Het farmaceutische bedrijf Organon, met een productielocatie in Oss, wordt waarschijnlijk overgenomen door het Indiase Sun Pharmaceutical. Het bedrijf telt bijna 12 miljard dollar neer voor Organon. Het gaat om een van de grootste buitenlandse overnames ooit door een Indiaas bedrijf.

Organon is van Nederlandse oorsprong, maar was jarenlang onderdeel van het Amerikaanse geneesmiddelenbedrijf MSD. In 2020 maakte MSD bekend een nieuw zelfstandig beursgenoteerd bedrijf op te richten en daarvoor een oude naam te gebruiken: Organon & Co. Het bedrijf stond nog wel aan de Amerikaanse beurs genoteerd, maar ging sindsdien zelfstandig verder.

Wereldwijd werken er zo'n 10.000 mensen voor Organon. Ongeveer 2500 van hen werken in Oss, het Belgische Heist-op-den-Berg en op kantoren in Amsterdam en Brussel.

Geneesmiddelen voor vrouwen

Sun Pharmaceutical is het grootste farmaceutische bedrijf van India. Het bedrijf ziet vooral kansen in Organons geneesmiddelen voor vrouwen, zoals anticonceptie en behandelingen voor menopauze en borstkanker, meldt Omroep Brabant.

Daarnaast verwacht Sun via Organon makkelijker toegang te krijgen tot grote markten, waaronder China. De overname is nog niet helemaal rond. Toezichthouders en aandeelhouders moeten nog toestemming geven.

Organon werd bijna honderd jaar geleden opgericht. Het bedrijf haalde jarenlang insuline, een cruciaal medicijn tegen suikerziekte, uit de organen van varkens. Later werd het bedrijf vooral bekend door de anticonceptiepil en zwangerschapstesten.

Op zaterdag is een geschil tussen twee families over een waterbron in Tsjaad compleet uit de hand gelopen. Er vielen zeker 42 doden en tien anderen raakten gewond, meldde vicepremier Mahamat gisteren.

De ruzie vond plaats nabij de stad Guereda in de provincie Wadi Fira, dicht bij de grens met Sudan, maar in een groot gebied waren er wraakacties. Volgens de vicepremier was het daarom nodig het leger op het conflict af te sturen.

Mahamat zei dat de situatie nu onder controle is en kondigde aan dat er een "traditioneel bemiddelingsproces" in het dorp begint. Ook komt er een procedure om de strafrechtelijke verantwoordelijkheid vast te stellen. De regering zal "alle noodzakelijke maatregelen" nemen om destabilisatie van het grensgebied te voorkomen.

Schaarste

Soortgelijke conflicten over grondstoffen komen vaker voor in Tsjaad. Vorig jaar leidden ruzies tussen boeren en herders nog tot 42 doden. De ngo International Crisis Group (ICG) schat dat conflicten tussen boeren en herders tussen 2021 en 2024 in totaal meer dan duizend doden en 2000 gewonden hebben gekost.

Tsjaad vangt meer dan 1,2 miljoen vluchtelingen op van gewapende conflicten in Centraal-Afrikaanse Republiek, Kameroen en Sudan. Daardoor is er een toenemende schaarste aan grondstoffen.

In februari sloot Tsjaad de grens met Sudan nog "tot nader order", nadat er meerdere keren Sudanese milities de grens waren overgestoken.

Aan hoofdpijndossiers geen gebrek dezer dagen in Downing Street, het machtscentrum van de Britse politiek. En allemaal hebben ze een link met Amerika. Afgelopen week moest premier Starmer zich andermaal verantwoorden voor de aanstelling van de omstreden politicus Peter Mandelson als ambassadeur in Washington. Vandaag dient zich een nieuw mijnenveld aan: een driedaags staatsbezoek van koning Charles aan de Verenigde Staten, dat doorgaat ondanks de aanslag op president Trump afgelopen weekend.

Het is geen geheim dat Trump een fascinatie heeft voor de pomp and ceremony van de Britse monarchie. Starmer dacht hier handig gebruik van te maken en zette Charles in als diplomatieke joker. Hij had er nadrukkelijk voor gekozen om confrontaties met de Amerikaanse president zoveel mogelijk te vermijden. Starmer hoopte met vleierij de banden met het Witte Huis warm te houden.

Kort na Trumps inauguratie, begin vorig jaar, kwam Starmer al op bezoek in het Witte Huis met een brief van de koning. Dat was een uitnodiging aan de president voor een staatsbezoek, Trumps tweede aan het VK. Dat bezoek vond plaats in september, waarbij de president logeerde bij de koning op Windsor Castle. Trump kwam hierop met een tegenuitnodiging voor een staatsbezoek van Charles aan de VS.

Slijmdiplomatie

Met zijn slijmdiplomatie naar Ruttiaans voorbeeld probeerde Starmer de Amerikaanse president te committeren aan de NAVO, de strijd in Oekraïne en goede handelsbetrekkingen. Aanvankelijk leek deze tactiek vruchten af te werpen. Het Verenigd Koninkrijk sloot een relatief gunstige handelsdeal met de Amerikanen en de Britse premier leek een amicale band op te bouwen met de man in het Witte Huis.

Maar de laatste maanden blijkt dat er grenzen zitten aan die benadering. De Amerikanen hielden zich niet aan de afspraken van de handelsdeal. Trump lag op ramkoers met Downing Street in zijn pogingen om Groenland in te lijven. De oorlog in het Midden-Oosten deed de relatie verder verslechteren.

De Britten weigerden aanvankelijk toestemming te geven voor het gebruik van hun militaire bases voor een aanval op Iran. Later kwam er alsnog toestemming, maar daar waren wel allerlei beperkingen aan verbonden. Zo mocht de Amerikaanse luchtmacht de Britse bases alleen gebruiken voor "defensieve acties". Carte blanche kreeg het Witte Huis nooit.

Dit leidde tot grote woede bij Trump. Hij haalde steeds harder uit naar Keir Starmer (zie kader). De Britse premier op zijn beurt begon zich steeds feller af te zetten tegen het Witte Huis. Op een gegeven moment zei Starmer dat "hij het helemaal had gehad" met de sterk gestegen energiekosten voor Britse huishoudens die het gevolg waren "van de acties van Poetin en Trump".

De herhaaldelijke beledigingen van Trump

Wat aanvankelijk nog leek op een diplomatieke meesterzet, is nu dus uitgegroeid tot een potentieel mijnveld voor Starmer. Waar het bezoek van koning Willem-Alexander aan het Witte Huis grotendeels achter gesloten deuren plaatsvond, voltrekt het Britse staatsbezoek zich in de volle schijnwerpers. Charles wordt getrakteerd op een groots staatsbanket en een garden party bij het Witte Huis. De climax is een toespraak van de koning voor het Amerikaanse Congres.

