Een dag na zijn diner met president Trump in Washington heeft premier Jetten in Londen een kennismakingsbezoek gebracht aan zijn Britse ambtgenoot Starmer. In de ambtswoning aan Downing Street benadrukten de twee leiders de goede banden tussen beide landen en de vele gedeelde opvattingen. Ze spraken over de oorlogen in Oekraïne en Iran en de gevolgen die die laatste oorlog heeft voor huishoudens en ondernemers.

Na de ontvangst voor de iconische deur van Downing Street 10, met het bijbehorende handen schudden en een fotomoment, namen de premiers plaats in de witte fauteuils voor de kachel. Starmer noemde het "a great pleasure" om Jetten hier zo vroeg in zijn ambtstermijn te verwelkomen. En het was niet hun eerste ontmoeting; beiden benoemden dat het vandaag de derde keer was dat ze elkaar spraken tijdens Jettens nu vijftig dagen durende premierschap.

Vervolgens gingen ze om tafel met vertegenwoordigers van bedrijven uit Nederland en het Verenigd Koninkrijk, met als hoofdthema energie. Met onzekere leveranties uit het Midden-Oosten vanwege de oorlog tussen de VS en Iran hamerden Starmer en Jetten op het belang van meer energieopwekking dicht bij huis, bijvoorbeeld op de Noordzee.

"Het is een drukke week", zei Jetten na afloop van zijn ontmoeting voor de deur van Downing Street 10. "Er gebeurt ook heel veel in de wereld." De oorlog in Oekraïne en die tussen de VS en Iran, en de daardoor stilgevallen scheepvaart in de Straat van Hormuz, hebben "directe impact op onze veiligheid en portemonnee", aldus de premier. "Het is belangrijk om daarin samen op te trekken."

Steunpakket

Jetten liet weten dat Nederland komende vrijdag ook zal deelnemen aan de online conferentie over een veilige en vrije doorvaart na de oorlog door de Straat van Hormuz. Die bijeenkomst vindt plaats op initiatief van de Franse president Macron en Britse premier Starmer. Macron benadrukte dat het om "een strikt defensieve missie" moet gaan, los van "de oorlogvoerende partijen".

"We zijn bereid met een brede internationale coalitie scheepvaart in het Midden-Oosten op een veilige manier op gang te brengen", zei Jetten daarover. "Zodat de energieprijzen weer naar een normaal niveau kunnen." Voor zo'n "vreedzame multinationale missie", zoals Macron het noemde, sluit Jetten de inzet van militairen niet uit.

Welke maatregelen Jetten tot die tijd voor zich ziet, liet hij nog in het midden. Het Nederlandse kabinet bereidt een steunpakket van bijna 1 miljard euro voor om de gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten te verzachten voor bedrijven, automobilisten en andere burgers, werd vandaag bekend. Accijnsverlagingen, en dus lagere prijzen aan de pomp, lijken er niet in te zitten.

Bij de kunstbeurs Tefaf in Maastricht is een man staande gehouden die meerdere messen bij zich had. De man bleek een stuk onschuldiger dan verwacht, hij was kok en had de 'wapens' nodig voor werkzaamheden op de beurs.

De politie kreeg op 12 maart een melding binnen dat er een man met een tas messen op het terrein van de kunstbeurs liep. Iemand zou hebben gezien hoe de man messen in zijn tas stopte. "Alle alarmbellen gingen af, meerdere eenheden werden direct ingezet", schrijft de politie op Instagram.

Kok

Toen agenten de man vonden, hielden ze hem staande. Beelden van de arrestatie werden eergisteren door een politievlogger op YouTube geplaatst, meldt de regionale omroep L1. Daarop is te zien hoe agenten de man met getrokken taser bevelen om zijn handen te laten zien.

Toen ze de man in de boeien sloegen, zagen ze dat hij inderdaad een rol vol messen bij zich had. De verdachte gaf toe dat hij de messen bij zich had, maar legde uit dat hij geen kwade bedoelingen had.

"Dat is mijn tas voor werk, ik ben kok in de keuken", verklaarde hij. Wanneer agenten de tas onderzoeken, zien zij dat er inderdaad naast de messen ook andere attributen voor koks in zitten.

De man kon weer gaan en de agenten legden hem uit dat vanwege het grote evenement alle alarmbellen afgingen bij een melding van een man met messen.

"Hij was misschien wat naïef en had wat messen gewisseld in het zicht van mensen. Maar hij moest gewoon werken: dat is de conclusie van het verhaal", aldus de politie.

De Fransman Ari Hodara heeft voor 100 euro een schilderij van Picasso gekocht. De man was een van de deelnemers aan de verloting van het kunstwerk. Eén lot kostte 100 euro; bij elkaar werden er 120.000 verkocht. Het leeuwendeel van de opbrengst gaat naar alzheimer-onderzoek.

De loting in Parijs was te zien in een livestream, waarna de winnaar werd gebeld vanuit veilinghuis Christie's in Parijs. "Hoe weet ik zeker dat het geen grap is", vroeg Hodara zich af toen hij gebeld werd.

Zo werd de uitslag van de loting bekendgemaakt:

De 58-jarige Hodara, een software-ontwikkelaar, woont in Parijs en gaat het schilderij in eerste instantie zelf houden, zei hij. Daarmee blijft het schilderij van de schilder voorlopig in dezelfde stad. In totaal kochten mensen uit 52 landen een lot. Om zijn kansen te vergroten had Hodara overigens twee loten gekocht.

Het schilderij Hoofd van een vrouw is gemaakt in 1941 en een miljoen euro waard. Het was tot vandaag eigendom van kunstgalerij Opera Gallery. De galerie krijgt een miljoen euro uitbetaald en de overige 11 miljoen gaat naar het goede doel.

Eerdere loterijen

Het is de derde keer dat de kunstloterij '1 Picasso voor 100 euro' is gehouden. Voor het eerst werden ook alle loten verkocht, maakte de organisatie bekend. Bij de eerste editie, in 2013, won een man uit de Amerikaanse staat Pennsylvania Man met klaphoed. Dit werk maakte de Spaanse kunstenaar in 1914, tijdens zijn kubistische periode.

Stilleven, Picasso's olieverfschilderij uit 1921, werd zes jaar geleden verloot. Bij de eerdere twee projecten gingen de opbrengsten naar projecten in Libanon, Madagaskar, Kameroen en Marokko.

Het leek er gisteren even op dat het koninklijk paar en premier Jetten op bezoek bij de Amerikaanse president Trump en zijn vrouw Melania een maaltijd van McDonald's voorgeschoteld kregen, maar zover kwam het niet. Het koninklijk paar sloot gisteren de eerste dag van hun driedaagse werkbezoek aan de VS af met een driegangendiner in het Witte Huis.

Op het menu stonden geen hamburgers en Franse frietjes, maar spinaziesoep met coquilles en noordzeetong met prei en asperges. Volgens RTL Nieuws werd daarbij cola light geschonken, favoriet van de Amerikaanse president. Het toetje was volgens De Telegraaf Neapolitan Baked Alaska, een ijstaart met vanille, aardbei en chocola. Het diner werd genuttigd in de zogeheten Red Room van de presidentiële ambtswoning.

Eerder die dag werd Trump gefotografeerd terwijl hij tassen van het fastfoodrestaurant in ontvangst nam, maar dat bleek een publiciteitsstunt voor aandacht over een maatregel waardoor fooien van de belasting aftrekbaar zijn.

Het diner duurde ruim anderhalf uur langer dan verwacht. Nadien sprak premier Jetten van "een open en eerlijk gesprek" met de Amerikaanse president. Hij sprak met Trump over het Nederlandse standpunt over de oorlog in Iran.

"Er kon van alles ter sprake komen, ook de dingen waar je het over oneens bent", zei de premier. "Maar wel vanuit de overtuiging om uiteindelijk samen sterker te staan op het gebied van veiligheid en economie."

Eerder op de dag waren Willem-Alexander en Máxima in Philadelphia in de staat Pennsylvania. Daar werden ze ontvangen door Josh Shapiro, de Democratische gouverneur.

Koningspaar in Florida

Het koninklijk paar heeft ook overnacht in het Witte Huis. Het werkbezoek is niet onomstreden. Tegenstanders vinden het ongepast vanwege de oorlog in het Midden-Oosten, de vijandige houding van Trump richting Europa en de agressieve retoriek van de president. Het bezoek volgt op het bezoek van Trump aan de NAVO-top vorig jaar in Den Haag. Toen logeerde hij in paleis Huis ten Bosch en daarop nodigde hij Willem-Alexander en Máxima uit.

Vanochtend reisde het koninklijk paar naar Florida. Daar sluiten ook minister Sjoerdsma van Buitenlandse Handel en Ontwikkelingssamenwerking en minister Karremans van Infrastructuur en Waterstaat bij aan. Morgen gaan ze naar Miami, waar het paar een rondleiding krijgt bij een tentoonstelling over migratie en de rol van die stad als toevluchtsoord.

Bekijk hier een korte impressie van het bezoek van het koninklijk paar aan het Witte Huis:

De politie in Griekenland rekruteert migranten om andere migranten op een gewelddadige manier terug te sturen over de landgrens met Turkije. Dat concludeert de Britse nieuwszender BBC op basis van gesprekken met Griekse politie en migranten na maanden onderzoek.

Griekenland zou al sinds 2020 huurlingen inzetten om migranten terug te sturen. De huurlingen zelf zijn ook migranten, afkomstig uit Pakistan, Afghanistan en Syrië. De getuigen die de BBC sprak zeggen dat de migranten door de gemaskerde migranten werden uitgekleed, beroofd, geslagen en in sommige gevallen seksueel misbruikt.

