Een van de twee personen die afgelopen zaterdag op het strand in Renesse door de bliksem werden geraakt, is overleden. Dat bevestigt de politie. Het gaat om een 60-jarige man uit Duitsland.

De man liep samen met zijn vrouw langs een strandpaviljoen toen beiden door de bliksem werden getroffen. Er werd een traumahelikopter opgeroepen en getuigen zagen dat een van de gewonden werd geanimeerd, schrijft Omroep Zeeland.

Over de toestand van de echtgenote van de man is niets bekendgemaakt.

Zeldzaam

Zaterdagmiddag trokken forse onweersbuien langs de Zeeuwse kust. Eerder op de dag werd een medewerker van Concert at Sea opgenomen in het ziekenhuis nadat het festivalterrein werd getroffen door een blikseminslag. Het evenement werd toen tijdelijk stilgelegd.

In totaal werden tien medewerkers van het festival medisch onderzocht. Negen van hen konden direct na de check weer aan het werk.

In Nederland worden maar heel weinig mensen rechtstreeks door de bliksem getroffen. Volgens cijfers van het KNMI sterven gemiddeld een tot twee personen per jaar als gevolg van een blikseminslag.

Minister Boekholt-O'Sullivan (Volkshuisvesting) schrapt het plan van het vorige kabinet om het wonen in een vakantiehuisje voor tien jaar legaal te maken. In plaats daarvan wil ze permanente bewoners met rust laten, tenzij er "zwaarwegende redenen" zijn om in te grijpen.

Boekholt zei na afloop van de ministerraad dat de inzet van het nieuwe kabinet blijft dat mensen die al in een vakantiehuisje wonen, daar mogen blijven. Ze wijst erop dat de woningnood hoog is en dat sommige mensen daarom zijn aangewezen op dit soort huisvesting.

Het plan van haar voorganger om permanente bewoning voor een periode te legaliseren, is volgens haar onuitvoerbaar. Het zou te weinig rekening houden met de verschillende omstandigheden van de bewoners, of ze bijvoorbeeld eigenaar zijn of het huisje huren.

'Schrijnende gevallen'

De minister heeft nu met gemeenten afgesproken dat mensen die al in een vakantiehuisje wonen daar mogen blijven. Tenzij er bijvoorbeeld sprake is van een onveilige situatie, ondermijning of een andere zwaarwegende reden.

In dat geval wordt gekeken of het om "schrijnende gevallen" gaat, voor wie een passende oplossing moet worden gezocht, of om zelfredzame mensen met wie een termijn wordt afgesproken waarbinnen ze een nieuwe woning moeten vinden.

"Bewoners kunnen nooit zomaar op straat komen te staan", schrijft Boekholt vandaag in een brief aan de Tweede Kamer.

Recreatiewoningen zijn niet gebouwd voor permanente bewoning. Ze hoeven niet aan de strenge eisen te voldoen die gelden voor volwaardige woningen.

Vorig jaar stonden bijna 60.000 mensen ingeschreven in een vakantiepark. Het werkelijke aantal vaste bewoners ligt waarschijnlijk hoger.

Slachtoffers van zware misdrijven zouden een vergoeding moeten ontvangen als een dader een lagere straf krijgt omdat een rechtszaak vertraging heeft opgelopen, zegt het Landelijk Advocaten Netwerk Gewelds- en Zedenslachtoffers (Langzs). De belangenorganisatie reageert op onderzoek van RTL Nieuws over daders die zo'n strafkorting kregen doordat hun vonnis te lang op zich liet wachten.

De organisatie denkt aan een vergoeding van 120 euro. Dat het is bedrag dat verdachten die onterecht vastzaten krijgen per dag gevangenschap. Zo'n vergoeding is ook passend voor slachtoffers als daders strafkorting krijgen omdat een zaak te lang op zich liet wachten. "Omdat de overheid te laks is geweest met een voorspoedige behandeling van de strafzaak."

Langzs wijst erop dat slachtoffers niets krijgen als ze ten onrechte langer op berechting moeten wachten. Dat kan ervoor zorgen dat slachtoffers vaker psychische problemen krijgen en hun rouwverwerking stagneert. Langzs zegt dat de organisatie het probleem over strafvermindering "al jarenlang onder de aandacht van diverse ministers van Justitie" brengt.

Tot drie jaar minder cel

RTL analyseerde 156.000 vonnissen tussen 2008 en juli 2026. In 669 gevallen kregen daders van zware misdrijven als moord en kindermisbruik strafcompensatie omdat hun zaak niet op tijd werd behandeld. Sommigen hoefden daardoor tot drie jaar minder lang de gevangenis in.

Zo kreeg een verdachte die veroordeeld was voor poging tot moord drie jaar strafvermindering. Een vader die zijn dochter verkrachtte, kreeg twee maanden strafvermindering.

Volgens Langzs is het "verloop in de gehele strafrechtketen op dit moment dramatisch te noemen". De organisatie wil dat alle partijen die werkzaam zijn in het strafrecht door de overheid voldoende worden gefaciliteerd en gefinancierd om de zaken op orde te krijgen.

Aan de Costa Brava in het oosten van Spanje is een grote bosbrand uitgebroken. In meerdere gemeenten in de kuststrook van de Middellandse Zee is daarom een lockdown aangekondigd door de autoriteiten.

Inwoners van het gebied hebben een waarschuwing gekregen om binnen te blijven vanwege de hevige rook die vrijkomt bij de brand.

Volgens Spaanse media brak er vanochtend in La Bisbal d'Empordà een grote bosbrand uit, maar hebben kleinere branden zich verspreid naar naburige plaatsen. Volgens de brandweer breiden de branden zich uit door de wind. Die veroorzaakt nieuwe branden en maakt het lastig om te blussen.

Vanuit de ruimte te zien

De grote brand heeft inmiddels al 750 hectare land verwoest, meldt de regionale omroep 3Catinfo. Een uur eerder was dat nog 250 hectare. De brandweer vreest dat er potentieel 10.000 hectare in vlammen op kan gaan.

Ook vanuit de ruimte is de brand duidelijk zichtbaar. Op satellietbeelden is te zien dat de rookpluim trekt over de Middellandse Zee, tot boven Mallorca.

De Catalaanse president Illa heeft inwoners opgedragen om de instructies van de brandweer en andere hulpdiensten op te volgen en binnen te blijven. Ook riep hij mensen met een tweede huis in het gebied op daar voorlopig niet heen te gaan, omdat meerdere wegen afgesloten zijn. Door niet onnodig te gaan reizen, blijven de wegen vrij voor de hulpdiensten.

Illa heeft de Spaanse regering gevraagd om hulp van de militaire noodhulpdienst, ter ondersteuning van de brandweerploegen die aanwezig zijn.

Over de oorzaak van de brand is nog niet veel bekend, maar Spaanse media melden dat die mogelijk door wegwerkzaamheden vanochtend is ontstaan.

In de laatste podcast De Stemming van dit seizoen blikken Joost en Marleen terug op het stikstofdebat en kijken ze vast vooruit naar de begrotingsbesprekingen in augustus. Voor die begroting heeft het kabinet nog wel steun nodig van de oppositie en dat kan nog wel eens een probleem worden. Dus wrongen minister Heinen en premier Jetten zich in allerlei bochten om zoveel mogelijk partijen aan boord te krijgen voor een zo breed mogelijk draagvlak.

Podcast De Stemming

Deze aflevering van De Stemming van Vullings en De Rooy is hier te beluisteren bij NPO Luister

Daar vind je ook alle vorige afleveringen. Net als bij alle andere bekende podcastkanalen.

Over deze podcast

Politiek journalisten Joost Vullings (EenVandaag, AVROTROS) en Marleen de Rooy (NOS) nemen elke vrijdag de Haagse week door, met scherpe analyses, geruchten en voorspellingen. Wil je reageren? Mail dan naar destemming@nos.nl.

Kakkerlakken met duikpakjes zijn in de toekomst mogelijk inzetbaar voor zoek- en reddingsoperaties, bijvoorbeeld na overstromingen. Onderzoekers van technische universiteiten in Singapore en Japan hebben een duikpak met zuurstoffles voor de insecten ontwikkeld, waarmee deze tot drie uur onder water kunnen overleven.

De onderzoekers gebruikten de sissende kakkerlak uit Madagaskar, die enkele centimeters groot wordt en tot 15 gram kan dragen. Het duikpakje weegt 5,5 gram, wat ruimte laat voor verdere ontwikkeling van het apparaatje. Zo kan die in de toekomst worden uitgerust met sensoren of een navigatiesysteem.