'Grote kans op blamage'

Trump zei afgelopen week in een interview met de BBC dat het bezoek van de koning zijn relatie met het VK kan herstellen. Maar politicoloog Anand Menon, hoogleraar aan King's College London, ziet nog heel wat beren op de weg. "Het is onmogelijk om Trump in bedwang te houden. Hij zal zich ongetwijfeld beleefd opstellen naar de koning. Maar een losse opmerking in de trant van 'jullie premier is niet zo cool als de koning' is al snel gemaakt. De kans op een blamage is groot."

Ed Davey, de leider van de oppositiepartij Liberaal Democraten, had Starmer opgeroepen het staatsbezoek te schrappen. "Trump is een illegale en verwoestende oorlog begonnen in het Midden-Oosten die de energieprijzen omhoogduwt voor Britse huishoudens. Het staatsbezoek van onze koning kan je beschouwen als een enorme diplomatieke overwinning voor president Trump. We zouden die niet moeten gunnen aan iemand die ons herhaaldelijk beledigt en ons land beschadigt."

Maar het was onmogelijk voor Downing Street om het hele staatsbezoek terug te draaien. Ook al is de relatie tussen Trump en Starmer in rap tempo verslechterd, er staat voor de Britten simpelweg te veel op het spel. "De Britse staat is zo afhankelijk van Amerika voor haar veiligheid", zegt Menon daarover. "Voor de Britten is een wereld zonder de special relationship ondenkbaar."

En hoe kijkt Charles aan tegen het staatsbezoek? Naar verluidt zou de koning not amused zijn dat hij als een diplomatieke pion wordt ingezet om Trump te paaien. Maar zoals gebruikelijk blijven de koninklijke kaken stijf op elkaar. Zoals wel vaker bij controverses geldt altijd het motto van de Windsors: never complain, never explain.

Veiligheidsmaatregelen rond het staatsbezoek

Vanwege de mislukte aanslag tijdens het Correspondents' Dinner in Washington van afgelopen weekend is er in het Verenigd Koninkrijk extra aandacht voor de veiligheid van het Britse koningspaar tijdens hun bezoek aan de VS.

De secretaris-generaal van premier Starmer zei dat de regering en het paleis voorafgaand aan de reis nauw hebben samengewerkt met Amerikaanse functionarissen. "Vandaag vinden er verdere gesprekken plaats, in aanloop naar volgende week", zei hij tegen de BBC.

Volgens schaduwminister Philp van Binnenlandse Zaken moet het bezoek "absoluut doorgaan", omdat geweld de diplomatieke betrekkingen en de normale gang van zaken in de politiek niet mag belemmeren.

Thomas Plantenga is de CEO van Vinted, het tweedehands (kleding)verkoopplatform waarvan de omzet deze maand steeg tot boven de 1 miljard euro. Hij is de eerste gast in een interviewreeks deze week met mensen die ons de afgelopen tijd zijn opgevallen in het nieuws.

Plantenga reageert onder andere op kritiek dat Vinted niet zo duurzaam is als het lijkt. "Ik zie een heleboel mensen meningen naar buiten gooien die nergens op gebaseerd zijn", zegt hij geïrriteerd. "Het is misinformatie, het is gewoon niet waar."

Deze aflevering van De Dag kun je beluisteren via NPO Luister en alle andere podcastkanalen. Bevalt het? Vergeet je dan niet te abonneren!

Juist om de geloofwaardigheid van de duurzaamheidsmissie van Vinted te waarborgen voert het bedrijf naar zijn zeggen een gevecht tegen bijvoorbeeld dropshippers, die hij omschrijft als 'enorme machines die ons platform proberen te kraken'.

Reageren? Mail dedag@nos.nl

Presentatie en montage: Elisabeth Steinz

Redactie: Max Smedes en Lisa Konings

China wil dat de overname van het AI-bedrijf Manus door het Amerikaanse Meta wordt teruggedraaid. Een duidelijke reden waarom de autoriteiten de deal verbieden wordt niet gegeven. Maar uit een korte verklaring valt op te maken dat China niet wil dat de kunstmatige intelligentie van Manus in buitenlandse handen komt.

Manus werd nog geen vijftien maanden geleden gelanceerd. De chatbot die direct opdrachten kan uitvoeren werd opgericht door de Chinese programmeur Xiao Hong. In acht maanden zou Manus al een omzet van meer dan 100 miljoen dollar hebben gehad.

Overname van 2 miljard

Meta legde eind vorig jaar zeker 2 miljard dollar neer om Manus in handen te krijgen. Het was op twee na grootste aankoop ooit voor de Amerikaanse techgigant. Voor de overname verhuisde Manus in juli vorig jaar het hoofdkwartier van Peking naar Singapore. Het opende toen ook kantoren in Tokio en San Francisco.

Nadat oprichter Xiao Hong bij Meta de leiding had gekregen over de AI-strategie, werd in maart de technologie van zijn bedrijf geïntegreerd in Facebook, Instagram en WhatsApp.

Opvallend is dat China vorig jaar nog goedkeuring gaf voor de verhuizing naar Singapore, zo schreef de Financial Times vorige week in een reconstructie. De AI van Manus werd toen niet als cruciale techniek beoordeeld. Daarbij zou een verhuizing terug naar China eenvoudig te realiseren zijn. Maar de Chinese toezichthouders zouden nu vanuit de regering onder druk zijn gezet dit besluit "te corrigeren".

Oprichters vast in China

Onduidelijk is hoe het verder moet met Manus nu China de overname verbiedt. Volgens de FT zitten Xiao Hong en zijn mede-oprichter vast in China. De twee mochten het land niet uit tot er een besluit over de overname van hun bedrijf was genomen. In de korte verklaring melden de Chinese autoriteiten ook niet wat er nu moet gebeuren.

China en de Verenigde Staten liggen al enige tijd met elkaar overhoop wat betreft handel en de race om krachtigste kunstmatige intelligentie. De VS wil bijvoorbeeld niet dat de "super-AI" Mythos van het Amerikaanse Anthropic in China wordt gebruikt. Mogelijk gebruikt China nu de overname van Manus als drukmiddel tegen de VS.

Manus en Meta hebben zelf nog niet gereageerd op het overnameverbod.

Correspondent China Gabi Verberg:

"Om zowel economische als geopolitieke redenen was dit een gevoelige verkoop. Kunstmatige intelligentie geldt als één van de belangrijkste strategische ontwikkelingsgebieden voor China. De overheid doet er dan ook alles aan om zowel private als publieke bedrijven maximaal te faciliteren in hun groei. Het is dan vervolgens niet de bedoeling dat als deze bedrijven succesvol zijn, ze het land verlaten en hun verworven kennis in de verkoop doen. En zeker niet aan de VS.

Daarmee raken we aan een tweede gevoeligheid. De handelsoorlog tussen China en de VS mag tijdelijk dan afgekoeld zijn toen de landen hun importheffingen voor een jaar verlaagden, maar de technologische rivaliteit is onverminderd intens.

Beide landen werpen blokkades op om elkaars ontwikkeling te remmen: van exportrestricties op geavanceerde chips en kritieke grondstoffen tot het weren van technologieën en investeringen. De blokkade van de verkoop van Manus lijkt daar het laatste slachtoffer van."