Dat blijkt ook uit een rapport van het Bureau voor Grondrechten, een onafhankelijke onderzoeksinstantie binnen de Europese grensbewakingsdienst Frontex, schrijft de BBC. Daarin wordt een incident gemeld waarin een groep van tien tot twintig mensen zonder Griekse of Europese nationaliteit op instructie van de Griekse autoriteiten hadden gehandeld.

Illegale pushbacks

De Griekse premier zegt niet op de hoogte te zijn van het inzetten van migranten als huurlingen, meldt de BBC. Dat Griekenland die gewelddadige pushbacks uitvoert is echter al jaren bekend. Bij pushbacks worden migranten teruggestuurd, zonder dat zij de kans krijgen om asiel aan te vragen. Dat is illegaal onder het Europees recht, waar ook Griekenland zich aan moet houden.

Ook de verhalen dat Griekenland gemaskerde mannen inzet om de migranten terug te sturen zijn al langer bekend. Onder meer het Nederlandse Lighthouse Reports berichtte hierover in 2022.

Onderzoek naar aanleiding van video

De BBC begon afgelopen najaar met het onderzoek, nadat de zender een video toegestuurd had gekregen waarop te zien zou zijn hoe migranten werden mishandeld door huurlingen. Die beelden kon de nieuwszender niet onafhankelijk verifiëren, maar ze lieten wel zien wat andere migranten, voormalige huurlingen en politiemensen hun vertelden.

Ook vonden de journalisten van de BBC informatie in officiële documenten en gelekte transcripties. Zo bleek dat een grenswacht tijdens een tuchtprocedure in 2024 vertelde dat huurlingen vrouwelijke migranten hadden verkracht. De BBC had inzage in de transcriptie van die tuchtprocedures. Er loopt een proces tegen vijf grenswachten wegens beschuldigingen van corruptie. In de fragmenten die de BBC inzag, gaven sommigen openlijk toe dat er huurlingen waren ingezet.

De BBC sprak ook met een voormalige huurling, die tegenwoordig in Frankrijk woont. Hij zei dat het hem speet dat hij meegewerkt had, maar voelde zich onder druk gezet door de autoriteiten. Hij zegt zelf niemand geslagen te hebben, maar wel veel geweld te hebben gezien. Zowel de huurlingen als de Griekse autoriteiten gebruikten veel geweld volgens de man.

Volgens de BBC zijn er verschillende lezingen over of de huurlingen vrijwillig meewerkten of onder druk gezet werden. De huurling die de journalisten spraken in Parijs vertelde dat hij zich gedwongen voelde om mee te werken, omdat hij bang was geslagen te worden. Ook vertelde hij dat hij en de anderen geld of van migranten afgepakte mobiels kregen.

Uit andere documenten is op te maken dat de huurlingen soms "documenten kregen die hen in feite toegang gaven tot Griekenland", concludeert de BBC.

Rechtszaken

Eind vorig jaar oordeelde het Europees Hof van Justitie dat Frontex verantwoordelijk kan worden gehouden voor de pushbacks van vluchtelingen. De zaak was aangespannen door een Syrisch gezin.

Justitie in Frankrijk startte vorige maand een onderzoek naar de Fransman Fabrice Leggeri. Hij zou zich als directeur van het Europese grensbewakingsagentschap Frontex schuldig hebben gemaakt aan misdaden tegen de menselijkheid en marteling van migranten die over de Middellandse Zee naar de EU wilden komen.

Brussel dreigt de subsidie voor de Biënnale Venetië in te trekken als Rusland dit jaar mag meedoen. De 61e editie van de prestigieuze kunstexpositie in de Italiaanse stad gaat op 9 mei van start.

In een brief aan de voorzitter van de Biënnale stelt het EU-agentschap voor onderwijs en cultuur dat de organisatie Rusland toestemming heeft gegeven om zijn paviljoen op het expositieterrein te heropenen. Dat bleef sinds 2022 dicht in verband met de Russische invasie van Oekraïne.

Regeringsdelegatie

In de brief die de Italiaanse krant la Repubblica in handen kreeg, schrijft het agentschap dat de Russische deelnemers volledig worden gefinancierd en gepromoot door de Russische regering. De deelnemende Russische kunstenaars worden daarom als een 'regeringsdelegatie' beschouwd.

Volgens de EU gaat het om meer dan alleen het schenden van het verbod op culturele samenwerking met Rusland. De EU is ook bang dat Rusland de deelname voor propagandadoeleinden zal misbruiken, om te laten zien dat het er internationaal weer volledig bij hoort.

De voorzitter van het organisatiecomité, Pietrangelo Buttafuoco, zei in maart tegen dezelfde krant dat iedereen welkom is. Ook Belarus, Iran en Israël doen mee. De Biënnale wil volgens Buttafuoco boven geopolitieke conflicten staan. Hij wees er ook op dat kunst de dialoog op gang brengt.

Dertig dagen

De EU geeft de Biënnale dertig dagen tijd om de Russen de deur te wijzen. Alleen dat kan het stopzetten van de twee miljoen euro aan subsidie voor de periode 2025-2028 voorkomen.

De EU heeft over deze kwestie ook een brief aan de Italiaanse regering gestuurd. Die heeft nog niet gereageerd. Het Italiaanse ministerie van Buitenlandse Zaken liet aan la Repubblica weten dat het onderzoek dat het ministerie van Cultuur heeft ingesteld nog niet is afgerond.

De PVV dreigt in de Eerste Kamer tegen de asielwetten te stemmen als er geen strengere asielmaatregelen komen. "Er moet meer gebeuren dan hier nu ligt", zei PVV-senator Alexander van Hattem in het debat.

Van Hattem eist in vier moties strengere maatregelen. Hij wil een asielstop, een intrekking van de spreidingswet, een strengere handhaving op ongedocumenteerden en de invoering van het eerdere tienpuntenplan van PVV-leider Geert Wilders. "De moties zijn dusdanig belangrijk dat ze bepalend zijn voor onze steun aan de wetsvoorstellen", dreigde Van Hattem.

Het hangt erom of de asielwetten het in de Eerste Kamer gaan halen. Als de PVV tegen stemt, lijkt een meerderheid uit zicht. Veel partijen zien de asielwetten, zoals ze nu voorliggen, als een grote kans om de instroom van asielzoekers te beperken.

Geruststelling voor het CDA

Tot nu toe waren in het debat rond de asielwetten de ogen vooral gericht op het CDA. Die partij is ook nodig voor een meerderheid, maar de ja-stem was tot nu toe onzeker.

Bij het CDA zijn er vooral zorgen vanwege een amendement van de PVV over de strafbaarstelling van illegaliteit. Dat zou er toe kunnen leiden dat grote groepen ongedocumenteerden, mensen zonder geldige verblijfspapieren, worden opgepakt.

Van den Brink kwam daarom het CDA eerder vandaag tegemoet met de belofte dat alleen "hardnekkige terugkeerfrustreerders" zullen worden vervolgd. Hij denkt dat het om een groep van 100 tot 300 mensen gaat die illegaal in Nederland verblijft en weigert terug te keren naar hun land. Met die toezegging lijkt het CDA binnenboord.

'Onbetrouwbare opstelling'

Maar dat schoot de PVV juist in het verkeerde keelgat. Die partij noemt de belofte van Van den Brink "een onbetrouwbare opstelling" van een coalitie "die "uitvluchten bedenkt". Van Hattem wijst erop dat er volgens het kennisinstituut WODC ruim 20.000 ongedocumenteerden zijn. Wat betreft de PVV moeten die met de nieuwe wet allemaal worden vervolgd.

De vraag is in hoeverre de PVV bluft en of ze bereid zijn echt tegen de asielwetten te stemmen. De wetten zijn eerder door PVV-minister Marjolein Faber ingediend, daar stond de strafbaarstelling van illegaliteit toen nog niet in.

Bij de behandeling in de Tweede Kamer, in juni vorig jaar, dreigde de PVV ook tegen te stemmen als de wetten te veel zouden worden afgezwakt. Uiteindelijk liet de partij de bezwaren varen en stemde voor.

"Ik doe een dringend appèl aan alle partijen die hebben gezegd dat ze grip willen krijgen op migratie", zei minister Van den Brink aan het einde van de debat. "Ik hoop dat alle partijen zich realiseren dat als de maatregelen niet worden ingevoerd, er een hoop verloren gaat."

Volgende week wordt er eerst gestemd over de verschillende moties, daarna is er een hoofdelijke stemming over de asielwetten. Dat wordt spannend: als de PVV tegen de wetten stemt, komt het kabinet zoals het er nu uitziet een of twee zetels tekort voor een meerderheid. Het zou ook nog kunnen zijn dat individuele senatoren afwijkend stemmen van hun fractie.

Wat staat er in de asielwetten?

De wereldeconomie stond er tot voor kort redelijk goed voor maar de oorlog in het Midden-Oosten maakt alles anders. Ook een recessie is niet meer uit te sluiten, zegt het Internationaal Monetair Fonds in een nieuwe groeivoorspelling.

Volgens het IMF wordt de wereldwijde economie zwaar op de proef gesteld door de oorlog. Zo leidt de sluiting van de Straat van Hormuz tot grote schade aan de energievoorzieningen, die de groei in de weg zitten. Dat er nu een tijdelijk staakt-het-vuren van kracht is maakt weinig uit. Er is al zo veel schade aangericht dat de negatieve risico's groot blijven, schrijft het IMF.

De zeestraat is cruciaal voor de doorvoer voor olie en gas. Veel landen zijn ervan afhankelijk, en daarmee is die bepalend voor de economische groei van een land.