De "amfibische cyborg-insecten", zoals de wetenschappers de kakkerlakken noemen, kunnen door de gebruikers worden aangestuurd. Door het compacte ontwerp van het duikpakje en het lage energieverbruik kunnen de insecten zich bewegen door krappe en rommelige ruimtes, zowel op land als onder water.

Kakkerlakken ademen via ademopeningen op hun borst. Een zuurstofgenerator voorziet de diertjes via slangetjes van zuurstof.

Afstandsbediening

Het besturen van insecten is niet nieuw. In 2022 hadden onderzoekers uit Japan al een apparaat ontwikkeld waarmee de kakkerlakken bestuurd konden worden met een afstandsbediening.

Zo worden ze met elektrische signalen aangestuurd om te zoeken naar overlevenden na bijvoorbeeld een aardbeving. De uitvinding is nog niet inzetbaar omdat de besturing van de diertjes nog niet vlekkeloos verloopt.

Pijnlijk?

Het onderzoek over de duikpakjes roept nog wel vragen op, bijvoorbeeld over diervriendelijkheid. Het is niet duidelijk of de insecten pijn ervaren door de elektroden of het rugzakje.

De onderzoekers benoemen wel dat de dieren een schoon verblijf hadden tijdens de onderzoeken en wekelijks verse wortelschijfjes kregen als voeding, maar niet of de insecten last hadden van hun outfit.

Uit een groot wetenschappelijk onderzoek uit 2022 kwam naar voren dat insecten als kakkerlakken hoogstwaarschijnlijk wel pijn ervaren.

De politie heeft een 20-jarige Amsterdammer aangehouden die wordt verdacht van een poging tot doodslag met een kettingslot. De aanval vond in de vroege dinsdagochtend plaats na de WK-wedstrijd Nederland - Marokko.

Beelden van het incident gaan rond op sociale media. Daarop is te zien hoe de verdachte met een kettingslot achter een Oranjesupporter aanrent, waarna een andere Oranjefan tussenbeide komt, schrijft de regionale omroep NH.

De man die tussenbeide komt, krijgt vervolgens een klap op zijn hoofd van een andere man. Ook haalt de nu aangehouden verdachte met een kettingslot uit naar de man die hij achtervolgde.

Meerdere mensen hebben het incident in de Van Woustraat zien gebeuren. De politie roept hen op om zich te melden. Ook is de politie nog op zoek naar de persoon die het andere slachtoffer een klap op zijn achterhoofd gaf en hem vervolgens vasthield.

Beroving

De man die nu vastzit wordt ook verdacht van betrokkenheid bij diefstal met geweld eerder die dag en een andere mishandeling iets later in de Van Ostadestraat.

De politie is op zoek naar drie medeverdachten van de diefstal met geweld en heeft hun signalementen gedeeld.

Het was een van de meest ingrijpende maatregelen in coronatijd: de avondklok, waarbij iedereen vanaf 21.00 uur verplicht binnen moest blijven tot de volgende ochtend. Deze week sprak de parlementaire enquêtecommissie erover met betrokkenen. Niemand wilde het echt graag, maar uiteindelijk ging Nederland drie maanden 's nachts op slot.

In januari 2021 dreigde een grote besmettingsgolf. Er was al een lockdown, maar er kwamen nieuwe coronavarianten aan en die leken gevaarlijk. Voor die tijd had het adviesorgaan OMT de avondklok al genoemd als optie, maar toen wilde het kabinet er niet aan. "Ik had grondrechtelijke problemen met de avondklok", zei oud-minister Ferd Grapperhaus van Justitie en Veiligheid in zijn verhoor.

Zware inbreuken

Topambtenaar Hanneke Schipper-Spanninga schetste dat er tijdens corona voortdurend sprake was van "botsende grondrechten". Zo waren er maatregelen die inbreuk maakten op het familieleven, omdat mensen niet dicht bij elkaar mochten zijn. Maar ook het eigendomsrecht werd ingeperkt toen ondernemers niet meer over hun eigen openingstijden gingen.

Schipper, die maatregelen toetste aan grondrechten, sprak van "zware inbreuken". Maar ze benadrukte dat daar tegenover het recht op leven als "heel fundamenteel grondrecht" stond. Volgens haar bestaat er geen rangorde tussen grondrechten, maar is de volksgezondheid wel zwaarwegend.

Orkaan

Begin 2021 begon dat dan ook zwaar te tellen vanwege de nieuwe virusvarianten, vertelde Grapperhaus. "We stonden epidemiologisch tegen de muur." In een spoedadvies stelde het OMT dat een avondklok effect kon hebben, en dus liet hij zijn "gespierde tegenzin" varen.

Binnen het kabinet was wel discussie, onder meer over de proportionaliteit en doelmatigheid, maar de oud-justitieminister wilde niet al te veel kwijt over hoe die verliep.

Comissielid Mutluer wilde meer weten dan Grapperhaus wilde zeggen en dat leidde tot een stekelig gesprek:

Hoewel het OMT de avondklok al een aantal keer had opgenomen in een advies, was er daar ook twijfel, schetste oud-voorzitter Jaap van Dissel in zijn tweede verhoor. "Je vraagt mensen een offer in hun grondrechten, terwijl we niet 100 procent kunnen zeggen wat het betekent voor de uitbraak."

Nu kon hij daar wel wat meer over zeggen. Volgens hem heeft de avondklok "naar alle waarschijnlijkheid" geholpen. "Het zorgde voor een klein maar significant effect."

Grens bereikt

Vooraf werd ook onder burgemeesters flink gediscussieerd, herinnerde Femke Halsema zich. "Niet elk doel heiligt alle middelen. Mensen dwingen om thuis te blijven was voor mij onaanvaardbaar." De Amsterdamse burgemeester maakte zich zorgen over eenzaamheid en mentale gezondheid. "Ik vond dat we de grens hadden bereikt qua maatregelen die we konden en mochten nemen."

Toch voerden zij en de andere burgemeesters de maatregel uit, "want als bestuurder heb je je te voegen naar democratische besluitvorming".

De avondklok zou in eerste instantie gelden voor een paar weken, maar werd vijf keer verlengd en duurde drie maanden. Terwijl door Schipper-Spanninga al bij de start werd geadviseerd om de avondklok als eerste 'af te schalen', vanwege de zwaarte.

Dat gebeurde niet, eerst werd namelijk versoepeld in onder meer het onderwijs. Ze vond dat wat betreft scholen "voorstelbaar", maar begreep niet dat andere versoepelingen ook voorrang kregen. Wel benadrukte ze dat het om politieke afwegingen ging, waar veel belangen speelden.

Repressie

De nadruk in het coronabeleid kwam gaandeweg erg veel op repressie en handhaving te liggen, haalde burgemeester Halsema aan in haar verhoor. "Het plaatste de overheid op een veel te harde manier tegenover een bevolking die de moed aan het verliezen was."

Aan het begin van de coronapandemie werd vooral benadrukt "dat we het samen moesten doen", zei ze. "Er was een ongelooflijke solidariteit." De kentering kwam volgens Halsema begin 2021. "Ergens in die winter raakte de overheid zijn bevolking kwijt."

Wat misschien had geholpen om de boel bij elkaar te houden, was betere uitleg, zei oud-korpschef Henk van Essen. Hij zei dat de politie het kabinet bijvoorbeeld opriep om in de communicatie meer rekening te houden met de grieven van tegenstanders. "Begrip tonen is iets anders dan gelijk geven."

Een van de tegenstanders was Romy Quint. Ze richtte tijdens de pandemie Vrouwen voor Vrijheid op, een organisatie die kritisch was op coronamaatregelen. "Alle respect voor wat er bedacht werd, maar sommige dingen gingen gewoon te ver."

Quint zei in haar verhoor dat alle critici op één hoop werden gegooid. "We werden lelijk weggezet als lastige gekkies en als één homogene groep." Ze denkt dat er minder polarisatie was geweest als kritische burgers beter gehoord waren door journalisten en politici. "Als mensen hun mening hadden gehoord, hadden ze niet de straat op hoeven te gaan."

Ex-korpschef Van Essen voegde er nog aan toe dat het voor het draagvlak had geholpen als maatregelen begrijpelijk, uitlegbaar en eenduidig waren. Het veelvuldig op- en afschalen hielp volgens hem niet. En daar vond hij Van Dissel aan zijn zijde, die sprak van "een spaghettibrij aan maatregelen", tegen het einde van pandemie. "Het was nauwelijks meer te begrijpen", aldus de oud-OMT-voorzitter.

De aankomende dagen kunnen Iraniërs na bijna vijf maanden afscheid nemen van ayatollah Ali Khamenei. Het lichaam van de hoogste Iraanse leider, die in de eerste dagen van de oorlog werd gedood, is overgebracht naar de hoofdstad Teheran. Morgen gaat de openbare rouwplechtigheid van start, meldt de Iraanse staatsnieuwszender.

