggen hè", aldus teamleider Verkeer Bert Senders of hij dit ziet als een valse start. "Voor mij is de verkeerssituatie, zeker rondom het Waterlooplein, redelijk normaal."

De gemeente gaat nu verkeersregelaars inzetten die de route kunnen afsluiten als het te druk wordt of wanneer de garage vol is. Teamleider verkeer Bert Senders houdt het aantal vrije plaatsen van de garage in de gaten. "Als ik nu in de app kijk van de Bijenkorffgarage zijn er nog 220 plaatsen vrij", zegt hij vanmiddag. "Zoals het nu is, dan zou ik bijna zeggen twee vingers in de neus en één hand op de rug." 

Als de garage op de grens van nog dertig vrije plaatsen zou komen, dan mag alleen bestemmingsverkeer nog langs de verkeersregelaars. De rest wordt verzocht te keren bij de Blauwbrug of de Jodenbreestraat. De verkeersregelaars staan onder meer op de Blauwbrug, de kruising van de Jodenbreestraat met de Houtkopersdwarsstraat en de Dam.

Burgemeester Femke Halsema heeft met afschuw gereageerd op de toespraak die een demonstrant gisteren gaf op de Dam bij een demonstratie tegen het beleid van Israël. Daar sprak een man over 'de nieuwe nazi's in Israël'. "Ik zou bijna zeggen, jammer dat het toen niet afgemaakt is. (...)." Halsema reageert in Het Gesprek met de Burgemeester op een video die rondgaat. "Ik word hier echt misselijk van. Je hoort hier zuiver antisemitisme. Door dit soort uitspraken te doen verspeel je eigenlijk je recht van vreedzaam protest, vind ik."

Op beelden is te horen dat een demonstrant op de Dam spreekt van 'de nieuwe nazi's in Israël'. "Ik zou bijna zeggen, jammer dat het toen niet afgemaakt is. (...) Jammer dat het ooit niet afgemaakt is, want dan zaten we nu niet met dit gezwel."

Een politiewoordvoerder laat weten dat er een onderzoek is gestart op basis van de beelden. Agenten konden de woorden gisteren zelf 'niet direct horen'. "We staan in deze zaak in nauw contact met het OM." Een woordvoerder van het Openbaar Ministerie laat hetzelfde weten.

Halsema noemt de uitspraken 'stuitend' en 'misbruik van het demonstratierecht.' Ze vindt dat er een vergelijking wordt gemaakt met de Tweede Wereldoorlog en de moord op de Joden. "Je kan alle kritiek hebben op Israël, prima. Je kan demonstreren, maar deze vergelijking is onsmakelijk en het ook nog versterkt uiten. Ik heb wel echt vragen over de organisatie van de demonstratie. Je kan dan niet meer zeggen dat het één individu is die zicht misdraagt, hier heeft iemand een microfoon gekregen. Ik wil echt nadrukkelijk hebben gezegd dat ik het onacceptabel vind."

De burgemeester wijst erop dat het Openbaar Ministerie moet beoordelen of de uitspraken strafbaar zijn en of de man vervolgd kan worden. "Waar ik wel over ga, is natuurlijk of deze organisatie bijdraagt aan wanordelijkheden en of wij niet moeten kijken wat dat kan betekenen voor deze organisatie als vertrouwde partner bij het organiseren van demonstraties. Ik wil nagaan of extra regels moet worden gesteld."

"Echt afschuwelijk"

En: "k vind het ook tegenover andere organisaties die vreedzaam voor de Palestijnen aan het demonstreren zijn worden in diskrediet gebracht. Door dit soort uitspraken te doen verspeel je eigenlijk je recht vind ik van vreedzaam protest. Dit is gewoon echt afschuwelijk."

Halsema erkent wel dat het moeilijk is om 'snel' beperkingen op te leggen. "Dat moet je ook niet snel willen. Het kan namelijk zo zijn dat in de massa van een demonstratie één individu uitspraken doet die absoluut niet kunnen, dat wil dan niet zeggen dat de hele demonstratie of de organisatie van de demonstratie niet meer kan.