Drie scenario's

Normaal gesproken maakt het IMF één voorjaarsvoorspelling over de economische groei in de wereld, maar doordat de effecten van de oorlog zo moeilijk te voorspellen zijn schetst het fonds nu drie scenario's, zegt Marnix van Rij, vertegenwoordiger van Nederland bij het IMF, voorheen staatssecretaris van Financiën.

"Deze hebben te maken met de duur en de intensiteit van het conflict. Hoe korter de oorlog duurt, hoe minder effect er is. Maar als deze oorlog er niet zou zijn geweest waren we met een voorspelling gekomen die positiever is dan nu", noemt Van Rij.

In het gunstigste scenario schat het IMF de economische groei in op 3,1 procent en de inflatie op 4,4 procent. Maar ook dat zou de laagste groei sinds de coronapandemie zijn, en 0,2 procent lager dan de verwachting van begin dit jaar.

In een ongunstiger scenario gaat het IMF uit van een langere afsluiting van de Straat van Hormuz en verdere schade aan de energievoorzieningen. De groei van de wereldeconomie zou dan uitkomen op 2,5 procent en de inflatie zou stijgen tot 5,4 procent.

In het ergste scenario, waarin de verstoringen tot volgend jaar aanhouden, zou de groei uitkomen op 2 procent en de inflatie boven de 6 procent.

Volgens Van Rij wordt het doen van voorspellingen steeds moeilijker. "We hebben in dit decennium al te maken gehad met een pandemie, een oorlog in Oekraïne, handelstarieven en nu de oorlog in het Midden-Oosten. Als je dat afzet tegen het vorige decennium waren er toen veel minder schokken. Die schokken volgen elkaar nu in zo'n rap tempo op dat het economisch ingewikkeld wordt om die voorspellingen te doen."

Verschillen per land

De groeiverschillen tussen verschillende landen zijn overigens groot, ziet het IMF. Zo worden ontwikkelingslanden of landen die afhankelijker zijn van de olie uit het Midden-Oosten veel harder geraakt dan bijvoorbeeld Europese landen.

Dat geldt volgens Van Rij ook voor Nederland. "Nederland stond er voor 28 februari best goed voor. Zo heeft de EU de afgelopen jaren zwaar ingezet op vergroening, waardoor onze elektriciteitsvoorziening niet per se meer helemaal uit olie en gas komt."

Toch zijn ook hier de effecten duidelijk zichtbaar. Dat heeft er volgens Van Rij voornamelijk mee te maken dat Nederland een exporterend land is, dat veel handel drijft. Als er ergens in de wereld dan zwaar onweer is, heeft dat gevolgen voor Nederland.

'Versterk internationale samenwerking'

Het IMF waarschuwt dat als de geopolitieke spanningen nog verder oplopen, de situatie zou kunnen uitmonden in de grootste moderne energiecrisis ooit.

Om goed voorbereid te zijn op deze schok en om deze schok in de economie te doorstaan, adviseert het IMF om de internationale samenwerking te versterken. Ook moeten centrale banken alert blijven op inflatieschommelingen en is het volgens het IMF belangrijk dat de centrale banken, zoals de Nederlandsche Bank, onafhankelijk blijven.

In Utrecht is vanmiddag een man in een elektrische rolstoel in brand gestoken. In de loop van de avond meldde de politie dat er een verdachte is opgepakt.

Volgens de politie is het slachtoffer met brandwonden naar het ziekenhuis gebracht. De man heeft een beperking, kan zich moeilijk voortbewegen en maakt daarom gebruik van deze rolstoel. Het incident gebeurde vanmiddag rond 15.30 uur bij het winkelcentrum op het Smaragdplein.

Wat eraan voorafging, is nog niet duidelijk. "Dat hopen we aan het slachtoffer te kunnen vragen", zei een woordvoerder eerder vandaag. "Maar op het moment dat iemand de ambulance in gaat, is iemand patiënt en zijn we als politie ook aan privacyregels gebonden."

Getuigen

Er zouden veel getuigen zijn van het incident. "Er zijn genoeg mensen die het gezien hebben. We doen een beroep op hen om zich te melden voor het onderzoek. Maar we willen ze ook vragen niet na te laten om slachtofferhulp te zoeken. Het is niet niets wat ze gezien hebben, dus we hopen dat deze getuigen ook aan zichzelf denken en hulp gaan zoeken."

De woordvoerder kan niet bevestigen dat omstanders hebben ingegrepen, maar dat is wel het verhaal dat rondgaat.

Reactie burgemeester

Burgemeester Dijksma spreekt van een gruwelijke vorm van geweld. "Omdat het slachtoffer geen kant op kon, is de impact zo mogelijk nog groter." Ook zij wijst erop dat getuigen zich tot slachtofferhulp kunnen wenden.

Ook minister van Justitie en Veiligheid Van Weel (VVD) vindt het verschrikkelijk wat er gebeurde. "Iemand in brand steken gaat echt alle grenzen over. Dit soort geweld accepteren we niet. De dader of daders moeten worden opgespoord en aangepakt."

De politie heeft een 25-jarige man uit Den Bosch opgepakt omdat hij mogelijk een terroristische aanslag wilde plegen, meldt het Openbaar Ministerie. De man is afgelopen vrijdag aangehouden.

De Bosschenaar wordt verdacht van betrokkenheid bij een terroristisch misdrijf en "training voor terrorisme". Het OM meldt dat het onderzoek "in volle gang is" en wil daarom geen verdere details delen.

De verdachte is vandaag voorgeleid aan de rechter-commissaris en die bepaalde dat hij ten minste twee weken blijft vastzitten, schrijft Omroep Brabant. Hij zit in beperkingen en mag alleen contact hebben met zijn advocaat.

Vier dagen lag de destijds 8-jarige Humem onder het puin na de zware aardbeving in Turkije en Syrië in 2023. Hij overleefde de ramp, maar hield er wel PTSS aan over. Samen met zijn ouders en drie broers verblijft hij nu al veertien maanden in een asielzoekerscentrum in Nederland.

In 2012 ontvluchtte de familie Alhasan het thuisland Syrië vanwege de burgeroorlog. In de Turkse stad Kahramanmaraş bouwde het gezin een nieuw leven op.

Op 6 februari 2023 werd het gezin, met inmiddels vijf kinderen, midden in de nacht overvallen door een aardbeving met een kracht van 6,2. In het zuidoosten van Turkije en het noordwesten van Syrië kwamen meer dan 50.000 mensen om het leven.

"Het gebouw stortte in. We belandden allemaal onder het puin en werden in etappes eruit gehaald", zegt vader Aymen tegen Omroep Brabant. Na vier dagen werd zoon Humem door een Turks reddingsteam gevonden en onder het puin vandaan gehaald. Zijn zusje Lin (7) kon niet worden gered.

"Ik was erg bang en verdrietig", vertelt de inmiddels 11-jarige Humem. "Er lag allemaal puin boven mij en het was erg donker. Er was geen water en geen eten. Ik kon me niet bewegen en moest gewoon in mijn broek plassen."

Bekijk hier Humems hele verhaal:

Via het hervestigingsprogramma van de Verenigde Naties kreeg het gezin de kans om een nieuw leven op te bouwen in Nederland. De familie kreeg direct een verblijfsvergunning en werd gekoppeld aan de gemeente Gemert-Bakel, die daarmee verantwoordelijk is voor het vinden van huisvesting voor het gezin.

Maar van een woonhuis is nog geen sprake: al ruim een jaar verblijft het gezin noodgedwongen in een azc, eerst in Budel en nu in Grave.

Volgens vader Aymen is de situatie in het azc onhoudbaar voor zijn getraumatiseerde zoon. "Hij is bang van alles wat hij hoort en wordt meerdere keren in de nacht wakker. Dan zit hij met zijn knieën opgetrokken en een dekentje over zich heen in zijn bed, kijkend naar het plafond."

In rapporten van de GGD Brabant-Zuidoost, die het gezin met Omroep Brabant heeft gedeeld, is te lezen dat Humem een posttraumatische stressstoornis heeft overgehouden aan de aardbeving. De jongen heeft ernstige slaapproblemen en heeft extreme angstreacties door omgevingsgeluiden.

Het hervestigingsprogramma van de VN

Via het hervestigingsprogramma van de VN worden de kwetsbaarste vluchtelingen opgevangen en verdeeld over 34 landen, waaronder Nederland. Het gaat bijvoorbeeld om vluchtelingen die medische zorg nodig hebben die in het thuisland niet beschikbaar is.

De vluchtelingen krijgen onder meer een verblijfsstatus, een huis en een financiële bijdrage. Vorig jaar zijn middels dit hervestigingsprogramma 327 vluchtelingen naar Nederland gekomen.

"Wij willen geen klacht indienen en we willen niemand beschuldigen. En ik begrijp dat er veel families wachten, zoals wij. Maar toch wil ik de burgemeester vragen om ons kind zo snel mogelijk te helpen", zegt de vader van Humem.

Gemeente verantwoordelijk

Het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) zegt niet specifiek op de situatie van het gezin te kunnen ingaan. Een woordvoerder laat in algemene zin weten dat er altijd wordt gekeken naar een oplossing als vluchtelingen last hebben van elkaar. "Heeft men bijvoorbeeld 'last' van andere bewoners die lang opblijven, muziek draaien of roken, dan kijkt men of er geschoven kan worden naar een andere plek." Vanwege de volle azc's is dat nu lastig, zegt de woordvoerder.

Vluchtelingen die via de VN naar Nederland komen, zoals het gezin Alhasan, moeten in principe bij aankomst in Nederland binnen 48 uur in een woning worden geplaatst.