Het lichaam van Khamenei wordt dit weekend opgebaard in de belangrijke Mosalla-moskee, die werd gebouwd ter ere van Khameneis voorganger Khomeini. Leiders en religieuze figuren uit onder meer Irak en Pakistan reizen vandaag af naar Teheran.

Op maandag trekt een rouwstoet door Teheran en vervolgens zijn er plechtigheden gepland in de voor sjiieten heilige stad Qom. Daarna zullen ceremonies in de Iraakse steden Bagdad, Karbala en Najaf volgen. Irak heeft een grote sjiitische populatie.

De begrafenis zal plaatsvinden op 9 juli in de oostelijke stad Mashhad, de geboorteplaats van Khamenei. De plechtigheid werd telkens uitgesteld door de aanhoudende oorlog tussen de VS en Israël en Iran.

'Grootste bijeenkomst in geschiedenis'

Volgens de burgemeester van Teheran kan de rouwstoet "de grootste bijeenkomst in de geschiedenis van de stad" worden. Hij verwacht zo'n 20 miljoen deelnemers. Ter vergelijking: de uitvaart van generaal Soleimani, de leider van een elite-eenheid binnen de Revolutionaire Garde, in 2020 trok volgens Iraanse nieuwszenders zo'n 7 miljoen mensen. Daarbij vielen tientallen doden toen paniek uitbrak en mensen werden vertrapt. Ook raakten er meer dan 200 mensen gewond.

Er worden dan ook flink wat veiligheidsmaatregelen getroffen: het luchtruim boven Teheran en Mashhad wordt tijdelijk gesloten tijdens de ceremonies en "de autoriteiten bereiden zich voor op het beheersen van de menigte te midden van een regionale hittegolf", schrijft nieuwszender Al Jazeera.

37 jaar aan de macht

Khamenei was bijna 37 jaar de machtigste man van Iran. Als zowel geestelijk als politiek leider stond Khamenei nog boven de president en andere gekozen functionarissen van het land. Khamenei benoemde zelf de functionarissen in belangrijke overheidsorganen en had de steun van de strijdkrachten, waarvan hij het hoofd was. Een belangrijk onderdeel van zijn machtsapparaat was de Revolutionaire Garde.

Zijn begrafenis kan plaatsvinden door het (fragiele) staakt-het-vuren, op dezelfde dag dat de VS haar 250-jarig bestaan viert. Dat lijkt geen toeval. Op billboards en muurschilderingen in Teheran is Khamenei te zien. Soms met een publiek dat de vuisten in de lucht houdt. De leuze van de begrafenis: "We must rise".

Zoon aanwezig?

Of de nieuwe opperleider van Iran, de 56-jarige zoon van Khamenei Mojtaba, aanwezig zal zijn is de grote vraag. Hij werd kort na de dood van zijn vader benoemd, maar is sindsdien niet in levende lijve gesignaleerd. The New York Times berichtte begin maart op basis van Iraanse en Israëlische bronnen dat Mojtaba bij een aanval gewond zou zijn geraakt aan zijn benen.

De nieuwe Iraanse leider zag door de Amerikaans-Israëlische bombardementen niet alleen zijn vader gedood worden. Ook zijn vrouw, zoon en moeder werden gedood.

Correspondent Midden-Oosten Daisy Mohr:

"Een politiek en religieus leider van grote betekenis niet alleen voor veel Iraniërs maar ook voor veel sjiieten in landen als Irak, Jemen en Libanon. Ook daar zullen er de komende dagen ceremonies plaatsvinden om hem te eren. De verontwaardiging over zijn liquidatie zal hier in de regio de geschiedenisboeken in gaan.

Het mysterie rondom het lot van zijn zoon Mojtaba maakt dit voor de loyale aanhang niet eenvoudiger. Nog steeds zijn er allerlei geruchten rondom zijn situatie en gezondheid. Mocht hij publiekelijk kunnen verschijnen dan zou dit hét moment zijn. De verwachting is niet dat dat zal gebeuren. Veiligheidsmaatregelen zijn hoe dan ook enorm opgeschroefd de komende dagen omdat veel belangrijke kopstukken samen zullen komen.

Er zullen miljoenen mensen op de been zijn om hun loyaliteit te tonen tijdens, zoals de autoriteiten het aankondigen, 'de begrafenis van de eeuw'. In de tussentijd zijn er ook heel veel Iraniërs die niets met hun regime hebben en die helemaal niet zitten te wachten op deze week vol rouwplechtigheden. Zij zijn hun huidige leiders sowieso liever kwijt dan rijk en zien het liefst een heel ander Iran waarin geen ruimte is voor denkbeelden zoals die van de Khameini's. Maar deze groep zullen we de komende dagen waarschijnlijk niet horen of zien vanuit Iran."

Ruim vier maanden na de start van het kabinet-Jetten staat diens partij in de Peilingwijzer op verlies. Van de 26 zetels die D66 bij de verkiezingen van afgelopen oktober won, blijven er 15 tot 20 over in dit gewogen gemiddelde van de peilingen van Ipsos I&O en Verian/EenVandaag.

Pro, het vroegere GroenLinks-PvdA, profiteert van de tegenwind die D66 ondervindt. Met 24 tot 29 zetels, een winst van ongeveer 6, is deze oppositiepartij nu de grootste in de Peilingwijzer. Volgens het laatste onderzoek van Ipsos I&O stapt zo'n 15 procent van de D66-stemmers momenteel over naar Pro, met name degenen die het huidige regeringsbeleid niet links genoeg vinden.

De huidige minderheidscoalitie is sowieso weinig populair, want ook het CDA levert zetels in op 13 tot 18. Alleen de VVD weet zich redelijk te handhaven op 19 tot 23.

PVV verliest aan JA21 en FvD

Op rechts is een soortgelijke beweging te zien, maar dan ten koste van de PVV. De partij van Geert Wilders valt terug naar 17 tot 22 Kamerzetels, terwijl JA21 (11-15) en Forum voor Democratie (10-14) juist stijgen.

Politicoloog Tom Louwerse, de maker van de Peilingwijzer, wijst erop dat in dit geval een lijn wordt doorgetrokken die al bij de Kamerverkiezingen te zien was: toen verloor de PVV 11 zetels, terwijl JA21 en FVD terrein wonnen.

Waar Wilders met name kampt met het idee bij rechtse kiezers dat het kabinet-Schoof niet heeft 'geleverd' op vooral asiel, worstelt Jetten in de waarneming van Louwerse met het beeld dat zijn minderheidskabinet het moeilijk heeft om voldoende steun voor plannen te organiseren in de Kamer.

"Omdat die steun uiteindelijk uit verschillende hoeken moet komen, kan het idee ontstaan dat de coalitie van twee walletjes probeert te eten", zegt Louwerse. "Je ziet verdeeldheid over de koers: sommige kiezers van regeringspartijen vinden het beleid nu te links, anderen juist weer te rechts. Maar er zijn in het Ipsos I&O-onderzoek ook tevredener kiezers die het kabinet het voordeel van de twijfel geven en vinden dat er in elk geval een zekere mate van rust is teruggekeerd."

BBB verder omlaag

Achter de grotere partijen gaat het nog altijd niet goed met BBB. De BoerBurgerBeweging heeft sinds het najaar nog maar 4 zetels over en staat nu volgens de Peilingwijzer op 1 tot 3.

Anders is dat bij de Partij voor de Dieren, die juist winst boekt op 4 tot 7. Net als 50Plus, dat na zijn comeback in de Tweede Kamer nu op 2 tot 6 staat. Ook de SP (3-5) en Volt (1-3) lijken het iets beter te doen.

Stabiliteit is er bij de ChristenUnie, de SGP en Denk, alle op 2 tot 4.

Verantwoording

De NOS publiceert met enige regelmaat de Peilingwijzer, die zetelpeilingen van Ipsos I&O en Verian/EenVandaag samenvoegt. Meer over de methode erachter is te vinden op de website van de maker, politicoloog Tom Louwerse van de Universiteit Leiden.

De KNVB heeft aangifte gedaan naar aanleiding van racistische en beledigende reacties richting Oranjespelers. De opmerkingen verschenen op sociale media nadat Oranje-internationals Justin Kluivert, Quinten Timber en Crysencio Summerville hun penalty hadden gemist tegen Marokko en Nederland werd uitgeschakeld op het WK voetbal.

Het online discriminatiemeldpunt Meld.Online Discriminatie beoordeelt "tien tot twintig" reacties op sociale mediaplatformen Facebook en X richting Oranje-internationals als strafbaar. Deze zouden inmiddels zijn verwijderd.