De Britse politie heeft een 51-jarige man opgepakt voor brandstichting bij een queer club in Milton Keynes, een stad ten noordwesten van Londen. In de nacht van zaterdag op zondag brak de brand uit in de club, die op dat moment stampvol was. Er zijn geen gewonden gemeld.

Ooggetuige Molly Firman zei tegen de BBC dat medewerkers en beveiligers "uit het niets" begonnen te schreeuwen dat iedereen "nu naar buiten moest". Het vuur breidde zich snel uit. Op het hoogtepunt waren er twaalf brandweerwagens nodig om de brand te blussen.

Een woordvoerder zei gisteren dat de brandweer voorlopig nog ter plaatse zou blijven, onder andere om na te blussen.

Frank McMahon, wiens familie de club al 36 jaar runt, zei in een verklaring dat hoewel hij "diep bedroefd" is dat Pink Punters volledig is verwoest, hij opgelucht, dankbaar en trots is dat er geen personeel of bezoekers gewond zijn geraakt en dat iedereen veilig naar huis is gegaan.

De politie zegt dat de verdachte voorlopig vast blijft zitten en vraagt om niet te speculeren over het motief.

Voormalig ASML-bestuurder Martin van den Brink is per direct vertrokken als commissaris van chiptoeleverancier ASM International. Het concern heeft geconcludeerd dat "andere professionele activiteiten" van Van den Brink kunnen leiden tot belangenverstrengeling.

De kans daarop is volgens ASM International kennelijk zo groot, dat het beter is dat Van den Brink als commissaris vertrekt "om te voorkomen dat een dergelijke situatie, of de schijn ervan, in de toekomst ontstaat". Volgens het bedrijf is het besluit in overleg en "met wederzijds begrip" genomen.

Welke belangenverstrengeling dit kan zijn maakt ASM International niet duidelijk. Het bedrijf was niet direct bereikbaar voor een nadere toelichting. Van den Brink is op dit moment alleen nog als adviseur bij ASML betrokken. Hij begon in 1984 bij de maker van chipmachines uit Veldhoven, die wereldwijd marktleider is, en klom op tot Chief Technology Officer. Een maand na zijn vertrek bij ASML in 2024 haalde ASM International Van den Brink binnen als lid van de raad van commissarissen. Toen verwachtte het concern nog dat hij "een onschatbare bijdrage zal leveren".

Striptekenaar Dick Matena is gisteren op 83-jarige leeftijd overleden. Dat heeft de hoofdredacteur van het tijdschrift Eppo, waar Matena al jaren voor schreef en tekende, laten weten aan de NOS. Matena was bekend van zijn werk in stripreeksen als Argonautjes, Ridder Roodhart en Grote Pyr.

Matena begon op 17-jarige leeftijd bij Toonder Studio's. Daar leerde hij het vak van onder meer Marten Toonder, Thé Tjong Khing en Piet Wijn. Bij Toonder Studio's werkte hij ook mee aan bekende series als Tom Poes en Panda.

De striptekenaar maakte ook stripversies van kinderboeken en romans als De Avonden, Turks Fruit, Dik Trom en Kruimeltje. Hij geldt als de grondlegger van deze 'literaire verstripping' van romans. Ook schreef en tekende hij Virl voor het maandblad Mickey.

Over het verstrippen van literaire boeken zei hij in 2011 in een interview: "Ik ben een vrij klassieke tekenaar, die voor zijn eigen plezier die boeken is gaan verstrippen, voornamelijk omdat ik een manier gevonden heb om alle tekst van de schrijvers te gebruiken. Ik vind het leuk dat ik iets nieuws heb kunnen brengen, maar voor mij is het meer een ode aan de echte literatuur dan dat ik zelf probeer literatuur te maken."

Naakt meisje

In de jaren 80 maakte hij striptekeningen voor volwassenen, zoals Lazarus Stone en Sterrenschip. Ook werd zijn werk in landen als de Verenigde Staten, Frankrijk en Spanje gepubliceerd.

Matena woonde in de jaren 80 in Spanje, waar hij voor een Spaans agentschap Het Web en De Prediker tekende. Die laatste strip veroorzaakte veel ophef vanwege het afbeelden van een naakt meisje.

"Het is bespot en het heeft mijn hele internationale carrière naar de gallemiezen geholpen," zei Matena daarover tegen tijdschrift Vooys. "Ik heb er ontzettend veel last mee gehad, en dat vond ik absoluut niet leuk, maar aan de andere kant heb ik mensen er wel behoorlijk mee ontregeld, wat ook een definitie van kunst is."

'Iconische stripmaker'

In 1986 ontving Matena voor zijn werk de Stripschapprijs, de belangrijkste oeuvreprijs voor striptekenaars in Nederland.

Hij is na een kort ziekbed in zijn huis in Amsterdam overleden.

"Met het overlijden van Dick Matena verliest de Nederlandse stripwereld een iconische stripmaker en verteller", zegt Eppo-hoofdredacteur Rob van Bavel. "Zijn gedrevenheid en vakmanschap waren ongekend."

De waardering voor de manier waarop koning Willem-Alexander zijn koningschap invult neemt na de flinke dip in de coronaperiode geleidelijk weer toe. Wel vindt de helft van de Nederlanders het koningshuis te duur. Dat blijkt uit de NOS Koningsdag-enquête 2026, uitgevoerd door onderzoeksbureau Ipsos I&O.

Het voorzichtige herstel van het vertrouwen in koning Willem-Alexander, dat vorig jaar werd ingezet, zet zich dit jaar voort. Ruim de helft van de Nederlanders (54 procent) heeft vertrouwen in de koning. Met name bij jongeren tussen de 18 en 34 jaar is een stijging te zien. De tevredenheid over de manier waarop Willem-Alexander zijn koningschap invult is gestegen van 47 naar 53 procent.

Waardering is er vooral voor zijn menselijkheid en betrokkenheid en voor de manier waarop de koning een verbindende rol speelt in de samenleving. Een ruime meerderheid vindt ook dat Willem-Alexander een goede ambassadeur is voor Nederland.

Nederlanders geven de koning net als vorig jaar een 6,9 als rapportcijfer. Koningin Máxima en prinses Amalia scoren net als in 2025 iets hoger dan de koning.

Koninklijk Huis-verslaggever Simone Tukker: 

"We leven in een tijd vol spanning en conflict op het wereldtoneel. Veel mensen voelen zich machteloos en zoeken juist houvast in alle onzekerheid. Het imago van de koning gedijt daarbij, want hij staat symbool voor stabiliteit en eenheid. Velen zien hem als een verbinder in roerige tijden.

Ze moedigen het dan ook aan dat de koning zijn rol pakt als vertegenwoordiger van Nederland in het buitenland. In het oog springt de overnachting bij president Trump in het Witte Huis. Of dat nou zo'n goed idee was, daar zijn Nederlanders wel verdeeld over. Voorstanders noemen dat het belangrijk is om - ook op lange termijn - de Verenigde Staten te vriend te houden. Tegenstanders wijzen vooral op de uitstraling van zo'n bezoek. Zo lijkt het alsof ze staan achter alles wat Trump doet, zeggen ze."