De gemeente Gemert-Bakel wil niet inhoudelijk reageren op vragen van Omroep Brabant. "Wij doen geen uitspraken over individuele gevallen in verband met privacy", zegt een woordvoerder.

Uit openbare stukken van de Rijksoverheid blijkt dat Gemert-Bakel op dit moment nog voor dertig statushouders een woning moet vinden. De afgelopen maanden heeft de gemeente geen enkele woning gevonden.

Noodkreet zorgverleners

In 2023 sloeg een groep zorgverleners alarm over de zorg voor kinderen en zwangere vrouwen in azc's, ondanks meerdere alarmerende inspectierapporten en waarschuwingen van het Rode Kruis.

Dat kinderen extra kwetsbaar zijn, staat in tal van rapporten. De kinderrechtenorganisatie Defence for Children publiceerde in 2023 een onderzoeksrapport waarin staat dat kinderen niet de jeugdhulp krijgen die ze nodig hebben.

Ondanks alles wat Humem al heeft meegemaakt in zijn jonge leven, heeft hij één droom: hij wil ingenieur worden. Zodat hij "sterke gebouwen kan maken die bestand zijn tegen aardbevingen of andere rampen".

Vanwege hoge prijzen en tekorten daalt de wereldwijde vraag naar olie voor het eerst sinds de coronapandemie in 2020. Het International Energieagentschap (IEA) spreekt van "de grootste ontregeling in de geschiedenis", als gevolg van de oorlog in de Perzische Golf.

Omdat er nauwelijks tankers door de Straat van Hormuz varen is het dagelijkse wereldwijde aanbod van olie met een kleine tien procent gedaald. Dat zijn ruim tien miljoen vaten per dag, blijkt uit de maandelijkse rapportage over de oliemarkt van de IEA.

De olieprijs balanceert op dit moment rond de 100 dollar per vat. Het einde van de oliecrisis is nog niet in zicht volgens de IEA. "De prijzen zijn al hoog, maar nog geen afspiegeling van de ernst van het probleem", zegt directeur Fatih Birol van het energieagentschap.

Binnenkort krijgen we de echte gevolgen te zien volgens Birol, met ernstige gevolgen voor de wereldeconomie. Afgelopen maand brachten landen onder leiding van de IEA een deel van de oliereserves op de markt om tekorten te voorkomen en de prijs te drukken. In totaal ging het om ruim 400 miljoen vaten olie uit de strategische reserves. Nederland maakte 5,36 miljoen vaten vrij. Dat is zo'n 20 procent van onze totale voorraad.

Door deze maatregel daalde de prijs van olie heel even, maar het effect werd al vrij snel tenietgedaan door nieuwe dreigementen aan Iran van de Amerikaanse president Trump.

De prijs van olie en brandstoffen wordt bepaald door de werkelijke actuele beschikbaarheid ervan, en de verwachte beschikbaarheid op korte en middellange termijn.

Afnemende vraag door hoge prijzen

Tot nu toe heeft Europa beperkt last van het wereldwijde tekort en de hoge prijzen, er is nog genoeg olie, kerosine, diesel en benzine beschikbaar. "Alles overheersend is hoelang de Straat van Hormuz dicht blijft", zegt energiedeskundige Jilles van den Beukel van het Haags Centrum voor Strategische Studies. "Je ziet aan de langetermijnprijzen dat de markt denkt dat dit conflict niet lang meer kan duren."

Als het conflict wel nog maanden aanhoudt, wordt het steeds pijnlijker. "Dan praat je over heel hoge prijzen van 150 tot misschien wel 200 dollar per vat." Toch denkt Van den Beukel niet dat er in Europa snel echte tekorten ontstaan. "Er zullen eerder zulke hoge prijzen ontstaan dat de vraag afneemt." Op die manier worden de tekorten beperkt.

Veel deskundigen vinden het verlagen van de brandstofaccijnzen daarom geen goed idee. Vandaag besloot het kabinet ook tot een ander pakket aan maatregelen. Van den Beukel sluit echter niet dat het desondanks ook hier gaat gebeuren. "Zelfs al wil Nederland het zelf niet, het verschil met Duitsland en België kan te groot worden."

Mocht de olieprijs echt verdubbelen dan komt de wereld nog meer op onontgonnen terrein, met nooit eerder vertoonde brandstofprijzen aan de pomp. De prijs van diesel zou dan kunnen oplopen tot boven de drie euro per liter denkt Van den Beukel.

Het kabinet komt met een steunpakket van bijna 1 miljard euro om de gevolgen van de oorlog in het Midden-Oosten te verzachten voor bedrijven, automobilisten en andere burgers. Dat bevestigen bronnen aan de NOS. Lagere prijzen aan de pomp zitten er niet in, de meest betrokken ministers kiezen voor andere maatregelen dan het verlagen van de accijnzen.

Zo wil het kabinet hogere reiskostenvergoedingen voor werknemers en een halvering van de motorrijtuigenbelasting voor grijze kentekens (vaak kleine ondernemers met een bestelbus) tot het einde van dit jaar. Ook komt er 50 miljoen om de armste huishoudens te steunen en wordt extra geld uitgetrokken voor het isoleren van huizen. Groene subsidies voor bedrijven komen eerder beschikbaar.

Vrijdag ligt het plan op tafel in de ministerraad. Daarna wil het minderheidskabinet met oppositiepartijen in gesprek om te kijken of er genoeg steun is voor de plannen of dat ze aangepast moeten worden.

Voorbeeld Duitsland niet gevolgd

In de plannen is geen geld uitgetrokken om de accijnzen op benzine te verlagen. In buurland Duitsland gebeurt dat wel, maar het kabinet heeft steeds gezegd dat dat veel geld kost en redelijk weinig verlichting oplevert. Om de prijs van een liter benzine met 10 cent te verlagen, moet de staat ongeveer een miljard bijleggen.

Doordat niemand kan zeggen hoelang de situatie nog duurt, houdt het kabinet ook rekening met de lange termijn, en daarom wil het nu niet te veel geld uitgeven. Daarbij: als de accijnzen omlaaggaan, dan stimuleer je het verbruik en dat is niet de bedoeling, zo is de gedachte binnen het kabinet.

Wel wil de regering werknemers tegemoetkomen, met name mensen die voor hun werk niet anders kunnen dan reizen. Daarom gaat de onbelaste kilometervergoeding voor werknemers van 23 cent naar 25 cent. Als werkgevers hieraan meebetalen, kan dat bijvoorbeeld 8 euro per week schelen voor wie wekelijks 400 kilometer aflegt.

Om vooral kleine ondernemers tegemoet te komen, zou tot eind dit jaar voor grijze kentekens, bestelauto's en lichte bedrijfswagens de wegenbelasting met 50 procent omlaaggaan.

Energierekening

Grote zorgen om de energierekening van huishoudens zijn er nog niet, maar de vrees is dat dat wel kan gebeuren als deze crisis langer aanhoudt. Om mensen die nu al kampen met energiearmoede te helpen, krijgt het energienoodfonds 50 miljoen extra te besteden. Dit geld kan later in het jaar gebruikt worden voor mensen voor wie bijvoorbeeld de energierekening niet meer te betalen is.

Daarnaast wil het kabinet geld uittrekken voor isolatie, waardoor de energierekening van bedrijven en huishoudens naar beneden zou kunnen. Ook moet geld dat voor latere jaren geboekt is voor verduurzaming van bedrijven naar voren worden gehaald. Het kabinet wil het steunpakket na het weekend presenteren.

Staatsbosbeheer vreest dat het olielek van vorige week in de haven van Antwerpen gevolgen zal hebben voor de Zeeuwse natuur. Met name dieren kunnen er last van krijgen. De betrokken partijen maken de schade op.

In het gebied is een melkachtige gloed te zien op het water. Als de zon erop schijnt, zijn de kleuren van de regenboog zichtbaar. "Dat gaat hier echt over de hele Schor van Waarde en die is een paar kilometer lang", vertel Vincent Hoedt van Staatsbosbeheer, staande op het stuk aangeslibde land. "En verderop bij Bath is dat hetzelfde, daar lijkt het zelfs nog meer te zijn."

Staatsbosbeheer maakt zich zorgen over de natuurgebieden in Zeeland en de dieren die er leven. "Het tast het bodemleven aan. Daar begint onze zorg en dat is er een voor de lange termijn", vertelt Hoedt. Hoe groot de schade precies is, wordt nog in kaart gebracht.

Sluipmoordenaar

Het olieprobleem bestaat uit twee delen: in het water zit een zwaardere drab en op het water ligt een dunne filmlaag. Hoewel beide slecht zijn voor de natuur, zit Hoedt vooral in over de filmlaag. Die verspreidt zich sneller dan de dikke drab en is nog moeilijker te verwijderen.

"Ik ben bang dat dat de sluipmoordenaar zal zijn, samen met de andere verontreinigingen die de afgelopen jaren in de Westerschelde gevonden zijn", zegt Hoedt.

Rijkswaterstaat kan alleen in de gaten houden waar de olie zich momenteel bevindt. Volgens een woordvoerder heeft slechts een klein deel van de olie het Zeeuwse gebied bereikt. Het dunne filmlaagje is echter niet uit het water te verwijderen. "Het kan pas worden opgeruimd wanneer het aanspoelt aan de oevers", vertelt een woordvoerder. Het is dan aan de gemeenten om de schoonmaak te coördineren.

Giftige stoffen

De stookolie die in de haven is gelekt, is moeilijk afbreekbaar. Als die in de bodem trekt, heeft dat grote consequenties voor het microleven en het ecosysteem. "Met name onder water; het is vooral wat je niet ziet", zegt Hoedt.