Bij het online meldpunt voor discriminatie werden meldingen gedaan door zowel burgers als de KNVB. Volgens het meldpunt deed de KNVB twee meldingen over openbare berichten op platform X. Die zijn als strafbaar beoordeeld door Meld.Online Discriminatie en op verzoek van de organisatie heeft X de posts verwijderd.

Andere meldingen van de KNVB gingen over gesloten profielen, zegt het discriminatiemeldpunt. "Daar kunnen we niet op handelen. We hebben wel advies gegeven over of die berichten strafbaar waren, maar verder kunnen we niks doen. Dat is dan aan de KNVB of de persoon in kwestie zelf", zegt een woordvoerder van Meld.Online Discriminatie.

Anonieme troll-accounts

Concrete meldingen over discriminerende reacties onder Instagram-posts van de voetballers kreeg de organisatie echter niet, terwijl juist daarover veel werd gesproken.

Wat mogelijk meespeelt is dat Kluivert en Summerville de reactiemogelijkheid op hun Instagramaccount hebben uitgeschakeld, waardoor de reacties niet meer zichtbaar zijn. "Ons primaire doel is om meldingen van het internet te halen en dat is in zo'n geval dus niet meer nodig. Het is dan aan de mensen die de berichten hebben om verder actie te ondernemen", aldus Meld.Online Discriminatie.

Uit een NOS-analyse van honderden reacties op Instagram na de verloren wedstrijd tegen Marokko blijkt dat ongeveer twintig verschillende discriminerende reacties onder de profielen van Summerville, Kluivert en Timber te zien waren. Dat is een klein deel van het totaal aantal reacties op de accounts van de voetballers; het overgrote deel bestond uit steunbetuigingen van herleidbare Nederlandse accounts.

De discriminerende reacties waren voor een groot deel afkomstig van anonieme troll-accounts, of van een buitenlandse herkomst.

17 keer zelfde reactie

Sommige gebruikers hebben geen volgers, volgen niemand en plaatsen meerdere keren exact dezelfde reactie. Zo plaatste een account bijvoorbeeld zeventien keer dezelfde reactie onder posts van Timber en Kluivert.

Bij Kluivert valt bovendien op dat veel haatreacties afkomstig lijken van Indonesische accounts. In die reacties wordt geregeld een verband gelegd met zijn vader Patrick Kluivert, die eerder als bondscoach van Indonesië kwalificatie voor het WK misliep.

Er zijn ook herleidbare haatreacties, maar die gaan vaker om scheldpartijen en gokverlies dan om expliciet racistische uitingen.

OM neemt zaak hoog op

Willem Nijkerk, hoofd van het Landelijk Expertisecentrum Discriminatie van het OM, zegt dat de impact van discriminatoire uitingen groot is. "Discriminatiezaken hebben altijd prioriteit, net zoals zedenzaken of geweldzaken."

Als het gaat om groepsbelediging kan het OM ook zelf een onderzoek beginnen dat tot een vervolging kan leiden. Nijkerk verwijst naar een zaak uit 2014, toen toenmalig Oranje-international Leroy Fer een selfie met andere spelers van het Nederlands elftal plaatste. Onder die foto verschenen racistische reacties. Vier mensen werden toen opgespoord en drie van hen kregen een boete van 360 euro.

Onderbetaling, slechte huisvesting en onveiligheid op de werkvloer. De afgelopen jaren zijn er tal van signalen van misstanden in de vleessector geconstateerd. Vandaag heeft het kabinet een vergaande stap genomen en komt het met een verbod op het inhuren van uitzendkrachten in de sector. Nederland volgt daarmee het voorbeeld van Duitsland waar een soortgelijk verbod al een aantal jaren geleden is ingevoerd.

Het verbod in Nederland gaat over twee jaar in, halverwege 2028. Vleesbedrijven zullen hierdoor meer mensen in dienst moeten nemen. Nu werken veel medewerkers niet rechtstreeks voor het vleesbedrijf, maar via een uitzendbureau.

Een directe arbeidsrelatie, zoals dat in vaktermen heet, heeft volgens deskundigen een aantal voordelen. "Zo'n relatie betekent beter toezicht op werktijden, minder sprake van onbetaalde overuren, lonen die netjes geregeld zijn en dat je ook sociaal verzekerd bent", zegt Sonja Bekker, hoogleraar arbeidsmarkt en sociaal beleid aan de Universiteit Utrecht.

Onvermogen

Vanuit de sector komen boze reacties op het plan. VleesNL laat weten dat de branche overweegt juridische stappen te nemen tegen het verbod. Volgens de brancheorganisatie toont de "draconische maatregel" het "eigen onvermogen van de overheid" aan om malafide praktijken aan te pakken. "Vele bedrijven worden hierdoor onnodig gedupeerd."

De pluimveebrancheorganisatie Nepluvi zegt "met grote verbazing en teleurstelling" het nieuws te vernemen. De organisatie vindt dat de hele sector over één kam wordt geschoren en dat het kabinet onvoldoende heeft gekeken naar de verbeteringen die al zijn doorgevoerd.

Brancheorganisatie voor uitzendbureaus, de NBBU, noemt de maatregel "disproportioneel". "Het pakt niet alleen de rotte appels aan, maar treft de hele branche."

Ook ABU, de grootste branchevereniging voor uitzendbureaus, verzet zich tegen het verbod. "Dit is een symboolmaatregel waar de werknemer uiteindelijk niks mee opschiet", zegt directeur Jurriën Koops. "Door de contractvorm te verbieden in plaats van de daders aan te pakken, druk je deze misstanden alleen maar verder onder de radar." Volgens de branchevereniging is de kern simpel: misstanden moeten verdwijnen, niet verschuiven.

'Structureel misstanden'

Dat er in de vleessector zaken misgaan, blijkt ook uit een rapport van de Arbeidsinspectie dat vandaag verscheen. De inspectie spreekt van misstanden met "een structureel karakter". Tussen 2023 en het begin van 2026 kwamen er bijna 400 meldingen binnen. De inspectie ziet een trits aan misstanden en overtredingen: onderbetaling, illegale tewerkstelling, terugkerende arbeidsongevallen, hoge huisvestingskosten, intimidatie, moeten doorwerken bij ziekte, onverwachte kosten voor het gebruik van spullen (zoals messen) en ontslag op staande voet.

In het rapport staan schrijnende voorbeelden. Zo horen inspecteurs het verhaal van een medewerker die meerdere hernia's heeft gehad, maar toch iedere dag met dozen moet sjouwen. Het uitzendbureau waar de medewerker voor werkt, gaat ook niet op zoek naar passender werk.

Een ander verhaal gaat over een Slowaakse arbeidsmigrant die gewond raakt bij een machine. De medewerkster wordt pas één tot anderhalf uur later naar het ziekenhuis gebracht. De wond raakt daarna ontstoken en ze moet drie dagen in het ziekenhuis blijven. Uiteindelijk ondergaat ze een plastische operatie. Het vleesbedrijf blijkt gevraagd te hebben om een ervaren kracht, maar ze had alleen ervaring op de inpakafdeling.

Minister Vijlbrief (Sociale Zaken en Werkgelegenheid) wil nu een einde aan de praktijken en kiest voor een algeheel uitzendverbod. De inspiratie voor de maatregel komt uit Duitsland. Midden in de coronatijd greep het kabinet daar in. Grote clusters aan virusbesmettingen in de vleesindustrie waren een bevestiging van de slechte arbeidsomstandigheden.

Voor bepaald werk, zoals het slachten en snijden, mogen vleesbedrijven in Duitsland geen uitzendkrachten inhuren. "Over het algemeen hebben mensen daar betere arbeidsvoorwaarden gekregen. Het leidde ook tot verkleining van het aantal ongevallen op het werk", zegt professor Bekker. "Er blijven wel knelpunten bestaan, maar de schaal neemt af."

De Duitse vleesindustrie ageerde fel tegen de plannen. De bedrijven wezen met name op de kosten voor de consument. Doordat de arbeidskosten zouden stijgen bij een verbod zou de prijs voor vlees met 10 tot 20 procent stijgen, waarschuwden ze. Dit doemscenario is niet uitgekomen. Vlees is wel duurder, maar die stijging loopt niet veel uit de pas met de prijsstijging van andere producten.

Meerdere getuigen die zijn opgeroepen door de parlementaire enquêtecommissie corona worden opnieuw bedreigd. Dat heeft de commissie laten weten na het laatste verhoor van deze week. "Onze tolerantie voor dit verwerpelijke gedrag is nul en we zijn in contact met politie en beveiliging hierover", zegt commissievoorzitter en Kamerlid Daan de Kort, die de bedreigingen onacceptabel noemt.