Over de vraag of het gepast is of een lid van het Koninklijk Huis deze zomer naar het WK voetbal in de VS gaat, gezien de politieke situatie daar, zijn de meningen verdeeld. De grootste groep (41 procent) ziet dat niet als doorslaggevend bezwaar, 29 procent is er tegen.

Kritiek op kosten

De steun voor de monarchie blijft stabiel. Net als vorig jaar geven zes op de tien de voorkeur aan de monarchie boven een republiek met een gekozen president.

Kritiek is er op de kosten van de monarchie: de helft van de Nederlanders (49 procent) vindt die te hoog. Vooral jongeren zijn kritisch, bijna 60 procent vindt het koningshuis te duur.

Koninklijk Huis-verslaggever Simone Tukker: 

"Het leven is voor iedereen duurder geworden en veel mensen hebben moeite om rond te komen. Door de oorlog in Iran is het voor veel Nederlanders slikken aan de pomp. Tegelijkertijd zien vooral jongeren hun kansen op een woning somber in. Dat alles laat zich maar moeilijk rijmen met de begroting van de koning, waarop niet wordt ingeleverd. Integendeel: die stijgt dit jaar tot ruim boven de 60 miljoen euro.

Juist wanneer het koningshuis terughoudend is met de uitgaven levert dat waardering op. Dat zagen we toen prinses Amalia besloot om in eerste instantie af te zien van haar toelage.

Voor uitspattingen zoals een vakantie in coronatijd of een vakantievilla in Mozambique geldt het tegenovergestelde. Hoewel dit soort misstappen zich al een tijd niet meer hebben voorgedaan, blijven ze bij velen wel in het geheugen hangen."

De meerderheid van de Nederlanders heeft een positieve indruk van prinses Amalia, die wordt gezien als intelligente, serieuze en professionele troonopvolger. Een grotere groep dan vorig jaar is kritisch over het feit dat Amalia gebruikmaakt van het onkostendeel (1,6 miljoen euro) van haar jaarlijkse toelage. 26 procent vindt dat niet terecht, tegenover 21 procent vorig jaar. Vooral jongeren zijn hier kritisch over.

Dat koningin Máxima en prinses Amalia het afgelopen jaar actief zijn geworden bij defensie kan rekenen op de steun van bijna 60 procent. Koningin Máxima heeft zich aangemeld als reservist bij de landmacht en Amalia volgt een opleiding bij het Defensity-college.

Koninklijk Huis-verslaggever Simone Tukker:

"De persoonlijke inzet van de koningin en de kroonprinses voor defensie oogst lof. Het toont hun maatschappelijke betrokkenheid en het geeft een signaal af dat ze bereid zijn om in tijden van crisis hun steentje bij te dragen. Slechts een kleine groep ziet het vooral als een pr-stunt voor defensie. Hoe dan ook zullen ze er bij defensie niet minder blij om zijn. Daar wordt al gesproken van het 'Amalia-effect'. De interesse voor defensie onder jongeren is sinds haar aanmelding flink toegenomen."

Door het volle energienet wordt de roep om vooral minder stroom te gebruiken steeds luider. Het stroomnet uitbreiden duurt lang, langer dan het kost om ruimte te maken door energie te besparen.

Grootverbruiker NS probeert het stroomverbruik met de trein omlaag te brengen, door machinisten via kunstmatige intelligentie te adviseren over remmen of optrekken. Een besparing van 5 tot 6 procent zou een vermindering van de omvang van een stad als Leeuwarden kunnen opleveren, verwacht NS.

"Kijk", wijst machinist Martijn de Jong naar een scherm in de cabine van de intercity van Den Bosch naar Utrecht Centraal. "We rollen nu met 110 kilometer per uur door Houten heen, maar we gebruiken geen stroom meer."

Al een paar kilometer voor Houten, bij de brug bij Culemborg, is de trein gestopt met tractie. Oftewel: hij gebruikt geen stroom meer om Utrecht te bereiken. Juist daar is het stroomnet zo vol dat er geen nieuwe aansluitingen meer mogelijk zijn. "Alle stroom die wij niet hoeven te gebruiken kan mooi naar de huishoudens toe", glimlacht de machinist als hij is uitgestapt op perron 3 in de Domstad.

Advies per rit

Met 4,6 miljoen gigajoule per jaar heeft NS een aandeel van 1 procent in het totale stroomverbruik in Nederland (voor zijn totale energieverbruik rekent het vervoersbedrijf het stroomverbruik om van MWh naar gigajoule). Dat is net zo veel als de stad Amsterdam. Door slimmer op te trekken en vooral slimmer te remmen gebruiken de NS-treinen al bijna een kwart minder elektriciteit dan zo'n tien jaar terug.

Maar door de hoge energiekosten en de druk op het stroomnet wil het ov-bedrijf nog iets minder verbruiken. "Als we nog een paar procent minder stroom gebruiken, dan is dat net zoveel als de stad Leeuwarden in een jaar verbruikt", legt De Jong uit.

Daarom verzamelt NS nu zo veel mogelijk gegevens over hoe treinen optrekken en remmen. Daar moet uiteindelijk eind dit jaar via kunstmatige intelligentie een model uit komen, dat per rit advies kan geven hoe de machinist nog slimmer kan remmen.

Dat komt doordat er in het model ook actuele informatie wordt toegevoegd: "We hebben het gewicht van de trein, ook via het aantal passagiers dat mee is. Want meer gewicht duwt de trein door. Dat combineren we met informatie over het spoor, of je omhoog of omlaag gaat, welke bochten er zijn. Alles wat wrijving veroorzaakt."

Eerder uitrollen

Bij die informatie worden bijvoorbeeld ook nog andere invloeden toegevoegd, zoals het weer. Daarmee wordt het per rit maatwerk, vertelt De Jong: "Geen enkele rit is namelijk hetzelfde. Of je met wind mee of tegen rijdt. In de zomer is de lucht iets dunner dan in de winter, dus heb je minder weerstand. Dat merk je ook. De machinist kan met al die informatie dan iets eerder of juist wat later gaan uitrollen. Zo zouden wij nog meer stroom kunnen besparen."

Tijdens de rit van Den Bosch naar Utrecht heeft De Jong een tablet mee in de cockpit. Die laat de machinist al zien hoe veel stroom er wordt gebruikt. Een soort navigatiesysteem voor efficiënt rijden. "Wij noemen de tablet gekscherend de TimTim", grinnikt De Jong.

Uiteindelijk moet de informatie op de tablet worden uitgebreid met een advies op basis van alle informatie tijdens de rit. "Hopelijk in het laatste kwartaal van dit jaar. We gaan de machinist natuurlijk niet belasten met allemaal informatie over het weer. De strategie is om bij vertrek zo snel mogelijk op te trekken, om dan zo lang mogelijk op een zo hoog mogelijke snelheid te blijven rijden. Zo kun je aan het eind van de rit eerder uitrollen met de trein. En zo min mogelijk energie gebruiken."