Ze besluit: "Wat ik hier stuitend aan vind, is dat dit versterkt met de microfoon wordt uitgesproken en dan wil ik wel nagaan of wij niet heel ernstig deze organisatie even moeten beoordelen. We gaan het zo snel mogelijk na. "

Kijk hieronder de hele uitzending van Het Gesprek met de Burgemeester, waarin Halsema ook spreekt over de viering van de openstelling van het huwelijk voor iedereen 25 jaar geleden en wat zij als burgmeester nodig heeft van de nieuwe coalitie.

Burgemeester Halsema heeft vandaag besloten dat er camera's geplaatst worden op de Johan van Hasseltweg en de De Egmondenstraat in Noord en de Talmastraat in Zuid. Dit gebeurt vanwege eerdere explosies. 

Op de de Johan van Hasseltweg hebben twee explosies plaatsgevonden. Op de De Egmondenstraat ging het ook om twee explosies, beide bij een woongebouw. 

Op de Talmastraat werd deze week een explosief tot ontploffing gebracht. Een van de buurtbewoners sprak tegenover AT5 van een gigantische knal. De explosie zorgde voor schade aan woningen en geparkeerde auto's.

Hulpdiensten zijn vanmiddag groots uitgerukt naar een bakkerij aan de Jarmuiden in Westpoort. Een werknemer zou daar met beide handen tussen een machine zijn gekomen. Het slachtoffer is, na bevrijding door de brandweer, meegenomen door de ambulance. 

Drie brandweerwagens, een ambulance en meerdere politie-eenheden moesten eraan te pas komen om de persoon te bevrijden. Op foto's is te zien dat een brandweerman met een slijptol richting de plek van het ongeval loopt. 

Hoe het ongeval precies heeft kunnen gebeuren is niet bekend. Wel zou de persoon bij kennis en aanspreekbaar zijn geweest.

Het is een raar gezicht: In het Carel Willinkplantsoen, op de hoek van de Stadhouderskade en de Ruysdaelkade, zijn ruim tien bomen ingepakt met zwarte netten. Maar waarom? 

"Ik zat er net naar te kijken ja", zegt Hugo, die even zit te chillen op een bankje in het Carel Willinkplantsoen. Alle bomen in het kleine parkje zijn volledig met zwarte netten ingepakt. "Ik heb gen flauw idee waar het voor is. Misschien om besjes op te vangen?"

Een buurtbewoner vindt het bijna een kunstwerk. "En dat zo vlak naast het Rijksmuseum ook nog." Ook hij kan alleen maar raden naar het waarom. "Omdat ik in de buurt woon denk ik dat het tegen de parkieten is. Dat die te veel opvreten. Of is die man die alle bruggen inpakt in Parijs?"

Micha Wijngaarde komt met het verlossende antwoord. Hij is door het Rijksmuseum ingehuurd als projectleider van de nieuw aan te leggen beeldentuin in het Carel Willinkplantsoen. "Vooruitlopend op de start van de werkzaamheden hebben wij de bomen ingepakt met speciale netten. Een tijdelijke maatregel om te voorkomen dat vogels hier gaan nestelen. Op het moment dat vogels hier gaan nesten, verstoor je eigenlijk hun broedperiode op het moment dat we zouden gaan starten met de werkzaamheden."

Plastic kraaien

Voor de zekerheid zijn er ook nog een paar plastic kraaien onder de netten neergezet. Wijngaarde: "Daar hebben we meerdere vragen over gekregen. We hebben inmiddels ook bordjes op de bomen gehangen: dat het geen echte kraaien zijn. We hebben het gedaan om de vogels ook echt weg te houden bij de netten. Zo doen we het maximale wat we kunnen om te voorkomen dat de vogels hier in het park komen."

In de omgeving zijn nog genoeg bomen over waar de vogels een plekje kunnen vinden, en het Rijksmuseum heeft op het terrein meerdere nestkasten opgehangen als alternatief. De netten in het Carel Willinkplantsoen blijven hangen tot het einde van het broedseizoen, ergens halverwege juli. Het is nog niet duidelijk wanneer er wordt begonnen met de aanleg van de nieuwe beeldentuin, maar de bedoeling is dat de tuin dit jaar nog wordt geopend. 