Tijdens de verhoren de afgelopen vijf weken ging het al vaker over de grote impact die bedreigingen hadden in de coronatijd. Bij het verhoor van de oud-scholierenvertegenwoordiger van het Laks, Nienke Luijckx bleek vorige week dat zij opnieuw te maken had gekregen met bedreigingen. Ze zei dat het in aanloop naar haar verhoor "onrustig" was. "Maar het is heel moeilijk te herleiden wie het doet."

Zware inbreuken

De commissie zegt inmiddels te hebben gehoord dat meerdere getuigen worden bedreigd voor of na hun verhoor. "Eén ding staat daarbij buiten kijf: het is afschuwelijk als mensen die wij oproepen als gevolg daarvan met bedreigingen te maken krijgen of weer te maken krijgen." Om wie het precies gaat of wat voor bedreigingen het zijn, is niet bekendgemaakt.

Getuigen die opgeroepen worden door de commissie zijn verplicht om te komen en worden onder ede verhoord. De bedreigingen raken dus ook aan het werk van de commissie, zegt De Kort: "Getuigen moeten in alle vrijheid en veiligheid kunnen verklaren tijdens hun verhoor". "Het is een schande als je mensen zo onder druk wil zetten, laat de daders zich schamen", voegt hij toe.

Lees hier meer over de verhoren van deze week:

In de afgelopen weken hebben verschillende getuigen laten weten dat ze tijdens de pandemie bedreigd werden. OMT-lid Marion Koopmans kon destijds "niet meer vrijuit bewegen", zei ze in haar verhoor. Een ander bedreigd OMT-lid, Károly Illy, verklaarde dat er destijds te weinig gebeurde met zijn aangiftes. Iets wat andere OMT-leden overigens niet per se herkenden.

Ferd Grapperhaus, oud-minister van Justitie, vertelde aan de commissie dat hij ook veelvuldig is bedreigd tijdens de coronacrisis. Hij werd om die reden streng beveiligd. Oud-OMT-voorzitter Jaap van Dissel zei in zijn verhoor dat hij zich zorgen maakt of wetenschappers zich nog wel durven uit te spreken. "Anekdotes ga ik niet vertellen, want dan houd je het niet droog", zei Van Dissel.

Kijk hier terug wat getuigen verklaarden over bedreigingen:

Opnieuw haalt pensioenfonds ABP geld weg uit de Verenigde Staten. Het gaat om bijna 25 miljard euro. Dat blijkt uit de nieuwste beleggingslijsten van het ambtenarenfonds.

ABP, met 531 miljard euro aan belegd vermogen het grootste pensioenfonds van Nederland, is al langer bezig met het verkopen van Amerikaans schuldpapier, oftewel obligaties. Ook verkoopt ABP voor miljarden aan aandelen in Amerikaanse techbedrijven.

ABP bevestigt dat het pensioenfonds minder Amerikaanse staatsobligaties en aandelen in handen heeft.

Obligaties

Het pensioenfonds leent veel minder geld uit aan de Amerikaanse staat dan een half jaar geleden. De VS is ABP nog 4,6 miljard euro verschuldigd. Dat was in september 2025 nog ruim 19 miljard. Een jaar geleden had ABP zelfs nog 29 miljard aan Amerikaanse obligaties in handen.

ABP laat weten dat het op het moment aantrekkelijker is geworden om staatsobligaties in eurolanden te hebben dan obligaties in vreemde valuta. Dat heeft ook met eisen vanuit het nieuwe Nederlandse pensioenstelsel te maken.

Apple, Microsoft, Nvidia

Ook blijkt ABP een stuk minder Amerikaanse bedrijfsaandelen in handen te hebben dan een half jaar geleden. In september 2025 had ABP nog ruim 112 miljard euro aan Amerikaanse aandelen in bezit. Volgens het laatste overzicht, een stand van zaken van eind maart 2026, blijkt dat deze aandelen voor 10 miljard euro minder in de boeken staan.

Dat komt vooral door het verkopen van aandelen van grote techbedrijven. ABP heeft 4,6 miljard aan aandelen van chipgigant Nvidia. Dat was een half jaar terug nog ruim 9 miljard. De Apple-aandelen zijn ruim 3 miljard minder waard. De aandelen Microsoft in handen van ABP staan voor 3,6 miljard minder in het beleggingsoverzicht dan een half jaar terug.

Het verschil zou nog verklaard kunnen worden door een daling van de aandelenkoers, maar bij Nvidia en Apple zat er weinig verschil in de aandelenkoers van september 2025 en maart 2026. Microsoft verloor wel veel beurswaarde, maar ook dat verklaart niet de totale waardedaling.

ABP heeft dus een groot deel van deze techaandelen verkocht. Het pensioenfonds laat weten dit te doen om risico's van grotere schommelingen in rendement te voorkomen. De techaandelen zijn in de afgelopen tijd veel waard geworden, waardoor ze automatisch een groter aandeel vormden van de ABP-portefeuille.

Onlangs waarschuwde toezichthouder De Nederlandsche Bank voor een te grote blootstelling van pensioenfondsen aan een beperkt aantal techbedrijven.

Na zestien jaar in de Amsterdamse politiek is Jan-Bert Vroege (D66) gisteravond geïnstalleerd als wethouder in Almere. Hij krijgt daar economie, hoger onderwijs, innovatie, kunst & cultuur en de herontwikkeling van het stadscentrum in zijn portefeuille. Vandaag was - na een zeer korte nacht - zijn eerste werkdag.

Het is laat geworden afgelopen nacht. Na zijn installatie als wethouder was er nog een klein feestje. "Ik lag om half drie in bed", bekent Vroege, die na een paar uurtjes slaap een hotel in Almere komt uitlopen. Een huis heeft hij nog niet gevonden in de jongste stad van Nederland.

Het is vanaf het hotel tien minuten lopen naar het stadhuis. Veel mensen zijn er nog niet op straat. Maar vergis je niet, zegt Vroege. "Almere is echt een hele jonge, dynamische stad. Een heel andere stad dan Amsterdam. Een stad met weinig verleden, maar met heel veel toekomst. Almere heeft niet het imago dat het de meest sexy stad van Nederland is, maar de bewoners wonen hier graag."

Vroege begon in 2010 als deelraadslid in Amsterdam-Oost, zat in de gemeenteraad, en keerde vier jaar geleden terug naar Oost als bestuurder. Hij vond dat politiek minder in de Stopera bedacht moest worden, maar juist meer in de stadsdelen, dicht bij de mensen. Hij maakte zich hard voor meer groen in de stad, verkeersveiligheid en een veilige en inclusieve openbare ruimte.

De portefeuille toekomst

Nu moet hij in Almere aan de bak als wethouder met een volle portefeuille. "Ik heb het zelf samengevat als de portefeuille Toekomst. Het is economie, werkgelegenheid, innovatie, maar ook het hoger beroepsonderwijs. Oftewel werkgelegenheid voor nu en in de toekomst. Want er moet ook gewoon geld verdiend worden om al die huizen die mensen hier gekocht hebben te kunnen betalen. Het gaat ook over klimaat, energie en duurzaamheid. We hebben afgelopen weekend kunnen ervaren wat de impact is van die klimaatveranderingen en ook deze stad moet daarop worden voorbereid."

Voor Vroege was er in stadsdeelbestuur in Oost geen plek meer, omdat D66 daar haar bestuurszetel heeft opgegeven. Maar dat is niet de reden voor zijn vertrek naar Almere, zegt hij. "Nee, zeker niet. Ik heb al ruim voor de verkiezingen een sollicitatiebrief geschreven naar D66 in Almere. Het was een bewuste keuze. Er zijn veel nieuwe, jonge politici in Amsterdam. Een nieuwe generatie. Dan moet je als je al zo lang rond hebt gelopen als ik ook een keertje plaatsmaken."

Op zijn eerste werkdag schuift Vroege met de burgemeester en de andere wethouders aan voor de eerste vergadering. Verder is het vooral handjes schudden, taart eten en wat praktische zaken regelen. "Ik krijg vandaag een toegangspasje van het stadhuis, een telefoon en een e-mailadres. En nu ga ik aan het werk. Dankjewel AT5, dankjewel Amsterdam."

Sabine zal waarschijnlijk nooit weten wie verantwoordelijk is voor het vallende blok waardoor ze haar nek brak. En na de vernielingen van meerdere regenboogvlaggen werd de Churchill Pride alleen maar groter en groter.

Na negen maanden gaat het Alexanderplein vandaag weer open voor verkeer. En daar is de buurt blij mee, want het project had veel impact. Het Verkeer gaat langs terwijl de laatste werkzaamheden worden uitgevoerd. Zo moeten er tientallen afzethekken worden weggehaald en komt er nog een rode deklaag op het asfalt. 