Goedemorgen. Het is Koningsdag. De koning wordt 59 en viert zijn verjaardag met zijn familie in Dokkum. In het hele land wordt Koningsdag gevierd met vrijmarkten en feesten.

Het weer: de dag start zonnig, later is er wat meer bewolking, maar het blijft wel droog. Het wordt 13 tot 19 graden.

Ga je vandaag op pad? Hier vind je het overzicht van de files en wegwerkzaamheden en hier de situatie op het spoor.

Wat kan je vandaag verwachten?

Wat heb je gemist?

Iran heeft de VS een nieuw vredesvoorstel gedaan, meldt de Amerikaanse nieuwssite Axios. Teheran zou daarin voorstellen dat beide landen hun blokkade van de Straat van Hormuz opheffen en stoppen met vechten. In een later stadium zou Iran dan ook bereid zijn om te onderhandelen over hun kernprogramma.

De nieuwe leiders van Iran zouden het daar intern nog niet over eens zijn, daarom kan er volgens een bron niet direct over worden gesproken. De VS heeft nog niet op het voorstel van Iran gereageerd.

Ander nieuws uit de nacht:

En dan nog dit:

In de Utrechtse binnenstad begon de vrijmarkt traditioneel op de avond voor Koningsdag. Op de kindervrijmarkt was het gistermiddag al gezellig druk. Kinderen verkochten spullen of verdienden op een creatieve manier een zakcentje.

Fijne dag!

Noord-Korea heeft een gedenkplek geopend voor de militairen uit het land die sneuvelden in de strijd tegen Oekraïne. Pyongyang stuurde vanaf november 2024 naar schatting duizenden militairen naar Rusland om zijn bondgenoot te helpen in de strijd tegen Oekraïne, toen die niet zo voorspoedig verliep als het Kremlin had verwacht.

De gedenkplek werd geopend door Kim Jong-un op de dag dat er vorig jaar een einde kwam aan de Noord-Koreaanse inzet, toen de Russische regio Koersk weer was heroverd op Oekraïne. Er was ook een hoge delegatie uit Moskou bij aanwezig, met onder anderen de minister van Defensie en de voorzitter van het Russische parlement.

Kim gebruikte de ceremonie om de goede banden met Moskou te onderstrepen. Hij noemde de gedenkplek "een blijvend symbool van vriendschap en solidariteit" tussen de twee landen. In een gesprek met defensieminister Belooesov zei hij de Russische veiligheidsbelangen volledig te steunen.

De beide landen maakten tijdens het bezoek plannen voor een voortdurende militaire samenwerking de komende vijf jaar. In ruil voor de inzet van troepen leverde Rusland eerder militaire technologie, financiële steun, voedsel en energie aan het land.

Propagandamuseum

Het is niet bekend hoeveel militairen Noord-Korea precies naar Rusland heeft gestuurd. Zuid-Korea houdt het op ongeveer 15.000. Enkele duizenden daarvan zouden zijn gesneuveld, omdat de Koreanen niet bekend waren met het terrein of moderne gevechtstechnieken en in de frontlinie moesten dienen. Dat leverde het land echter ook veel strijdervaring op.

Bij het nieuwe gedenkteken is ook een propagandamuseum gevestigd over de strijd in Rusland. Ook liggen er de resten begraven van enkele gesneuvelde militairen. Kim gooide persoonlijk wat aarde op een net gedolven graf en legde bloemen bij twee eerder begraven oorlogsslachtoffers.

Het regime in Noord-Korea gebruikt gesneuvelde militairen als voorbeeld van trouw aan het vaderland. Met ceremonies en gebouwen als deze wordt hun inzet in de strijd verheerlijkt. Zo was er bij de opening ook een concert onder het motto "Sterren van het moederland".

Noord-Korea publiceerde veel propagandafoto's van de opening:

De wereldwijd defensie-uitgaven zijn het afgelopen jaar opnieuw gestegen, ten opzichte van 2024 met 2,9 procent naar bijna 2500 miljard euro. Met het wegvallen van de Amerikaanse militaire steun aan Oekraïne was het voornamelijk de Europese herbewapening die zorgde voor de groei, schrijft de Zweedse onderzoeksinstelling SIPRI in zijn jaarlijkse rapport.

Drie landen waren zoals gebruikelijk goed voor het leeuwendeel van de wereldwijde wapenhandel: de VS, China en Rusland zijn samen goed voor 51 procent van het totaal. De VS gaf met ruim 800 miljard dollar wel 7,5 procent minder uit dan in 2024. President Trump kondigde al voor zijn aantreden aan de militaire steun aan Oekraïne te willen schrappen.

Europa gaf echter 14 procent meer uit aan defensie het afgelopen jaar. De 29 Europese NAVO-landen gaven samen bijna 500 miljard uit, met Duitsland als grootste goed voor bijna een vijfde daarvan. Volgens SIPRI was de stijging sinds 1953 niet zo groot. In Duitsland ging het om een bijna een kwart meer geld ten opzichte van een jaar eerder.

Weer stijging verwacht

"Ook dit jaar stegen de militaire uitgaven weer, doordat staten met wapenaankopen reageren op oorlogen, onzekerheid en wereldwijde onrust", redeneert het SIPRI. Het was het elfde jaar op rij dat de internationale wapenhandel een recordomzet draaide.

De stijging was echter niet zo scherp als vorig jaar, toen er bijna 10 procent meer werd uitgegeven. Onderzoekers verwachten dat ook dit jaar de uitgaven weer flink zullen stijgen, al was het maar omdat Trump een biljoenenbudget voor het Pentagon heeft ingediend bij het Congres.

China en Rusland

De uitgaven van Rusland stegen afgelopen jaar met bijna 6 procent, Oekraïne gaf zelfs 20 procent meer uit. Beide landen geven respectievelijk 7,5 en 40 procent van het bruto nationaal product uit aan wapens.

China liet in het kader van militaire moderniseringen voor het 31ste jaar op rij het defensiebudget groeien, met ruim 7 procent dit keer. In Taiwan leidde de Chinese dreiging tot grootste toename sinds 1988: het land gaf 14 procent meer uit, in totaal 15 miljard dollar.

In het Midden-Oosten bleven de defensie-uitgaven opvallend genoeg bijna gelijk. Dat kwam vooral doordat Israël 4,9 procent minder uitgaf, nu de oorlog in Gaza is geluwd. Wel zijn de uitgaven van Israël nog altijd het dubbele van 2022.

In Rio de Janeiro is een arbeider omgekomen bij de bouw van een podium voor popster Shakira. De 28-jarige man raakte bekneld tijdens de werkzaamheden.

Volgens lokale media kwam hij met beide benen vast te zitten in een hijsinstallatie. Hij kon nog worden bevrijd om naar het ziekenhuis te worden gebracht, maar is daar overleden.

De 49-jarige Colombiaanse wereldster treedt aanstaande zaterdag op op de beroemde Copacabana. Het gaat om een gratis concert, zoals eerder Madonna en Lady Gaga al op dezelfde plek gaven. Er worden honderdduizenden toeschouwers verwacht.