Ingepakte bomen op de Stadhouderskade, adviezen aan het aankomende college en burgemeester Halsema reageert op een rondgaande video van uitspraken bij een protest op de Dam. Dat en meer in het AT5 Nieuws van vrijdag 3 april, gepresenteerd door Quirien Euwe. 

Erik S., een van de mannen die is veroordeeld voor betrokkenheid bij de ontvoering van Insiya, is vorige week in Letland aangehouden. Dat bevestigt het Openbaar Ministerie na eerdere berichtgeving in De Telegraaf. Gisteren werd S. uitgeleverd aan Nederland.

De destijds tweejarige Insiya werd op 26 september 2016 ontvoerd in haar woning in Watergraafsmeer. Vervolgens werd het meisje door haar eigen vader en enkele medeontvoerders eerst naar Duitsland meegenomen, daarna naar India. Sinds de ontvoering van Insiya, die inmiddels 12 is, is ze niet meer teruggekomen.

Handlanger

Vermoedelijk is ze nog altijd bij haar vader Shehzad H. in India. H. is in Nederland veroordeeld tot 8,5 jaar cel. Die celstraf moet hij nog uitzitten. Aan een uitleveringsverzoek van Nederland aan India is namelijk nog geen gehoor gegeven. 

Erik S. is een van de vijf personen die veroordeeld is voor de uitvoering van de ontvoering. Hij kreeg in hoger beroep 4 jaar cel. S. bracht Insiya samen met haar vader en een andere verdachte naar Duitsland.

Volgens het gerechtshof, dat in 2024 uitspraak deed in de zaak, was S. een van de mannen die de ontvoering plande en coördineerde. "Een aantal deelnemers, onder wie de verdachte zelf, had zelfs een politiële of militaire achtergrond. Van deze kennis en kunde is door de verdachte en zijn mededaders gebruikgemaakt, om de vader van Insiya in zijn misdadige plan te laten slagen."

Volgens De Telegraaf zou S. zijn straf hebben willen ontlopen door naar de Letse hoofdstad Riga te vluchten. Vorige week werd hij daar aangehouden, zo bevestigt het OM nu.

Internationale opsporingslijst

"In het onderzoek door het Fugitive Active Search Team Netherlands (FASTNL) kwam er informatie binnen dat hij mogelijk in Letland verbleef", zegt een woordvoerder van justitie. "Verder onderzoek leidde naar een mogelijke verblijfplaats in dat land."

Erik S. stond internationaal gesignaleerd, wat inhoudt dat hij ook in andere landen op opsporingslijsten stond. Hij werd op 25 maart aangehouden. Gisteren werd hij uitgeleverd.

Naast de vader van Insiya hebben vier verdachten nog een straf uit te zitten. Eén van hen, Huib V., zit op dit moment in de gevangenis, zo schrijft De Telegraaf. Daniel C. (veroordeeld tot negen maanden cel), is in de VS opgepakt op verdenking van kindermishandeling. Een vierde verdachte is nog voortvluchtig en zou ook in Amerika verblijven.

Dit is het AT5 weer van vrijdag 3 april gepresenteerd door Jan Pieter vanuit de Dominicuskerk.

In de woning aan de Koninginneweg in Zuid, waar vorige week een overleden vrouw werd gevonden, wordt opnieuw forensisch onderzoek gedaan door de politie. Het is nog altijd onduidelijk of de vrouw door een misdrijf om het leven is gekomen.

Het lichaam van de vrouw werd vorige week donderdag in haar woning aangetroffen. De politie startte direct een uitgebreid onderzoek.

De afgelopen dagen was er weinig politie meer rond de woning te zien, maar vandaag lopen er weer meerdere agenten rond. Er is ook een calamiteitencontainer neergezet die bij dit soort onderzoeken gebruikt wordt. Volgens omwonenden zouden er zo'n twintig rechercheurs aan het werk zijn.