''Oh echt? Daar ben ik superblij mee, want dit is niet te doen'', reageert een buurtbewoner als we haar vertellen dat het plein weer opengaat voor verkeer. ''Opgelucht en blij, het heeft heel lang geduurd, langer dan verwacht. En ik heb uitgekeken naar het moment dat het zover is'', reageert de eigenaar van een koffiezaak op het plein.

Veel impact

''Ik denk dat iedereen heel blij is dat we nu bijna klaar zijn'', vertelt omgevingsmanager Marije Mook. ''Het project had een behoorlijke impact voor de bewoners en ondernemers en iedereen die normaal deze route gebruikt met de auto, fiets of tram. En we hadden wat tegenvallers helaas, onder andere heel koud en heel warm weer en een spoedreparatie aan de Schelvisbrug.''

Begin oktober vorig jaar zijn de onderhoudswerkzaamheden van start gegaan. ''Eerst hebben we de kabels en leidingen vernieuwd, het tramspoor is volledig vernieuwd, de tramhaltes zijn voor iedereen toegankelijk gemaakt en daarna is er nieuw asfalt aangebracht'', legt Mook uit. Hierbij is er meer ruimte gemaakt voor fietsers. 

Voordat het plein weer opengaat worden eerst nog de hekken weggehaald.  ''Het zijn er zo'n 250'', vertelt één van de mannen die hiermee bezig is. ''Ze gaan nu naar de zaak toe. Daar worden ze schoongemaakt en de kapotte worden eruit gehaald. En dan worden ze weer opnieuw gebruikt.''

Het Alexanderplein gaat dus vanaf vandaag, vrijdag 3 juli, weer open voor auto- en fietsverkeer. De werkzaamheden op de naastgelegen Sarpahistraat zijn nog niet klaar. ''Daar werken we nog tot in september aan de aanleg van een fietsstraat richting de Czaar Peterstraat en het vernieuwen van de stoep'', sluit Mook af.

De gemeente heeft afgelopen jaar 1836 woningen, die leeg stonden of illegaal werden gebruikt, weer bewoonbaar gemaakt. Dat schrijft verantwoordelijk wethouder Zita Pels (Volkshuisvesting) in een brief aan de gemeenteraad. Volgens de wethouder zijn de resultaten het gevolg van een streng handhavingsbeleid op leegstand en een verbeterde samenwerking met de woningcorporaties.

"Amsterdammers weten de meldpunten van de gemeente goed te vinden, en daarnaast werken we nu intensiever samen met corporaties", schrijft Pels. Amsterdammers hebben vorig jaar vaker meldingen gemaakt van woonfraude en woningkwaliteit, dat aantal ging van 3429 meldingen in 2024 naar 4007 meldingen in 2025.

Vast systeem

Van de 1836 woningen die weer bewoonbaar waren, stonden er 1024 leeg. Omdat de woningcorporaties leegstand nu via een vast systeem kunnen melden, zouden de toezichthouders tegenwoordig ook sneller kunnen ingrijpen. In 2025 werden daardoor meer dan vijfduizend huisbezoeken uitgevoerd, dat is een stijging ten opzichte van 2024. Een gevolg daarvan is dat in 1024 woningen de leegstand is stopgezet.

Daarnaast zijn ook 591 corporatiewoningen bevrijd van oneigenlijk gebruik, zoals illegale onderhuur, illegale hotels of hennepkwekerijen. "151 woningen zijn verbeterd op gebied van onderhoud en duurzaamheid, zoals het oplossen van vocht en schimmel", schrijft de wethouder. 

De politie heeft een 20-jarige aangehouden nadat hij een andere man aanviel met een kettingslot op de Van Woustraat in De Pijp. Het voorval vond plaats na de wedstrijd Nederland-Marokko afgelopen dinsdagochtend. Hij wordt ook verdacht van een straatroof die vlak daarvoor plaatsvond en een andere mishandeling een paar uur later.

Beelden van het incident gingen rond op social media, waaronder op Dumpert. De man met het kettingslot lijkt achter een Oranje-supporter aan te rennen, waarna een andere Oranje-supporter tussenbeide komt.

Die laatste Oranje-supporter krijgt vervolgens een klap op zijn hoofd van een andere man. Daarop krijgt het slachtoffer een klap op zijn rug met het kettingslot van de verdachte. Daarna lopen de twee mannen dreigend naar een andere supporter, die het gevecht niet aangaat.

De politie is nog op zoek naar de man die de supporter in eerste instantie een klap op zijn achterhoofd geeft en hem vervolgens vasthoudt.

Straatroof en tweede mishandeling

Op een andere video, die volgens de politie tien minuten voor de aanval is genomen, is dezelfde verdachte te zien in de grijs-zwarte jas. Daarop is te zien dat de verdachte achter een Oranje-fan aanrent en zijn telefoon uit zijn zak steelt. Het slachtoffer krijgt daarna in een poging om zijn telefoon terug te krijgen klappen van andere mannen. De politie is in die zaak nog op zoek naar drie verdachten.

Na het incident op de Van Woustraat was de 20-jarige verdachte ook nog betrokken bij een mishandeling op de Van Ostadestraat rond 11.00 uur. Daarvoor is ook nog een 22-jarige man aangehouden. Hij is inmiddels wel weer op vrije voeten, maar nog wel verdachte in de zaak. De 20-jarige man zit nog vast. 

De 42-jarige man die begin dit jaar in Zuidoost gewapend een woning overviel en daarbij de aanwezigen tegen hun zin in vasthield en vastbond met tie wraps, is veroordeeld tot vier jaar celstraf. Naast de gevangenisstraf moet hij in totaal ook duizenden euro's aan schadevergoedingen aan de slachtoffers betalen. 

Op 3 januari 2026 viel de man, samen met twee anderen, de woning in Zuidoost binnen. Op dat moment waren er zeven mensen in de woning, onder wie twee minderjarige kinderen. Hij bedreigde de aanwezigen onder meer met een mes en een vuurwapen, en ook werd er geduwd en geslagen. 

Bij de overval werden uiteindelijk luxe-artikelen buitgemaakt, zoals sieraden en een autosleutel. “Waar zijn je sieraden, zeg me, anders ga ik je dood maken”, zou de man onder andere gezegd hebben. De gestolen spullen hadden volgens de rechtbank emotionele waarde, en zijn na de diefstal nooit teruggevonden. 

Naast de gevangenisstraf moet de man zijn slachtoffers ook schadevergoedingen betalen, variërend van 5 duizend tot meer dan 16 duizend euro. 

Een 17-jarige jongen is door de rechtbank veroordeeld tot jeugddetentie van 200 dagen, waarvan 184 dagen voorwaardelijk, en 80 uur taakstraf voor zijn medeplichtigheid bij de explosiepoging bij een van de filialen van De Pizzabakkers aan de Plantage Kerklaan. De jongen gaf de tas met Cobra's en benzine aan de 14-jarige jongen die het explosief af moest laten gaan. Hij hoeft niet meer de cel in: de onvoorwaardelijke straf is gelijk aan de tijd dat hij in voorarrest zat.

Een papieren tasje bungelt aan de voordeur van een filiaal van De Pizzabakkers in de Plantage Kerklaan. Het is even na middernacht op 3 september van vorig jaar als een 14-jarige jongen de tas met drie petflessen benzine, vastgetapet aan een super Cobra 6, achterlaat bij de zaak. De jongen wordt op heterdaad betrapt, doordat hij te zien was op de door de gemeente geplaatste camera's. 

De jongen gaf aan dat hij via Snapchat was benaderd en onder druk was gezet. De tas met cobra's en benzine had hij gekregen van twee lange jongens op het Waterlooplein. Het spoor leidde via vingerafdrukken op het explosief en gegevens uit de telefoon van de jongen uiteindelijk naar twee verdachten. De inmiddels 20-jarige Darlencho E. en de 17-jarige jongen. Beiden werden daarna opgepakt. 

Op de ducttape, waarmee het stuk vuurwerk aan de flessen is vastgemaakt, wordt het DNA van de 17-jarige gevonden. De rechtbank concludeert daarnaast dat hij instructies en een masker gaf aan de 14-jarige. De 14-jarige jongen kreeg ook jeugddetentie en Darlencho E. is veroordeeld tot 2,5 jaar cel.

Niet terug naar jeugdgevangenis

De rechtbank is van oordeel dat een jeugddetentie passend is voor de acties van de 17-jarige jongen. Dat hij vanaf september weer naar school kan en daar gemotiveerd voor is, vormt volgens de rechter een belangrijke rol om de jongen niet terug te sturen naar de jeugdgevangenis. 

Maar de jongen moet het volgens de rechter nu wel waar gaan maken. Aan het voorwaardelijk deel van de jeugddetentie, de 184 dagen, zitten namelijk bijzondere voorwaarden. Zoals naar school gaan volgens het rooster, begeleiding, hulpverlening en een contactverbod. De taakstraf van 80 uur bestaat uit een werkstraf en een leerstraf van allebei 40 uur. 