Ecoloog Lisette de Senerpont Domis beaamt dit. Ze is gespecialiseerd in ecosystemen in wateromgevingen en ziet het gevaar van het lek. Zo zitten er giftige stoffen in de olie die de dieren binnenkrijgen wanneer ze naar voedsel zoeken. "Sommige zullen direct het loodje leggen als ze het opeten", zegt De Senerpont Domis.

Andere dieren gaan op een andere manier de gevolgen merken, verwacht de ecoloog. "In stookolie zitten stoffen die kankerverwekkend zijn voor mensen, dat is voor dieren niet anders." Deze stoffen kunnen onder meer leiden tot groeibeperkingen en verminderde reproductie. Ook blokkeert de laag olie het zonlicht voor de planten en algen in het water, die daardoor niet kunnen groeien.

Op de lange termijn kan een olielek gevolgen hebben voor alle lagen van de voedselketen. Als organismen die onderaan staan verdwijnen, krijgen ook dieren die hoger in de keten staan er last van omdat er minder voedsel beschikbaar is.

Kunstmestfabriek ICL verwacht deze zomer maatregelen te hebben genomen die moeten leiden tot stankvermindering. Later dit jaar moet ook de zoutzuuruitstoot omlaag zijn gebracht. Dat maakte de fabriek dinsdag bekend op een online bewonersavond. Bewoners reageren kritisch, maar site-manager van ICL, Erik Wegman, vraagt ze nog één keer geduld te hebben: "We zijn er bijna."

De kunstmestfabriek aan de Fosforweg in het Westelijk Havengebied zorgt al jaren voor stankoverlast in met name Tuindorp Oostzaan, aan de overkant van het IJ. Ook maakten omwonenden melding van verschillende gezondheidsklachten die met ICL van doen zouden hebben. De prikkende ogen en geïrriteerde luchtwegen wijten zij aan de zoutzuuruitstoot van de fabriek.

De Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied (OD), de toezichthoudende instantie, tikte de fabriek meermaals op de vingers en deelde boetes uit nadat de limieten voor zoutzuuruitstoot werden overschreden.  

Die boetes worden trouwens nog aangevochten door ICL, maar vanavond beloofde het bedrijf dus wel aanpassingen te doen die de geuroverlast en stankoverlast moeten verminderen.

Actief kool, nieuwe scrubber

Wat betreft de geuroverlast heeft ICL gekozen om bij twee schoorstenen een installatie met daarin actief kool te plaatsen. Dat actief kool fungeert als een soort spons, die de deeltjes die stank veroorzaken moet opzuigen. Die installaties moeten eind juli dit jaar operationeel zijn. De leverancier is inmiddels gekozen; ICL is met de OD in gesprek over de benodigde vergunning.

Daarnaast zijn er proeven uitgevoerd om te kijken hoe de zoutzuuruitstoot naar beneden gebracht kan worden. ICL denkt dat te kunnen doen door een groot deel van de scrubber, die de uitstoot moet ontdoen van zoutzuur, te vernieuwen en uit te breiden. De scrubber werkt op dit moment niet optimaal en daardoor waait er soms te veel zoutzuur via de schoorsteen over de stad uit, constateerde ook de omgevingsdienst.

Vernieuwing en uitbreiding van de scrubber moet dat probleem dus oplossen. Dat gebeurt in twee fasen. Project A, dat plaatsvindt in juli en augustus, vervangt volgens ICL de gehele binnenkant van de scrubber. Project B vindt plaats in het najaar en bestaat uit het toevoegen van een extra scrubber. ICL is, bij monde van site-manager Erik Wegman, optimistisch dat de maatregelen effect zullen hebben.

Kritisch publiek

Bewoners die de online-bijeenkomst bijwoonden, lijken nog niet enthousiast te zijn over de beloftes. Áls er al sprake is van opluchting over de beloftes van ICL, dan is daar in de reacties dan ook weinig van te merken. 

"Ik schrik ervan dat er nu dus geen geurverwijdering is met de wassers", schrijft Ilse op de online bewonersbijeenkomst. "Jullie zijn dus eigenlijk rechtstreeks geur aan het uitstoten - hier moet echt wat aan gebeuren en anders moeten de boetes omhoog!!!" 

A. van der Zande schrijft: "Verminderen is niet hetzelfde als laten verdwijnen. In hoeverre is het verantwoord om in oude en nieuwe woonwijken stankoverlast en gifuitstoot te blijven veroorzaken?"

De strekking is duidelijk: het vertrouwen in ICL onder de bewoners is op dit moment zo goed als verdampt. Wegman lijkt dat sentiment wel te begrijpen en zegt te snappen dat de tijd van mooie beloftes voorbij is. 

"Het lijkt alsof er de afgelopen twee jaar weinig gebeurd is, maar dat is echt niet zo", zegt Wegman, die stelt dat de bewonersklachten wel degelijk serieus genomen worden. Hij hoopt dat bewoners die klachten dan ook blijven insturen. "Ik zie ze als een motivatie."

De afsluitende boodschap van ICL: nog even geduld. "We zijn er bijna", zegt Wegman. "Ik hoop dat we dit straks achter ons kunnen laten. Wij werken er hard aan."

De gebruikersbus voor het OLVG Oost gaat verdwijnen. Op 30 juni dit jaar wordt de bus weggehaald. Een nieuwe bestemming is nog niet gevonden. 

Maar voordat er een afscheidsfeestje wordt gegeven was er vandaag een verjaardagsfeest. "We zijn jarig," zegt locatiehoofd Fabian Sloot van de Regenboog Groep. Want de gebruikersbus op het pleintje bij het OLVG Oost staat er nu precies een jaar. Er hangen slingers, ballonnen en er is live-muziek. 

Sloot kijkt tevreden terug op het afgelopen jaar. De mobiele ruimte waar verslaafden veilig en schoon drugs kunnen gebruiken kwam er om de overlast door gebruikers in het Oosterpark terug te dringen. "We wilden zorgen dat deze groep uit het park werd gehaald, zorgen dat deze groep in beeld werd gebracht, en hulp aanbieden. En inmiddels denk ik dat wel is gebleken dat dit een manier is om de doelgroep aan je te binden, en de mensen de zorg te bieden die ze verdienen."

De overlast in het park is volgens Sloot aanzienlijk afgenomen, maar het is wel zo dat de gebruikersbus zelf ook overlast veroorzaakt. Het afgelopen jaar zijn er veel klachten binnengekomen van bewoners en ook het ziekenhuis zelf. 

Sloot: 'Dat snap ik wel. Laten we eerlijk wezen, het is niet alsof er nooit iets gebeurt. Alleen hebben we maar negen plekjes in die bus en dat is lang niet genoeg. Op dit moment zijn er mensen die buiten de bus moeten wachten tot ze eindelijk aan de beurt zijn. En ja, dat is een groep mensen die aan het hangen is, en dat vinden mensen toch vervelend. Daarom moeten we zo snel mogelijk een vaste locatie hebben waar iedereen terechtkan."

Naar een vaste locatie wordt al langer gezocht, maar een plek is nog steeds niet gevonden. Daarom mocht de gebruikersbus langer blijven staan, in ieder geval tot dit voorjaar, maar mogelijk langer.

Maar nu is volgens Sloot dus besloten dat de bus over 8 weken weg zal zijn. "Op deze plek blijven we nog staan tot 30 juni. Waar we daarna naartoe gaan is nog even een zoektocht. Dat weten we nog niet. Waarschijnlijk gaan we voor kortere periodes op meerdere plekken rondom het park verblijven, maar dat is allemaal nog een beetje onduidelijk. We proberen allemaal zo snel mogelijk een vaste plek te vinden, maar op 30 juni zijn we weg van dit plein."

Sinds deze week moet ook Gein eraan geloven: het is de laatste wijk in Zuidoost die over is gegaan van gratis naar betaald parkeren. Sommige bewoners zijn blij met de nieuwe regels, anderen zijn kritischer. 

Zo spreken we een man die twee auto's heeft. "Voor je eerste auto betaal je veertig euro per zes maanden, voor je tweede auto is dat honderd euro voor zes maanden. Dat vind ik schofterig, eigenlijk."

Een andere bewoner herkent dat probleem niet. "Ik heb zelf maar een auto, dus ik heb daar geen last van." Hij is juist erg blij met de nieuwe regels. "Heel veel mensen die in de stad werken, maar buiten Amsterdam wonen, zetten hier elke dag hun auto neer, waardoor wij onze auto niet kwijt konden. Zoals je ziet kan dat nu wel weer."

Even wennen

Een vrouw die met haar auto op bezoek komt bij haar schoonzus zegt dat het even wennen was om te betalen voor het parkeren. "Maar als het betaald parkeren is dan moet je betalen, want die boete wil ik niet", zegt ze lachend. Parkeren is er nu 1,72 euro. "Dus dat is nog wel redelijk te doen", aldus de vrouw. 

De man die blij is met de nieuwe regels, heeft wel een beetje medelijden met de bewoners van omliggende dorpen, zoals Driemond. "Daar zullen ze het dan ook wel gaan invoeren, denk ik. Daar kun je op wachten" Toch is hij vooral gelukkig dat hij en zijn buren nu van de drukte af zijn. "Ik dacht het wel. Ik ben helemaal blij."

In De Straten van Amsterdam trekt AT5 de stad in op zoek naar bijzondere verhalen van Amsterdammers uit alle hoeken van de stad. Deze week gaan we ‘s nachts op pad om te onderzoeken wat Amsterdammers in de kleine uurtjes bezighoudt. 