De politie zegt vanochtend nog altijd niet te weten hoe de vrouw om het leven is gekomen.

Andere zaak

De vrouw werkte voor ABN Amro. Een collega van haar werd maandag dood in haar auto in Nieuw-Vennep gevonden. Voor die zaak werd later een verdachte aangehouden.

De politie heeft nog onderzocht of er een verband is tussen beide zaken (waarvoor overigens twee losstaande onderzoeken zijn opgezet). Later werd geconcludeerd dat dat verband er vooralsnog niet is.

Wie had gehoopt dat een nieuwe raadzaal ook nieuw elan zou betekenen in de Amsterdamse politiek, kwam deze week bedrogen uit. De nieuwe fractievoorzitters moeten nog wennen aan de mogelijkheid te interrumperen. Nicolaï Brannan van AT5, David Hielkema van Het Parool en Marijn Schrijver van De Telegraaf bespreken in de podcast Politiek aan de Amstel de bubbel van de Stopera.

Verder bespreken we het advies van de verkenner, die voorstelt dat de huidige coalitie gewoon verder kan gaan. Ook hebben we het over het aanstaande fatbikeverbod, het referendum over een Israël-boycot en een feestelijke nacht in de nieuwe raadzaal: het is namelijk 25 jaar geleden dat mensen van hetzelfde geslacht met elkaar mogen trouwen. Om dit feit te vieren, trouwden drie stellen deze week.

Luister de podcast via Spotify door hier te klikken (met beeld). Liever Apple? Dat kan hier.

De Amsterdamse topcrimineel Ricard R., beter bekend als 'Rico de Chileen', wordt sinds gisteren ook vastgehouden op verdenking van twee pogingen tot uitlokking van liquidaties. Een van de twee doelwitten kwam in 2018 ook daadwerkelijk om het leven bij een schietpartij in De Pijp, maar volgens het Openbaar Ministerie is nog onduidelijk of de Chileense Amsterdammer daar achter zit.

De 52-jarige man zit al sinds 2018 vast in de Extra Beveiligde Inrichting in Vught, nadat hij door Chili werd uitgeleverd aan Nederland voor het leidinggeven aan een criminele organisatie. Volgens het OM ontstond tijdens zijn voorgaande strafprocessen de verdenking dat de man ook betrokken zou zijn geweest bij het voorbereiden van twee liquidaties, waarvan één in Amsterdam plaats zou moeten vinden.

In 2018 kwam de 29-jarige Anass el Ajjoudi om het leven na een schietpartij in de Cornelis Springerstraat. Volgens het OM was El Ajjoudi wel een doelwit van Ricard R., maar het is nog onduidelijk of de Chileense Amsterdammer ook daadwerkelijk achter de liquidatie zit.

Oude bekende

Ricard R. is een bekende naam in het Nederlandse criminele circuit. Zo zou hij onder meer nauw samengewerkt hebben met Taghi, de hoofdverdachte in het Marengoproces. In 2021 werd hij door de Amsterdamse rechtbank veroordeeld tot elf jaar cel voor het leiden van een criminele organisatie met moord en witwassen als doel.

Als alles goed en vlot verloopt, heeft Amsterdam voor de zomervakantie een nieuw stadsbestuur. Zo goed als zeker met dezelfde partijen die er ook de afgelopen acht jaar zaten, maar er wordt nog druk onderhandeld over de nieuwe plannen. Voordat alles al in beton is gegoten, hebben de Amsterdammers nog wel wat tips. Vandaag is dat de 30-jarige Koen. Hij is jarenlang dakloos geweest, net zoals nog 11.000 andere stadgenoten. 

In deze gloednieuwe serie van AT5 geven Amsterdammers tips aan het nieuwe college dat de komende vier jaar de stad gaat besturen.

Van adres naar adres

"Mijn dieptepunt was dat ik met min 3 graden in een caravan sliep met mensen die heel lief waren, maar niet mijn vrienden en toen dacht ik: hoe kom ik uit deze situatie?" De 30-jarige Koen Blezer is sinds december tot zijn grote opluchting niet meer dakloos. Maar twee jaar lang zwierf hij van adres naar adres. "Ik sliep bij mensen op de bank, in lege kantoorpanden en caravans. Op een gegeven moment voel je je geen mens meer."