PRO kreeg de gemeenteraad deze week flink over zich heen en het ouderwetse 'treintje' naar de interruptiemicrofoon was terug. Hoe gaat het verder met het bestuurlijke stelsel?  Nicolaï Brannan van AT5, David Hielkema van Het Parool en Marijn Schrijver van De Telegraaf bespreken in de podcast Politiek aan de Amstel de bubbel van de Stopera.

Verder: hoe hield Femke Halsema zich staande tijdens de corona-enquête, en waarom stelde Rob Jetten teleur tijdens zijn debuut bij Keti Koti?

Luister de podcast via Spotify door hier te klikken (met beeld). Liever Apple? Dat kan hier.

Na een dramatisch eerste seizoen is het aan Juryan Zandvliet om de jongste profclub van Nederland weer naar de Eredivisie te leiden. Hij volgt Ed Engelkes op, die zijn vertrek al eerder aankondigde. Ook werd deze week bekend dat maar liefst zeventien speelsters opstappen.

Van de torenhoge verwachtingen van Hera United - de eerste Nederlandse profclub voor alleen vrouwen - is weinig terecht te komen.  De club eindigde als tiende van de twaalf clubs en degradeerde daardoor in haar debuutseizoen uit de Eredivisie.

De 32-jarige Zandvliet tekent een contract voor het seizoen 2026-2027. Het is zijn eerste baan als hoofdtrainer bij de senioren. Hij werkte eerder bij de jeugdopleidingen van PEC Zwolle en AZ. Ook was hij assistent-trainer bij Diriyah SC in Saudi-Arabië onder leiding van Alfred Schreuder.

17 speelsters vertrekken

Opvallender nog is het vertrek van maar liefst zeventien speelsters, waaronder aanvoerder Puck Jonker en smaakmaker Samya Hassani. Voorafgaand aan het seizoen vertelde Hassani dat ze enthousiast was over de plannen van Hera en het Olympisch Stadion als thuisbasis. "Het is toch mijn stad, geweldig om daar te kunnen spelen", zei ze. Van spelen in het Olympisch Stadion is het nooit gekomen. Hera koos uiteindelijk AFC in Zuid als thuisbasis.

Coach Engelkes vertelde vlak voor het seizoen dat Hera als doel had om degradatie te ontlopen. "We zijn een nieuwe club, er zijn wat meiden weggegaan en nieuwe gekomen. We moeten reëel zijn. Andere clubs zoals FC Twente, Ajax, PSV en Feyenoord zijn al veel langer bezig. Laten we misschien andere groepen verrassen, ik denk dat dat wel een aantal keren gaat gebeuren dit jaar." Dat verrassen lukte in ieder geval één keer, in februari, toen Hera de derby tegen Ajax won met 1-2.

Trots en dankbaar

Hera schrijft op de eigen website dat ze met trots en dankbaarheid afscheid nemen van de speelsters. "Onze HERA’s van het eerste uur. Zij waren er. Vanaf dag één. In een spannend seizoen, zonder garanties. En zonder draaiboek. We hebben vele bijzonder momenten met elkaar beleefd. Momenten die we nooit vergeten. En die alleen mogelijk waren omdat deze groep geloofde in waar HERA United voor staat."

Op vijftien juli traint de selectie voor het eerst onder de nieuwe trainer.

Het OM gaat niet verder met de zaak van Sabine, die vorige maand haar nek brak. Zij kreeg toen een stuk van een bankstel op haar hoofd, maar de politie heeft niet kunnen achterhalen wie er verantwoordelijk is voor het vallende stuk foam. 

Het telefoontje van de Amsterdamse recherche voelde voor Sabine afgelopen week als 'een klap in het gezicht'. De recherche liet haar weten dat het OM op basis van het verzamelde bewijs geen verdachte kan aanhouden die verantwoordelijk is voor het vallende blok.

Sabine liep zo'n vijf weken geleden nietsvermoedend over de Bloemgracht toen zij een enorme klap voelde. "Ik hoor een keiharde krak in mijn nek en dacht: 'dit is helemaal fout'."

Volgens een ooggetuige viel er van grote hoogte een groot blok naar beneden, boven op het hoofd van Sabine. Zij ging tegen de grond en werd met spoed naar het ziekenhuis gebracht. Daar bleek haar nek op drie plaatsen gebroken.

Geen bewijs gevonden

Maar wat er precies is gebeurd, blijft een raadsel. Het blok is naar alle waarschijnlijkheid uit een woning gevallen of gegooid. De ooggetuige die het blok wel zag vallen, heeft niet gezien hoe dat precies is gebeurd.

De politie heeft een aantal dagen na het ongeluk onderzoek gedaan, maar kon geen bewijsmateriaal vinden. Later heeft ook de recherche zich over de zaak gebogen, maar ook die kan niet bewijzen hoe Sabine gewond is geraakt. 

"De laatste weken dacht ik dat het recht zou zegevieren, daar hield ik me aan vast. Dit vond ik echt een klap." Op de vraag of ze het gevoel heeft of de politie er alles aan gedaan heeft, antwoordt ze: "Op die dag niet, nee."

Maar wat haar vooral steekt, is dat er niemand naar de politie is gestapt om te vertellen wat er gebeurd is. "Dat er toch niet iemand heeft gezegd: 'Sorry, echt fout. Ik ben geschrokken. Ik dacht: ik duw dat even naar buiten en dan ruim ik het later op'. Dat is mijn allergrootste frustratie."

Erkenning

Die erkenning zou haar niet alleen mentale verlichting geven, maar ook de kans op een schadevergoeding. De afgelopen vijf weken kon zij niet werken en als zzp'er heeft zij weinig financiële zekerheid. Bovendien zal haar revalidatieproces nog ruim een jaar duren. Haar vrienden zijn daarom een crowdfunding gestart.

Oranje ligt uit het WK, het nieuwe thuisshirt is gepresenteerd en de eerste aankoop is een feit. Dat betekent dat alle ogen vanaf nu gericht kunnen worden op Ajax, dat morgen de eerste oefenwedstrijd van het seizoen speelt tegen het Griekse Panathinaikos. We zetten de aanloop naar de seizoensstart in augustus op een rij, zodat iedereen weer in de Ajax-sferen kan komen.

Nadat Oranje op het EK van 2021 werd uitgeschakeld tegen Tsjechië, spraken we met een Ajacied die op een groot scherm de wedstrijd had gezien. Of hij teleurgesteld was? "Binnenkort gaan we weer naar Ajax", scandeerde hij door de rode AT5-microfoon. "Het enige waar het om gaat, is dit", wijzend naar het Ajax-logo op zijn borst.

Hoewel het destijds op sportief vlak een stuk beter ging dan afgelopen jaren, geldt voor veel Ajacieden nog altijd dat de liefde voor Ajax een stuk groter is dan voor Oranje. En bij de start van elk seizoen bestaat er bij supporters altijd de hoop dat het dit jaar nét wat beter zal lopen dan het voorgaande jaar. Komend seizoen geldt al helemaal: veel slechter dan vorig seizoen kan het eigenlijk niet.

Zo reageerde een Ajacied in 2021 na de uitschakeling op een eindtoernooi:

Alle hoop is gevestigd op de kersverse Ajax-trainer Míchel, die op sportpark De Zanderij in het Gelderse Ermelo tegen Panathinaikos voor het eerst mag laten zien of hij de selectie wél draaiende krijgt. Die wedstrijd begint morgen om 17.00 uur en is live te volgen via de kanalen van Ajax. 

Ajax treft oude bekende

Op 8 juli, de woensdag daarop, keren de Amsterdammers terug richting de Veluwe voor een trainingsweek in Garderen. Ajax speelt dan op vrijdag een oefenpot tegen het Cypriotische AEK Larnaca op het sportpark van VV Hulshorst. 

Daar komen ze een oude bekende tegen: Mike van der Hoorn, die als centrale verdediger nog vaak in de spits opdook bij Ajax. Hij maakte deze zomer de overstap naar de Cyprioten. Twee maanden geleden kopte Van der Hoorn zijn FC Utrecht nog langs Ajax in één van de laatste wedstrijden van het seizoen, waardoor Ajax de grip op directe Europese plaatsing verloor. 

Na een weekje op de Veluwe keert Ajax weer terug naar Amsterdam, waar ze het op woensdag 15 juli opnemen tegen het Duitse VfL Bochum. Die wedstrijd vindt op de Toekomst achter gesloten deuren plaats, maar is te volgen via de kanalen van Ajax. Drie dagen later wacht er weer een Griekse tegenstander, met Olympiakos. In de Champions League verloren de Amsterdammers van de club uit Athene, dus Ajax heeft wat recht te zetten. Ook bij die wedstrijd zijn er geen fans welkom. 