Op de Berlagebrug lopen we twee streetfishers tegen het lijf. Paul en Benjamin jagen op onderwaterjagers zoals snoeken en snoekbaarzen. Ze doen dat het liefst ‘s nachts, wanneer de roofvissen het meest actief zijn. Dat is niet zomaar een kwestie van hengel uitgooien en wachten. Om de roofvis te slim af te zijn, zijn de twee tieners constant in beweging. "Als je denkt aan een visser, denk je aan een oud mannetje met een hengel aan de waterkant, met een dobbertje, wachtend in zijn stoeltje, maar dit is compleet omgekeerde wereld.” aldus Benjamin.  

De jongens worden tijdens ons bezoek nog even staande gehouden door de Amsterdamse Hengelsportvereniging, wiens controleurs op fatbikes de stad rondgaan om vispassen, hengels en onthaakmatten te checken. Gelukkig is alles in orde en mogen Paul en Benjamin na een korte onderbreking weer verder. 

Vervolgens worden we opgehaald door Marcha van Divaride. Zij richtte vorig jaar deze taxiservice op waar vrouwen een vrouwelijke taxichauffeur kunnen aanvragen. Zoals we helaas allemaal weten is de nacht voor veel vrouwen nog steeds niet veilig, en ook in taxi's worden vrouwen vaak lastiggevallen, of erger. Marcha merkte toen ze begon als taxichauffeur al vrij snel dat er veel behoefte was aan vrouwelijke chauffeurs en hoeveel vrouwen nare ervaringen in taxi’s hebben gehad: “Je hoort zo veel verhalen, binnen een maand had ik er al twintig of dertig gehoord.”   

Marcha zet ons af op een bedrijventerrein aan de Sijsjesbergweg in Holendrecht. Hoewel alle winkels al lang zijn gesloten, is het hier bepaald niet stil. De Passion Ryderz komen hier namelijk samen in hun gepimpte auto's, en dat gaat gepaard met een hoop kabaal! Maar deze carmeet is meer dan scheuren, knallen en revven, het is een hechte gemeenschap. “Het is een gemeenschappelijke passie die we delen met elkaar.” zegt Adesh, één van de oprichters van deze groep en tevens onze gids vanavond. Hij leidt ons langs een hele rits auto-enthousiastelingen en hun passieprojecten. “Dit is mijn pareltje, mijn alles.” zegt één van hen over zijn opgevoerde neongroene BMW.  

De aflevering is ook op YouTube te bekijken:

Het Verkeer maakt een uitstapje naar Landelijk Noord waar de Bloemendalergouw vanaf deze week is afgesloten voor autoverkeer. De weg wordt verhoogd en krijgt een nieuwe laag asfalt. Ook het fietspad wordt aangepakt. 

''De werkzaamheden op de Bloemendalergouw zijn nodig omdat de weg in slechte staat is'', legt omgevingsmanager Annemarie Duijnhoven uit. ''De weg is aangelegd op veengrond en zakt mee als er zwaar verkeer overheen gaat.'' Dit veroorzaakt beschadigingen aan het wegdek. ''We gaan nu het asfalt weghalen en leggen twee nieuwe lagen asfalt aan.'' Ook wordt de weg verhoogd.

Niet alleen de rijweg wordt aangepakt. ''Op dit moment zijn we al bezig met de fietspaden'', vertelt Duijnhoven. Die worden verhoogd en verstevigd met een extra laag asfalt.

Omleiding via de Uitdammerdijk

''We starten de werkzaamheden net voor Holysloot en werken tot aan de brug op de hoek van de Bloemendalergouw'', legt Duijnhoven uit. Dit betekent dat de Bloemendalergouw vanaf 13 april is afgesloten voor autoverkeer. Doorgaand verkeer van en naar Holysloot moet omrijden via de Uitdammerdijk. 

Fietsers en voetgangers kunnen wel langs de werkzaamheden. De werkzaamheden  duren naar verwachting tot maart 2027.

Architect Cees Dam is maandag op 93-jarige leeftijd overleden. Dam kreeg halverwege de jaren 80 de opdracht om de Stopera te bouwen. 

De Heemstedenaar studeerde in 1963 af aan de Academie van Bouwkunst in Amsterdam en richtte een jaar later zijn eigen architectenbureau op. Met Dam & Partners ontwierp in heel Nederland gebouwen, waarvan de bekendste in de jaren 80 werden gebouwd.

Ook het winkelcentrum in Reigersbos is getekend door Cees Dam, net als het glazen gebouw op het Rokin waar zowel een restaurant als de redactie van NRC zit.

Stadhuis en Nationale Opera

Maar het bekendst is de architect dus van de Stopera. Aanvankelijk zouden twee andere architecten het gebouw ontwerpen, maar nadat een van hen overleed en de ander zich terugtrok, kreeg Dam de opdracht in handen.

Al tijdens de bouw was er veel kritiek op de Stopera. Die kwam voornamelijk van mensen die het plan te elitair, te duur of te lelijk vonden. De kritiek was zo heftig dat Dam bij de opening door de achterdeur naar binnen moest.

Dam bleef zelf altijd trots op het gebouw, waar dus zowel het stadhuis als de Nationale Opera zit. Zelf had Dam het ook over Stadhuis en Stopera. Het woord Stopera vermeed hij omdat het hem deed denken aan de protestactie 'Stop Opera'.

In 2011, toen de Stopera 25 jaar bestond, spraken we Dam over zijn ontwerp.

Ook op de theaterzaal, volgens hem een 'supertheater', was Dam trots. In 2011 vertelde hij in Trouw over de keer dat hij voor het eerst met zijn oudste kleindochter naar een balletvoorstelling ging. "Toen ze aan mijn hand met haar zwarte lakschoentjes de grote trap opging, dacht ik: daar heb ik het voor gedaan."

Veel van het interieur van de Stopera is inmiddels flink gewijzigd. Het kantoorgedeelte van de gemeente werd eerder al gerenoveerd en afgelopen zomer werd begonnen met de verbouwing van de raadszaal. De nieuwe zaal werd vorige maand voor het eerst in gebruik genomen.

Op Linkedin noemt architectenbureau Dam & partners zijn oprichter "een van de meest geestelijk onafhankelijke architecten die Nederland". "Voor Cees Dam was architectuur in de eerste plaats een voorwendsel. Een middel om ruimte te bieden aan mensen, aan schoonheid en aan verwondering."

De gebruikersbus staat één jaar naast het Oosterpark, maar gaat daar binnenkort verdwijnen. En wie neemt na 40 jaar de knopenwinkel van Thea over? Dat en meer in het AT5 Nieuws van dinsdag 14 april, gepresenteerd door Fabiënne Mucuk. 

Uit onderzoeken die de gemeente heeft gedaan onder haar werknemers, blijkt dat ambtenaren hun werkgever over het algemeen een dikke voldoende (7,5) geven. Toch zijn er ook verbeterpunten, zo scoren onderwerpen als sociale veiligheid en waardering een stuk minder goed. Verantwoordelijk wethouder Hester van Buren schrijft dat er plannen worden gemaakt om verbeteringen binnen de organisatie aan te brengen. 

Het medewerkersonderzoek werd door bijna 50 procent van de ambtenaren ingevuld, en bestond uit twee enquêtes. Uit het eerste onderzoek, dat een algemeen beeld moest geven van de tevredenheid, blijkt dat de gemeente als werkgever dus een 7,5 krijgt. Dat is een vooruitgang ten opzichte van het vorige onderzoek, toen scoorde ze een 7,2. Medewerkers geven aan voornamelijk tevreden te zijn over de directe werkomgeving, zo worden de sfeer in het team en de samenwerking goed beoordeeld.

Bureaucratie

Hoewel het gemiddelde cijfers van de werknemers dus ruim voldoende is, zijn er ook knelpunten. Medewerkers benoemen daarbij de bureaucratie en trage besluitvorming, maar ook thema's als sociale veiligheid en management, en leiderschap scoren lager. 

De meest urgente verbeterpunten zijn volgens de wethouder van Personeel en Organisatie de werkplek en voorzieningen en de ontwikkelmogelijkheden en waardering. Uit het onderzoek blijkt ook dat veel medewerkers regelmatig tot vaak werkdruk ervaren. "De oorzaken die hiervoor genoemd worden zijn onduidelijkheid over verantwoordelijkheden, onduidelijke regels en afspraken en tijdgebrek om taken af te ronden", schrijft Van Buren. 

Werkdruk en sociale veiligheid

Er werd ook voor het eerst onderzoek gedaan naar de werkdruk en intern ongewenst gedrag. Daaruit blijkt dat de gemeente Amsterdam op gebied van werkbeleving en sociale veiligheid minder goed scoort dan de rest van Nederland. Vooral het plezier, de energie, het herstel en afstand nemen van het werk scoren daarbij lager. Ruim 60 procent geeft aan door de werkdruk minder goed te kunnen functioneren of zich daardoor zelfs ziek te melden. 

Meer dan een vijfde (22 procent) van de respondenten zegt te maken te hebben gehad met intern ongewenst gedrag. Dat is meer dan het dubbele van het landelijke gemiddelde, dat op 10 procent staat. Volgens de wethouder zijn de verschillen per afdeling binnen de gemeente groot, en is er ook een verband met de directies met een hoog verzuim. "De resultaten laten ook zien dat werkdruk, werkstress en sociale veiligheid serieuze aandacht binnen de gehele organisatie vragen", schrijft Van Buren. 

Eerdere signalen 

Het is niet voor het eerst dat er vanuit de gemeentelijke organisatie signalen naar buiten komen over de werkdruk. Zo werd begin dit jaar duidelijk dat de gemeente miljoenen zou uittrekken voor een extra intensieve aanpak tegen het hoge verzuim, toen bleek dat bijna 10 procent van de ambtenaren ziek thuis zat. Zonder ingrijpen zou dat getal alleen maar verder oplopen, en zou in de toekomst meer dan de helft van het personeel uitvallen. 