Vele honderdduizenden Amsterdammers en bezoekers van buiten de stad zullen hier vandaag Koningsdag vieren. Volg in dit liveblog hoe dat verloopt. Om 13.00 uur is AT5 drie uur lang live, online en op televisie.

Zie je iets bijzonders? Heb je een mooie oranje-foto? Of juist iets geks? Stuur het naar de AT5-tiplijn via Whatsapp op 06 511 909 38 of mail het naar info@at5.nl.

Liefde voor Máxima, aangeschoten toeristen en 'sfeer als vanouds' in Amsterdam vannacht: de verjaardag van koning Willem-Alexander werd op Koningsnacht al goed gevierd. AT5-verslaggever Jascha Havermans deed een rondje langs het feestgedruis. Zo trokken Amsterdammers op de rollator naar de Escape, was het dringen op de Reguliersgracht en trof je op de Lindengracht koningshuisgezinde tieners. "We houden van de koning, echt niet normaal."

Bij een schietpartij op de Van Hallstraat in West is aan het begin van de ochtend een man neergeschoten bij een ruzie op straat. De man is met een ambulance overgebracht naar het ziekenhuis. De politie is op zoek naar de schutter.

De politie kreeg rond 06.40 uur verschillende meldingen binnen van omwonenden dat er schoten waren gehoord. Een buurtbewoner laat aan AT5 weten minstens vier schoten te hebben gehoord. Volgens een woordvoerder van de politie was er een ruzie op straat en werden daarbij mogelijk meerdere schoten gelost. 

In de nabijgelegen De Kempenaerstraat werd door agenten die ter plaatse kwamen het slachtoffer gewond aangetroffen. De eerste zorg werd ter plaatse gedaan, daarna is de man met spoed richting het ziekenhuis overgebracht. 

De politie heeft de omgeving ruim afgezet en doet onderzoek. Ook wordt er in de buurt gezocht naar de dader. Getuigen die iets hebben gezien of gehoord, worden gevraagd om zich te melden. Ook aan omwonenden met een videodeurbel of dashcam wordt gevraagd of zij de beelden willen delen. 

Voorafgaand aan Koningsdag wordt er de avond en nacht al gefeest. Volg in dit liveblog hoe Koningsnacht verloopt. 

Het GVB heeft vanwege Koningsnacht aanpassingen gedaan aan de dienstregeling.

• Tram 2, 17 en 24 rijden vanaf 18:30 uur niet door de Leidsestraat. Die trams rijden om via Vijzelgracht en Rokin naar Centraal Station.
• Veerpont F3 (CS - Buiksloterweg) vaart extra tot 06:00 uur en de hele nacht door.

Morgen, op Koningsdag, gaat het om meer aanpassingen.

• Er rijden geen trams door de binnenstad.
• Tram 2, 4, 14, 17 en 24 rijden een aangepaste route.
• Voor tram 2, 17 en 24 geldt een andere route dan op 26 april.
• Veerpont F4 (CS - NDSM) en F3 (CS - Buiksloterweg) varen ’s avonds tot 00:00 uur met een extra pont.
• Veerpont F3 vaart de hele nacht door.
• Station RAI is de hele dag gesloten. Reis via Station Zuid of metrostation Europaplein (metro 52). Europaplein is na 18:00 uur wel gesloten voor instappers.
• Station Science Park (NS) is de hele dag gesloten. Bus 40 stopt wel bij Station Science Park en Science Park (Carolina MacGillavrylaan). Vanaf 19:00 uur vervallen de haltes Science Park Aer, Aqua en Terra.
• Vanuit Loveland van Oranje rijdt een pendelbus tussen 11:00 en 23:30 uur vanaf Amstelstation (halte A1).
• Station Amstelveenseweg is gesloten van 18:00 uur tot einde dienstregeling.

Vandaag is het Koningsdag. Van 13.00 uur tot 16.00 uur doen we verslag vanaf verschillende plekken in de stad. Van de grachten tot de Jordaan en van de Amsterdamse Poort tot het Mosplein in Noord.

Verslaggever Daphne Chlimintzas gaat naar de Apollolaan en het Vondelpark op zoek naar pareltjes. Frederieke Weel begint in Noord en ontvangt daarna feestgangers op het Centraal Station. Floris Spaans is in Zuidoost op zoek naar de feestjes en gaat daarna naar het Bredewegfestival in Oost. En natuurlijk zijn we ook in de binnenstad te vinden, waar Jasmine Jonell de kijker meeneemt over de grachten.

Je kan de uitzending ook live volgen op ons Youtube-kanaal. En de hele dag zie je hoogtepunten op onze socials. Natuurlijk zijn we er Koningsnacht ook al bij. Deze reportage kun je in de loop van deze ochtend terugvinden op onze site. 

Internationale studenten uit Iran die in Nederland studeren zitten klem. De groep is grotendeels afhankelijk van geldstromen uit het land van herkomst en dat is sinds de oorlog in het Midden-Oosten behoorlijk onstabiel. Tegelijkertijd mogen de Iraanse jongeren maximaal 16 uur per week werken. "Ik kreeg last van paniekaanvallen."

Een van de Iraanse studenten vertelt aan NH dat hij sinds de oorlog volledig klem zit. De 32-jarige Iraniër woont sinds februari 2024 met zijn vrouw in Nederland en volgt een opleiding aan de particuliere Hogeschool Wittenborg in Amsterdam-Zuidoost. De student kwam in de problemen toen het internet in het land van herkomst vrijwel volledig werd afgesloten. "Ik heb spaargeld, had een werkproject lopen in Iran en werd financieel ondersteund door familie, maar dat is volledig weggevallen." 

Daar komt bij dat studenten uit Iran niet zomaar aan het werk kunnen. Werkgevers moeten een tewerkstellingsvergunning aanvragen voor werknemers buiten de Europese Unie en Zwitserland. Als dat er is, mogen ze maximaal 16 uur per week werken; te weinig om de huur en boodschappen van te betalen.

Mentale last

Los van de financiële problemen dragen de studenten ook een mentale last die de oorlog met zich meebrengt. Een 27-jarige student, die ook niet met haar naam op de site wil, volgt net als haar 32-jarige studiegenoot een opleiding aan Wittenborg, Leren voor tentamens lukte haar niet meer. "Toen de oorlog uitbrak en het internet wegviel, kreeg ik last van paniekaanvallen", vertelt ze. "Er vielen bommen op de stad waar ik vandaan kom en ik wist niet hoe het met mijn vrienden en familie ging. Ik was niet in staat om naar school te gaan, laat staan te studeren."

Samen met haar studiegenoten vroeg de 27-jarige Iraanse of tentamens verplaatst konden worden. De student miste bij het verzoek steun vanuit de hogeschool. "Er wordt wel gezegd dat ze de situatie begrijpen, maar heel veel ondersteuning kwam er niet", vertelt ze. "De meeste Iraanse studenten hebben hun tentamens ook niet gehaald."