Weer richting Volendam 

Na deze vier oefenwedstrijden mag Ajax zich opmaken voor een Europees tripje naar Servië of Boedapest, waar ze op 23 juli voor het eerst een officiële wedstrijd spelen, voor plaatsing in de Conference League. Ze moeten nog even wachten met boeken, want de bestemming wordt pas bekend na 16 juli, wanneer Ferencváros-FK Vojvodina tegen elkaar hebben gespeeld. Ajax speelt tegen de verliezer.

Midden in het tweeluik voor Europees voetbal speelt Ajax op zondag 26 juli ook nog een oefenwedstrijd tegen het Engelse Burnley, in de Arena. Dat wordt de eerste keer sinds 10 mei dat fans Ajax weer in de Arena kunnen zien voetballen; van de laatste vier officiële wedstrijden speelde Ajax er twee in Volendam en één uit in Heerenveen. Op 30 juli is de thuiswedstrijd van het tweeluik voor Europees voetbal, ook in de Johan Cruijff Arena. 

Op 2 augustus mag Ajax nog een keer terug naar het inmiddels bekende Kras Stadion in Volendam. Daar spelen ze een oefenwedstrijd tegen de Volendammers en kunnen Ajacieden nog één keer paling eten en een biertje drinken op de dijk. FC Volendam speelt komend seizoen in de Keuken Kampioen Divisie, dus een officiële wedstrijd met Ajax lijkt onwaarschijnlijk. Op 9 augustus begint de Eredivisie weer: Ajax mag dan afreizen naar Zwolle voor een duel met PEC. 

Het is voor iedereen die Ajax een warm hart toedraagt te hopen dat Ajax het beter doet dan afgelopen seizoen. In het seizoen 2018-2019 begon Ajax ook al vroeg in het seizoen met Europese voorrondes. We weten allemaal hoe dat eindigde...

Een woning aan de Willem Parelstraat in het centrum is vannacht overvallen. De bewoners waren thuis op het moment dat de verdachte het pand binnendrong. De overvaller is na de overval gevlucht.

De bewoners werden rond 04.00 uur opgeschrikt toen de verdachte het huis binnenkwam. Na de overvaller belden zij de politie. Die heeft in de omgeving nog gezocht naar de dader, maar de verdachte was spoorloos. De bewoners raakten niet gewond bij de overval. 

De politie doet onderzoek naar hoe de overvaller is binnengekomen en wat er is buitgemaakt uit de woning. Daar doet de politie nu geen uitspraak over. Wel wordt er aan getuigen die iets hebben gezien of gehoord gevraagd om zich te melden. Ook omwonenden met een videodeurbel of dashcam worden gevraagd om de beelden te delen. 

Ted Brandsen heeft vanavond na 23 jaar als directeur afscheid genomen van Het Nationale Ballet. Tijdens de jaarlijkse gala-avond, die dit keer grotendeels in het teken stond van zijn vertrek, kreeg Brandsen uit handen van burgemeester Halsema een Zilveren Medaille uitgereikt voor zijn jarenlange inzet voor Het Nationale Ballet.

Burgemeester Halsema prees Brandsens jarenlange inzet voor de kunst en voor de stad: "In al die jaren liet je je werk voor je spreken, zonder aandacht te vragen of ophef te zoeken."

Brandsen werd eerder al eens geprezen voor zijn werk: zo ontving hij in 2019 al de Amsterdamprijs voor de Kunst uit handen van burgemeester Halsema, en werd hij in juni 2022 benoemd tot Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw.

Daar komt nu de Zilveren Medaille bij. Die onderscheiding wordt uitgereikt aan Amsterdammers die zich gedurende meer dan vijftien jaar buitengewoon verdienstelijk hebben gemaakt voor de stad en de naam van Amsterdam op cultureel gebied hebben uitgedragen.

Burgemeester Halsema noemt Brandsen bij de uitreiking "een kunstenaar in de voorhoede" en "een boegbeeld voor onze stad". Na de Russische invasie van Oekraine haalde Brandsen Russische en Oekraiense dansers naar Nederland, onder wie prima ballerina Olga Smirnova. Halsema zegt daarover: "Amsterdam mag zichzelf graag een stad van vrijheid noemen, en dat is soms terecht door mensen zoals jij." 

Brandsen zelf was "licht overweldigd door al dit eerbetoon", en liet weten diep vereerd te zijn door de uitreiking van de medaille. Hij benoemt hoe dans niet altijd vanzelfsprekend onderdeel is geweest van de Nederlandse cultuur: "Dit gezelschap is pas 65 jaar oud, en ik ben er al 45 jaar onderdeel van." 

Opleider en vernieuwer

Brandsen is sinds jaar en dag verbonden aan Het Nationale Ballet: in 1981 begon hij er als danser. Na tien jaar verliet hij het gezelschap voor een freelancebestaan. In 1998 vertrok hij naar Australiê, waar hij artistiek directeur van West Australian Ballet werd, om uiteindelijk in 2002 weer terug te keren bij Het Nationale Ballet. In 2012 werd hij er directeur. 

Hij vernieuwde het repertoire, introduceerde nieuwe topchoreografen en zorgde dat het balletgezelschap vaker op internationale podia kon optreden. Ook speelde hij een grote rol bij het opleiden van jong talent. Zo richtte hij de Junior Company op. Daarnaast choreografeerde hij ook zelf voorstellingen, waaronder Mata Hari.  

Bij het jaarlijkse gala waren ook koning Willem-Alexander en koningin Máxima aanwezig. Brandsen, die met pensioen gaat, draagt het stokje per 1 augustus over aan Ernst Meisner.

Na de aankondiging van zijn vertrek in december 2024 maakte AT5 deze uitgebreide reportage over Ted Brandsen, waarin onder meer de onlangs overleden topchoreograaf Hans van Manen terugblikte op Brandsens lange staat van dienst.

Een auto heeft deze week van dinsdagavond tot en met woensdagmiddag een van de drie lifthuisjes van de Vijzelgrachtgarage bezet gehouden. Volgens de eigenaar was dat de schuld van de garage zelf, iets wat sommige buurtbewoners zich kunnen voorstellen.

In totaal telt de automatische ondergrondse garage drie lifthuisjes en automobilisten moesten door het bezette huisje soms langer wachten om te parkeren of hun auto te halen. Een buurtbewoner die de garage zelf niet gebruikt zei dat hij zelf de auto zou laten wegslepen als hij de beheerder van de garage zou zijn, maar dat mocht volgens een woordvoerder van stadsdeel Centrum niet.

In dit soort gevallen wordt het kenteken nagetrokken en wordt, als het kenteken bekend is, de automobilist gebeld. Het was woensdagmiddag bij de gemeente nog niet bekend dat de wagen er sinds dinsdagavond al stond, maar na navraag door AT5 is er volgens de woordvoerder wel meteen actie ondernomen.

Er waren door buurtbewoners twee briefjes achter de ruitenwisser geplakt met onder meer de tekst 'niet weglopen aso'. Zij hadden het vermoeden dat de automobilist de procedure bij het parkeren niet goed had gevolgd: je moet na het neerzetten van de auto controlevragen invullen en wachten tot de auto daadwerkelijk naar beneden gaat.

De eigenaar van de auto is woensdagmiddag uiteindelijk via de buurtwhatsapp bereikt. Zij bood haar excuses aan en schreef dat ze de auto naar beneden had laten gaan en daarna was weggelopen. De auto zou later weer omhoog zijn gekomen, maar toen was ze al weg. Het zou dus een fout van de garage zijn.

Andere buurtbewoners dachten ook dat het aan de garage kan liggen. "Soms heb je weleens dat je je auto ophaalt, maar dan komt hij niet omhoog", zegt een van hen. "En dan moet je heel lang wachten. Dat heb ik laatst ook gehad. En dan kan het zijn dat diegene weg is gegaan en niet teruggekomen. Of misschien is hij vanzelf omhoog gekomen."

Camerabeelden bekeken

De woordvoerder van het stadsdeel kan nog niet bevestigen dat deze auto vanzelf naar boven is gekomen. Er worden op een later moment camerabeelden bekeken om de oorzaak vast te stellen. Het zou volgens de woordvoerder niet eerder zijn voorgekomen dat een auto vanzelf omhoog ging. 

De garage, die ongeveer twintig miljoen euro heeft gekost, werd in 2023 geopend. De afgelopen jaren werd er meerdere keren geklaagd over technische problemen en soms lange wachttijden, al zijn er ook bewoners die blij zijn dat hun auto veilig onder de grond staat.