Het hervormen van de gemeente was in de aanloop naar de afgelopen gemeenteraadsverkiezingen, maar ook tijdens de verkenningsperiode een belangrijk thema. De verwachte coalitie van PRO (het voormalige GroenLinks-PvdA) en D66 staan achter de plannen voor deze veranderingen, en ook verkenner Hendrik-Jan Biemond gaf eerder al aan dat veel partijen het een belangrijk thema vinden. 

De uitkomsten van de medewerkersonderzoeken zullen volgens de wethouder per afdeling met de medewerkers besproken worden. Aan het einde van dit jaar moet er meer duidelijkheid komen over wanneer de verbeteringsplannen voor de ambtelijke organisatie naar buiten komen. 

Timothy B. zou bij het doden van zijn moeder in een opwelling en uit paniek hebben gehandeld, zo stelt zijn advocaat Julian Gijssen vandaag in de rechtbank. Volgens de advocaat is er daarom geen sprake van een vooropgezet plan, iets wat het OM gisteren ook al zei. B. is zich volgens de raadsman wel bewust van het feit dat hem een langdurige celstraf zal worden opgelegd voor het ombrengen en verminken van zijn moeder in januari vorig jaar. 

Het lichaam van de 52-jarige vrouw werd begin vorig jaar gevonden in een badkuip in de woning van Timothy B aan de Dorpsstraat in Landsmeer. De vrouw was sinds de avond ervoor vermist. Toen de ex-partner van Timothy B. het niet vertrouwde ging ze naar de woning van de verdachte en vond daar een bebloed vuurwapen en kledingstukken van het slachtoffer. De politie wist de dichte badkamerdeur te forceren en trof daar het lichaam aan. 

Zaag tegen rand badkuip

In het dossier staat de hoeveelheid bloed in de ruimte beschreven, er stond een zaag tegen de rand van de badkuip en er waren meerdere messen in de ruimte. De onderbenen van de vrouw waren weg en er was snijletsel in haar hals en onderrug. Kort daarna werd Timothy B. aangehouden voor de moord op zijn moeder. Het Openbaar Ministerie eiste gisteren 17 jaar cel en tbs met dwangverpleging. De benen van de vrouw zijn nooit gevonden. 

Aanleiding voor de moord op zijn moeder noemt B. een gesprek over seksueel misbruik dat op jonge leeftijd bij hem zou hebben plaatsgevonden door zijn moeder. Volgens B. lachte ze het onderwerp weg en zei: “Je bent er toch groot mee geworden”, klinkt de verklaring van de verdachte. 

"We zullen vermoedelijk nooit weten of er sprake van is geweest. Maar het is belangrijk om te weten of hij zelf geloofde dat het plaats heeft gevonden", zo stelt de raadsman van B. vandaag. "Áls misbruik heeft plaatsgevonden heeft hij het weggestopt, onder meer omdat het op jonge leeftijd plaats zou hebben gevonden en trauma's die daarbij horen.  Door een incident met zijn eigen zoon kwam zijn herinnering weer langzaam naar boven."

Geen plan moeder te vermoorden

Volgens de advocaat is er geen sprake van een vooropgezet plan. "Dat hij er niet over nagedacht heeft, blijkt volgens de advocaat onder meer uit het feit dat er geen zoekopdrachten in telefoon zijn gevonden. Daarnaast zegt het bezit van twee vuurwapens ook niets over een plan. Hij had de wapens al langer in zijn bezit, onder meer voor zelfverdediging en vanwege een fascinatie voor de wereld van maffia." Het handelen van B. zou een soort automatische piloot zijn geweest. 

De zaal was vandaag opnieuw gevuld met familie en nabestaanden. Onder meer de zus van B., haar partner en hun oma maakten gisteren gebruik van hun spreekrecht. Oma: "Ik ben niet alleen mijn dochter kwijtgeraakt, maar ik ben ook jou kwijt. Jij mijn kleinzoon, je was ook mijn vlees en bloed. Ik heb je vastgehouden en geknuffeld, maar nu zit je daar als de moordenaar van mijn kind."

"Mijn leven zal sinds 8 januari 2025 nooit meer hetzelfde zijn. Jij was mijn broer, en nu ben jij een vreemde. Hoe kan ik een vreemde nog vertrouwen als ik mijn eigen broer niet meer kan vertrouwen", vertelde B's zus.

Gijssen: "Geen straf kan het slachtoffer terughalen, client weet dat hij bestraft zal worden en is al het contact verloren inclusief het contact met eigen zoontje. Hoewel hij dat aan eigen handelen te danken heeft, raakt hem dat wel."

Timothy B. kreeg vandaag nog het laatste woord. "Ik heb een week lang naar woorden gezocht, maar ik heb geen woorden voor wat ik heb gedaan en daar wil ik het bij laten." De rechtbank doet 28 april om 12.30 uur uitspraak in de zaak. 

Gisteren was de eerste dag van de behandeling van de strafzaak. Bekijk hieronder een verslag. 

Waar de een groot fan is van de fatbike, ziet de ander hem het liefst uit het straatbeeld verdwijnen. Hoog tijd voor een gesprek tussen die twee groepen, volgens Cultureel Centrum Breen en het Van Eesteren Museum. "Wie weet ga je deze avond wel weg met een nieuw perspectief", schrijven de organisaties. 

"We wilden een programma organiseren om het echt eens over de fatbike te hebben", vertelt Arjen Barel van Cultureel Centrum Breen. "Hij wordt vaak geframed als heel negatief, maar daarmee zet je ook een bepaald deel van de bevolking weg."

Volgens Barel moet echter ook wel erkend worden dat de fiets veel ongelukken veroorzaakt. "Het heeft twee kanten, maar dat komt niet altijd evenwichtig naar voren, dus vandaar deze avond." 

Het moet een avond over een serieus thema worden, maar wel met een luchtige ondertoon. "We gaan bijvoorbeeld ook luisteren naar de fatbike-carnavalsnummers en stadsdeeldichter Hugo Hoes van Nieuw-West komt een ode brengen aan de fiets." 

Komende vrijdag begint de discussieavond om 20 uur op de Burgemeester Rendorpstraat 1 in Nieuw-West. De toegang is gratis, hier kun je je aanmelden.

Een winkel met knopen in alle soorten en maten, misschien wist je niet eens dat die bestond, maar hier aan de Herengracht staat er toch echt eentje. De winkel bestaat inmiddels 40 jaar, maar met de alsmaar stijgende huur wordt het moeilijker om rendabel te blijven en om een opvolger te vinden.

Thea de Boer begon de winkel in 1986. Nadat ze jarenlang in het buitenland had gewoond, streek ze weer neer in de stad en wilde ze een lingeriewinkel beginnen. Maar daar kreeg ze geen lening voor, omdat de banken waar ze aanklopte vonden dat er al genoeg van die winkels in de omgeving waren.

Later kreeg Thea via een bevriende ondernemer het idee om een knopenwinkel te beginnen een daar kon ze dus wel een lening voor krijgen. Het bleek een levensvatbare formule. Veel hobbyisten, maar ook bekende modeontwerpers werden er vaste klant.

Negen Straatjes

De eerste jaren runde ze in de Wolvenstraat in de Negen Straatjes, toen nog geen toeristische hotspot. In 2004 verhuisde De Boer naar een pand aan de Herengracht, in het gedeelte dat ook in het Negen Straatjes-gebied ligt.

Nadat ondernemers als Thea een promotiecampagne startten, werden de Negen Straatjes booming bij toeristen, maar daar betalen veel ondernemers nu ook een prijs voor. Want de huur die ze moeten betalen gaat elk jaar fors omhoog.

Met alleen knopen is die huur allang niet meer te betalen, zegt Thea. "Iemand kan een half uur binnen zijn en met een knoopje van 30 cent de deur uit gaan en wil dat ook nog pinnen."

Kunst

Om genoeg in het laatje te brengen verkoopt Thea daarom ook schilderijen, maar ook dan is het moeilijk om de winkel rendabel te houden. Hoelang deze winkel kan blijven bestaan, en of Thea, die inmiddels ook 74 is, een opvolger kan vinden, is dus nog maar zeer de vraag.

"Ik ben heel volhardend, maar ik zit wel te kijken of iemand het wil overnemen. Maar áls iemand het wil overnemen, heeft die persoon zijn eigen ding en wil die niet met de knopen verder, want de huur moet toch opgebracht worden."

Volgens Thea hebben zijn er wel mensen die de winkel zouden willen overnemen, maar durven ze vanwege de hoge huur niet in te stappen. Mocht er uiteindelijk niemand zijn die de zaak overneemt, dan loopt ze zelf een vergoeding die ze daarvoor zou krijgen mis. "En dat is ook mijn oudedagvoorziening."

De parkeerproblemen in de wijk Amstel III in Zuidoost zijn voor de gemeente geen reden om in te grijpen. Dat blijkt uit antwoorden van wethouder Van der Horst op schriftelijke vragen van de VVD. Bewoners met een auto zijn volgens het college 'zelf verantwoordelijk om te zorgen voor een parkeerplek'. 

AT5 ging in februari langs in de wijk Amstel III, die in korte tijd is veranderd van een kantoren- in een woongebied. Bewoners van het nieuwe gebouw The Bridge lopen alleen nu al tegen een probleem aan: een parkeerplek vinden, is een flinke uitdaging. Plekken zijn schaars, tarieven hoog en parkeervergunningen zijn niet te krijgen. Bewoners zetten daarom auto's op het gras en langs de weg, of breken een slagboom open. 