Noodfonds

Armin Taherioun (26) volgt een opleiding aan Hogeschool Inholland. Hoewel hij tegen dezelfde problemen aanloopt als de andere Iraniërs die NH spreekt, ervaart hij wel veel steun vanuit de hogeschool. "Er worden bijeenkomsten georganiseerd waarbij we elkaar een hart onder de riem kunnen steken", vertelt hij.

Een andere praktische manier waarbij studenten worden ondersteund is de hulp een zogeheten noodfonds. Studenten van Inholland kunnen een aanvraag doen voor een renteloze lening. "Alle Iraanse studenten die ik ken hebben dat inmiddels gedaan."

Het gaat om een lening van 300 euro per maand, die loopt tot en met augustus van dit jaar. "Het is lang niet genoeg als aanvulling op mijn bijbaan, maar het is wel een aanvulling op de inkomsten die ik heb", vertelt Armin. Hoe het na de zomer verder moet, weet hij niet. "Ik vond het moeilijk om te vragen, maar ik moest uiteindelijk geld lenen van vrienden uit Canada en familie in Nederland. Zij helpen mij als het nodig is."

Petitie

De 26-jarige student startte in maart een petitie om aandacht te vragen voor de situatie. Hiermee hoopt hij dat de regels voor werkende studenten uit Iran worden versoepeld. Daarnaast roept hij de regering op om voor alle Iraniërs een studentenlening mogelijk te maken bij DUO, iets waar de groep nu geen recht op heeft.

Vluchtelingenstatus?

Als de oorlog in het Midden-Oosten langer duurt, zullen de studenten zich aanmelden als vluchtelingen, verwacht Armin. "Het is niet wat we willen, maar er is dan geen andere optie dan asiel aanvragen." 

De 32-jarige student van Hogeschool Wittenborg vult aan: "Weet je wat bizar is? Ik heb vlak voordat ik naar Nederland kwam heel veel documenten moeten overhandigen om te bewijzen dat mijn vrouw en ik zelfredzaam zijn", vertelt hij. "Maar nu wordt ons aangeraden om asiel aan te vragen, omdat we dan meer rechten hebben."

Een terugkeer naar Iran zit er na een vluchtelingenstatus niet meer in, verwachten de drie studenten. "Dat is niet waar we voor naar Europa zijn gekomen. We zijn hier tijdelijk om nieuwe kennis op te doen."

Even is hij stil. "Publiceer toch maar niet mijn naam. Ik ben bang voor mijn toekomst in Nederland als ik me zo uitspreek."

De eindtijd voor het Koningsnacht-feest bij het Homomonument op de Westermarkt hoeft niet aangepast te worden. Iemand die vond dat het feest te lang doorging, heeft ongelijk gekregen bij de voorzieningenrechter. 

Het is niet bekend wie de klager is, maar diegene was het in ieder geval niet eens met de evenementenvergunning die de burgemeester eerder verleende aan de organisator. Daarin stond dat het feest tot 01.00 uur doorgaat, terwijl in het zogeheten Geluidbeleid staat dat muziekgeluid tijdens evenementen tot uiterlijk 23.00 uur toegestaan is. 

Dance

In datzelfde beleid staat dat er uitzonderingen gemaakt kunnen worden, maar volgens de klager gaat het om een 'dance-achtig muziekprofiel' en is er dan geen verruiming van de eindtijd mogelijk. In het Geluidbeleid staat namelijk deze zin: "Evenementen met een dance-achtig muziekprofiel worden op voorhand uitgesloten van de ruimere eindtijd vanwege de continue aard en de mate van de belasting."

De gemeente en de organisatie van het feest vonden dat er in dit geval geen sprake was van een 'dance-achtig muziekprofiel', omdat er niet continu dance gedraaid wordt. Het zou gaan om verschillende muziekgenres, waaronder dance, maar ook 'disco' en hiphop. Daarmee zou dit een 'een feest met muziek en tapontheffing' zijn.

De voorzieningenrechter heeft naar de website en het openbare Instagramaccount van de organisator gekeken. "Hoewel de voorzieningenrechter niet weet of de line-up volledig online weergegeven is, heeft zij gezien dat er verschillende performers zijn", staat er in het vonnis. Dat betekent dat het ook volgens de voorzieningenrechter geen evenement is met een 'continu dance-achtig muziekprofiel' en dat er 'geen aanleiding' is om de eindtijd naar 23.00 uur terug te brengen.

Om de klager, die waarschijnlijk in de buurt woont, tegemoet te komen had de gemeente de geluidsnormen eerder wel teruggeschroefd. Op 20 april volgde er daarom een nieuwe vergunning. De organisatie gaf aan daardoor overvallen te zijn en de oude geluidsnormen terug te willen. Volgens de voorzieningenrechter heeft de gemeente niet goed kunnen uitleggen waarom het volume aangepast moet worden en wordt die aanpassing daarom ongedaan gemaakt.

De politie dacht vanmiddag op de Piet Heinkade in Oost in te moeten grijpen na een melding over een ontvoering. Er werden meerdere politiewagens ingezet.

Een agent die werkt op het politiebureau op Zeeburg schrijft op Instagram dat ze bij de melding werd ingezet. Het bleek uiteindelijk om een vrijgezellenfeest te gaan. Daarbij verrassen vrienden van degene die gaat trouwen hem of haar nog een keer met een bepaalde (vaak niet verwachte) activiteit, maar dat pakte in dit geval dus verkeerd uit. 

"Denk goed na, voordat je een feest organiseert", schrijft de agent. "Voor je het weet, beland je in een situatie en staan er allemaal vuurwapens op je gericht."

Het is niet de eerste keer dat de politie ingrijpt tijdens een vrijgezellenfeest vanwege het vermoeden van een ontvoering.

De schermpjes die op fatbikes zitten blijken in Zuidoost een geliefd doelwit van dieven. Dat is te zien in een vandaag verschenen video van politievlogger Jan-Willem.

Jan-Willem draaide een dienst mee met verkeersagent Curtis, die op een van de politiebureaus in het stadsdeel werkt. In de buurt van het Bijlmerplein ondersteunden ze andere agenten die net een fatbike hadden achtervolgd. De twee opzittenden hadden volgens een getuige geprobeerd om een schermpje van een andere fatbike te stelen. 

Kontverhaal

Ook hadden ze gereedschap bij zich. Zelf ontkenden ze dat ze iets wilden stelen, maar de verkeersagent was duidelijk. "Je kunt hier wel een schermpje mee afschroeven, laten we eerlijk zijn. Je hebt een hele multitool bij je. Dus ik geloof er helemaal niks van. Dat je een schroevendraaier nodig hebt voor je eigen fiets, echt een kontverhaal." Later deed de eigenaar van de fatbike aangifte tegen de jongens.

"Het stelen van schermpjes van fatbikes is iets wat vaker gebeurt hier in de wijk", legde Curtis achteraf uit. "Die schermpjes, die zijn opvoerbaar, en die kun je dan koppelen aan een kabel van je fatbike. En dan kan je fatbike bijvoorbeeld harder gaan dan 6 kilometer per uur met een gashendel."