11.000 daklozen

Lara Santos, jurist bij De Straatalliantie ziet dat de dakloosheid in de stad de laatste jaren fors toeneemt. Ruim 11.000 Amsterdammers is op dit moment dakloos, onder wie zo'n 1450 kinderen. Ruim een kwart is vrouw en het zijn mensen uit alle lagen van de bevolking.  "De aanleiding is vaak levensgebeurtenissen die iedereen kan overkomen. Verlies van inkomen, scheiding, huiselijk geweld." 

Tekort aan betaalbare woningen

Het klassieke beeld van de dakloze die de prullenbakken uitmest op zoek naar blikjes, is maar een heel klein deel van het totaal aantal daklozen in de stad, zegt Lara. Nu er een ernstig tekort aan betaalbare woningen is, ligt dakloosheid al snel op de loer als er ingrijpende gebeurtenissen in je leven plaatsvinden, zegt Santos. "Het kan iedereen overkomen."

Wil je weten wat de tips zijn van Koen en Lara? Kijk dan de bovenstaande video.

Experts uit binnen- en buitenland kwamen vanmiddag naar het Vrij Paleis in de Paleisstraat in de binnenstad om te discussiëren over de betekenis van een bijzondere tatoeage. Het ging om de tattoo die vorig jaar werd ontdekt op een 17e-eeuws schilderij van het Amsterdam Museum. 

"Toen ik het voor het eerst zag, dacht ik: dit is onze Da Vinci Code", zegt tattookoning Henk Schiffmacher. Hij is een van de sprekers op de bijzondere conferentie vandaag. Toen de tatoeage in november vorig jaar ontdekt werd, stuurde Schiffmacher direct een berichtje naar Matt Lodder, docent kunstgeschiedenis aan de University of Essex, gespecialiseerd in tattoo's. "Ik kon het eerst niet geloven", zegt Lodder. "We hebben zo weinig afbeeldingen van tatoeages uit die periode. Het is echt een mysterie."

Pelgrimstatoeage

Over dat mysterie wordt vandaag iets meer duidelijk. Want eigenlijk zijn alle aanwezigen het er wel over eens: de tattoo beeldt iets komeetachtigs uit. Maar wat het precies is en ook vooral waarom de marktkoopman op het schilderij de tattoo liet zetten? "Ik denk dat het een pelgrimstatoeage is van de ster van Bethlehem, van Jezus' geboorte. Dat lijkt me de beste uitleg", zegt Lodder.

 "Het is leuk om te weten wat het is, maar het maakt eigenlijk geen fuck uit", zegt Schiffmacher lachend. Dan weer iets serieuzer: "Ik vind het fantastisch, deze middag. Ik ben hier echt heel blij mee. Het is een soort history channel-item. Maar we zijn er nog lang." Of 'we' er wel ooit gaan komen en met zekerheid kunnen zeggen wat de tattoo betekent? "Ja, hoor. Daar komen we wel achter", verzekert Schiffmacher of. 

De politie heeft vanavond een 17-jarige jongen uit Almere en een 19-jarige man uit Zaandam aangehouden op verdenking dat ze een man op de Pieter de Hoochstraat in het Museumkwartier beroofden. Terwijl de overvallers om 21.15 uur dreigden met een vuurwapen moest de voorbijganger meerdere spullen afstaan. De beroofde man kwam er zonder verwondingen vanaf. 

Na de overval vluchtten de twee verdachten te voet de wijk in. Het slachtoffer wist iets na de beroving de politie te alarmeren. Agenten zagen al snel twee mannen in de buurt lopen die aan het signalement voldeden. Op het Roelof Hartplein wist de politie het duo te arresteren.

De Pieter de Hoochstraat werd een tijd lang afgezet voor onderzoek. De politie roept getuigen of mensen met beelden op zich te melden.