Van der Horst is kritisch op die 'oplossingen' van bewoners. Als ze niet een parkeerplek 'hebben geregeld, betekent dat niet dat ze hun auto illegaal in grasvelden en op afgesloten terreinen moeten parkeren'. 

Bewuste keuze

Het beperkte aantal parkeerplekken in Amstel III is een bewuste keuze. De markt heeft volgens Van der Horst de vrijheid gekregen om 'datgene te bouwen waar behoefte aan is'. Gevolg: meer woningen en nauwelijks tot geen parkeerplekken op straat, simpelweg omdat daarvoor geen ruimte meer zou zijn. En: 'Zonder parkeerplekken is het uitgeven van parkeervergunningen geen optie'.

Van der Horst schrijft dat het college hierover contact heeft met het stadsdeel. Dat hamert op goede alternatieven voor parkeervergunningen in het gebied, zoals genoeg deelauto's en het betaalbaar houden van de parkeerplaatsen die er wel zijn. Ook vindt het stadsdeel dat toekomstige bewoners in soortgelijke situaties door de verhuurder en ontwikkelaar goed moeten worden geïnformeerd over schaarse parkeerplekken.

De wethouder schrijft de signalen over de parkeerproblemen in Amstel III 'mee te nemen' bij de toekomstige herziening van de parkeernormen. Maar voor de bewoners is er voorlopig nog geen oplossing.

Negen dagen na de vondst van Lieve wordt er nog een baby gevonden, gewikkeld in een doek en een vuilniszak. Voor de deur van een galerijwoning van de flat Grondzeiler in Noord. Het is een jongetje en hij krijgt de naam 'Youri'. Hebben deze twee baby's iets met elkaar te maken? In de podcast 'De Vondeling' gaan we op zoek naar antwoorden. 

Luister aflevering 3 Zorg of Straf op Spotify.

"Youri is, denken wij, wel echt bewust daar neergelegd om opgevangen te worden als baby", vertelt rechercheur Gerard van den Haak. Het is 9 juli 2003 als een bewoner van de flat een baby hoort huilen. Op de galerij ziet ze een vuilniszak bewegen. Als ze hem opent, ligt er een pasgeboren baby in met de navelstreng er nog aan. Al snel blijkt dat op de plek waar Youri gevonden is, een kraamverzorgster woont. Toch weet de politie niet direct te achterhalen wie de baby daar neergelegd kan hebben. 

"Wij vonden het wel heel verdrietig voor hem, dat er vanaf het begin niks bekend was over zijn achtergrond", vertellen Tim en Mirjam. Toen Youri een paar maanden oud was, kwam hij bij hen in huis als pleegkind. Al van jongs af aan hebben ze aan hem uitgelegd dat hij twee paar ouders heeft. Een paar ouders waarmee hij is opgegroeid en een paar waarbij hij is geboren. "Het is voor hem altijd moeilijk geweest. Hij heeft er altijd vragen over gehad en was niet het kind dat dit gewoon even van zich af kon schudden."

Youri groeit, net als Lieve, op met veel vragen. Waarom ben ik achtergelaten? Waar ben ik geboren? En wie zijn mijn ouders? De politie doet ook in de zaak van Youri grondig onderzoek. Ze weten al snel te achterhalen dat Youri en Lieve geen familie van elkaar zijn. Gerard van den Haak vertelt: "Het zijn twee kinderen van totaal verschillende afkomsten. Hij is ook in een totaal andere buurt gevonden. Youri is een donker gekleurd jongetje. Zijn roots liggen in Afrika."

"Ik herinner me dat ze vertelden dat ze dezelfde dag mensen in gekleurde, waarschijnlijk Afrikaanse kleding hadden gezien bij de flat. Ze hebben ook onderzoek gedaan in een asielzoekerscentrum in de buurt en daar hebben gesproken met mensen die daar werkten. Die konden vertellen dat er geen zwangere vrouwen waren geweest de afgelopen tijd. Dus daar is eigenlijk ook niks uitgekomen."

Tot grote frustratie van Tim en Mirjam loopt het onderzoek al snel vast. De politie komt niet verder en ook het onderzoek naar de ouders van Lieve verloopt stroef. De tijd verstrijkt en Lieve en Youri worden ouder. Ze zetten hun eerste stapjes, gaan voor het eerst naar school en als ze bijna naar de middelbare school gaan en de leeftijd van 12 jaar bereiken, verjaart de zaak. "Dat betekent dat de politie strafrechtelijk gezien, niets meer kan doen", vertelt van den Haak. 

"Ik ben van mening dat er geen verjaringstermijn hoort te zitten op zaken met vondelingen. Dat kinderen altijd het recht hebben op de hulp van de politie om te kijken wie hun ouders zijn." Gerard van den Haak pleit voor het opheffen van de verjaringstermijn. Begin 2024 werd de verjaringstermijn voor verkrachtingszaken opgeheven. Een van de redenen hiervoor was de maatschappelijke onvrede naar aanleiding van de MeToo-discussie.  "Men vindt dat kenbaar toch een ernstiger misdrijf dan andere zaken. Dan is de vraag: is het wel zo'n kinderachtig misdrijf om iemand te vondeling leggen?", aldus van den Haak.

Ondanks dat de politie Youri en Lieve niet meer kan bijstaan in hun zoektocht, zien Tim en Mirjam ook een voordeel aan het verjaren van de zaak. "De ouders zijn nu niet meer strafbaar, dus we kunnen ons voorstellen dat het nu makkelijker is om je kenbaar te maken. Dat geeft ons weer hoop."

Na 22 jaar is er namelijk nog geen antwoord op de vraag wie de ouders van Youri zijn. Een aantal jaar geleden heeft Youri met zijn adoptieouders op het politiebureau zijn dossier ingezien. Er bleek nog een stukje doek bewaard te zijn. Het DNA-spoor op het doekje is nog een aanknopingspunt, maar de kansen zijn klein. Ze hopen dan ook dat de podcast mensen aanspoort om tips te geven. "Als je iets weet, meld het dan in het belang van onze zoon. Dat hij meer te weten kan komen en rust kan vinden in het kennen van zijn identiteit en achtergrond." Heb jij tips in de zaak van Lieve of Youri? Mail dan naar podcast@at5.nl.

Waar Youri dus een aantal jaar geleden zijn dossier heeft ingezien, heeft Lieve dat nog niet. In de zoektocht naar antwoorden, gaan we dan ook langs bij het politiebureau om inzage te krijgen. "Ik lees hier dat iemand beweerde dat ze niet zwanger was. Kan het niet zo zijn, dat het niet zichtbaar was?", zegt Lieve, terwijl we door een dik pak papier bladeren. "Zeker", zegt Gerard van den Haak. "Je gaat hier van alles in lezen en dat gaat veel vragen oproepen. Waarschijnlijk ga je hier heel veel potentiële moeders in lezen."

Dan leest Lieve iets voor uit het dossier uit 2018, drie jaar nadat de zaak van Lieve is verjaart. "Eigenlijk is de zaak van Lieve altijd in de kast blijven liggen, totdat wij een tip kregen van een mevrouw die dacht dat haar zus de moeder van Lieve kon zijn," zegt van den Haak. "Zij had op internet de opsporingspagina gezien met de kleding die Lieve droeg. Zij herkende die kleding van kinderen in de familie."

Zou dit Lieve dan eindelijk dichter bij haar familie hebben gebracht? Luister de nieuwe aflevering van 'De Vondeling' om meer te weten te komen. 

Overlast bij hevige regenval en grote vraag naar water bij droogte: het komt samen bij de voedseltuin aan het IJplein in Noord. Aan de ene kant loopt de Meeuwenlaan bij langdurige regen nog wel eens over, maar in de zomer kan het groente en fruit flink wat water gebruiken. De oplossing lijkt gevonden: bij wijze van experiment worden er twee bassins van ieder 25.000 liter geplaatst om wateroverlast én waterschaarste op te lossen. 

Op aanvraag van de vrijwilligers van de tuin is in samenwerking met Waternet en de gemeente dit waterexperiment gestart. Nadat de vrijwilligers alle leidingen hadden getrokken is er getest hoeveel water de tuin nodig heeft in een jaar tijd en de teller tikte de 40.000 liter aan. 

50.000 liter

Terwijl de graafmachines de eerste tank bedekken, wacht de tweede even verderop nog op plaatsing. "In totaal heeft 1 zo'n tank een inhoud van 25.000 liter", beschrijft Daniel Goedbloed, regisseur weerproef van Waternet. Dat maakt, als de tweede tank in de grond zit, een totaal van 50.000 liter aan opvangruimte. 

Een mooie opsteker voor de voedseltuin. "Wij verbouwen groente voor de voedselbank en groenteplantjes groeien niet als er geen water is", zegt voorzitter Annemarie Verschoor. "Dat hebben we tot nu toe gedaan met drinkwater, want water uit het IJ is te brak, te zout. Dus dat is zonde en zo is het idee gekomen om water op te vangen van daken uit de buurt van flats hierachter."

Wateroverlast tegengaan

Het mes snijdt aan twee kanten. Want voor de wateroverlast is het ook een oplossing. Goedbloed: "Als die tank er niet zou zijn, dan zou dat regenwater naar het riool stromen en afgevoerd worden. Als het dan heel erg hard regent en dat rioolstelsel kan het niet meer aan, dan blijft het op straat staan. Dus deze appartementen zijn van het riool afgehaald zodat het riool meer ruimte heeft voor ander oppervlak."

Waternet gaat aan de hand van dit experiment kijken of ze dit op meer plekken in de stad kunnen gaan realiseren.