Scherm afkoppelen

Hij had ook een advies voor bezitters van een fatbike. "Als jij je fatbike buiten hebt staan en je kunt je scherm afkoppelen, vooral doen. En meenemen naar binnen. En laat hem niet op het stuur van je fatbike zitten, want dan ben je hem echt gewoon kwijt."

De verkeersagent is vanaf begin mei ook te zien in het tweede seizoen van de NPO-serie Blauw. In die serie worden agenten van dichtbij gevolgd.

De Johan Cruijff ArenA was vandaag het decor van de elfde vrouwenklassieker tussen Ajax en Feyenoord. Ondanks dat Ajax beter was eindigde de wedstrijd in 0-0, maar dat mocht bij de veel bezoekers, veel ouders met kinderen, de pret niet drukken. 

In tegenstelling tot de Klassieker bij de mannen, waar al jaren geen uitfans welkom zijn, is de sfeer bij deze wedstrijden vooral heel gemoedelijk. Tussen de Ajaxfans zaten ook wat supporters van de tegenstander.

Bij de wedstrijd van vandaag zaten een kleine 10.000 supporters, de populariteit van het vrouwenvoetbal is de laatste jaren enorm gestegen. Een eerdere editie van de klassieker in De Kuip trok bijna 34.000 toeschouwers, een record voor de vrouwen eredivisie. En bij een Champions League-duel tegen Chelsea zaten maar liefst ruim 34.000 fans.

Volgens de bezoekers zelf komt die sfeer door het publiek dat het vrouwenvoetbal aantrekt. De Johan Cruijff Arena was deze middag voor een groot deel gevuld met gezinnen, jonge kinderen en mensen die voor het eerst naar een professionele wedstrijd kwamen. "Ik vond de sfeer top. Iedereen had er zin in", aldus een supporter. 

Dit was alweer de elfde editie van de Klassieker in de Vrouwen Eredivisie. Van de eerste tien edities won Ajax er zeven, speelde twee keer gelijk en verloren één keer. Sportief gezien laat de 0-0 de verhoudingen onveranderd.

PSV staat nog steeds bovenaan, met Ajax op de derde plek met 40 punten en Feyenoord op de vierde plek met 38. Er zijn nog een handvol wedstrijden te spelen. De Ajax-vrouwen spelen hun volgende wedstrijd op 3 mei tegen Excelsior.

De politie heeft begin deze week nog eens twee verdachten aangehouden voor het beroven van pizzabezorgers in Zuidoost. Het totale aantal aanhoudingen komt daarmee op acht. 

De twee verdachten werden afgelopen maandag opgepakt. "Ook van deze verdachten is de telefoon voor onderzoek in beslag genomen", schrijft het Basisteam Bijlmermeer van de politie op Facebook. 

Bij de berovingen werd ging het de daders om de pizza's en niet om geld. De pizza's werden bijvoorbeeld in een kelderbox opgegeten. De politie kreeg tientallen meldingen over beroofde pizzakoeriers. 

Pizzaketen Domino's liet weten bodycams voor bezorgers te overwegen.

Als alles goed en vlot verloopt, heeft Amsterdam voor de zomervakantie een nieuw stadsbestuur. Weliswaar zo goed als zeker met dezelfde partijen als de afgelopen acht jaar, maar er wordt nog druk onderhandeld over de nieuwe plannen. Voordat alles al in beton is gegoten, hebben Amsterdammers nog wel wat tips. Vandaag is dat de 28-jarige Jason. Hij belandde net als duizenden andere jongeren in de jeugdzorg. 

Jason Bhugwandass belandde als tiener in de jeugdzorg, omdat hij depressief en suïcidaal was. Maar in plaats van zorg en aandacht te krijgen, werd hij voornamelijk opgesloten. Hoewel hij zich al tien jaar inzet om de jeugdzorg te verbeteren en daar ook de overheid over adviseert, raakt hij ontmoedigd door de traagheid waarmee minimale veranderingen in de jeugdzorg tot stand komen.

Gehoord worden

"Waar het op neerkomt, is dat jongeren gehoord willen worden. Ze willen een passende en liefdevolle aanpak en kunnen werken aan hun toekomst." Maar wat Jason in de praktijk ziet, is dat de gemeente stuurt op capaciteit in plaats van kwaliteit van jeugdzorg, zegt hij. "Jongeren worden vaak ergens geplaatst waar plek is, maar niet waar ze precies die zorg krijgen die ze nodig hebben." 

Hij adviseert het nieuwe college dan ook om bij jongeren in de jeugdzorg op bezoek te gaan en goed naar hen te luisteren wat voor hulp ze nodig hebben. "Als je jeugdzorg opnieuw gaat aanbesteden, dus gaat inkopen, betrek de jongeren uit de jeugdzorg er dan bij, zoals ze in Utrecht hebben gedaan. Dan gaat het echt beter."

Iris Vos, van het Ouder- en Kindteam in Zuidoost, ziet dat vraag naar jeugdhulp de afgelopen jaren flink toeneemt onder kinderen, jongeren en ook ouders. "Ouders hebben veel stress over bestaanszekerheid, huisvesting of hebben psychische problemen en dat heeft z'n effect op de opvoeding van kinderen."

Vertrouwen

Om aan die grote vraag aan jeugdzorg te kunnen voldoen, zoekt Iris de samenwerking met kleine maatschappelijke organisaties in de wijk. "Daar zijn de bruggenbouwers en sleutelfiguren uit de wijk". Denk aan kleine instellingen, die al het vertrouwen hebben van mensen. Bijvoorbeeld een stichting waar moeders naartoe kunnen als het ze teveel wordt, of waar kinderen terechtkunnen die niet naar school gaan of op de wachtlijst staan voor jeugdzorg."

"Ze worden dan opgevangen in de wijk en kunnen wij de hulpverlening naar hen toebrengen vanuit een vertrouwde omgeving. Mijn advies aan het nieuwe college is dan ook: ondersteun niet alleen de  grote jeugdhulporganisaties, maar kijk ook de kleine initiatieven in de wijk. We doen het samen."

Ondernemers maken zich klaar voor Koningsnacht, Ajax Vrouwen spelen gelijk tegen Feyenoord Vrouwen en hoe kan de jeugdzorg beter? Dat en meer in het AT5 Nieuws van zondag 26 april, gepresenteerd door Luna Christern.

Een groot deel van het wegdek dat gebruikt moet worden voor de vernieuwing van de Schinkelbrug op de A10 Zuid vaart de komende dagen dwars door de stad. Het brugdek komt vandaag aan over het IJ aan en vaart dinsdag de Kostverlorenvaart af. 

Het beweegbare deel voor de vernieuwde Schinkelbrug is gemaakt in Friesland, maar is zo groot dat het niet over de weg kan worden vervoerd. Het stalen gevaarte is namelijk 21 bij 26 meter groot. Dat is de grootte van twee tennisbanen.

Het gedeelte kan daardoor alleen per boot worden vervoerd en doet dat via de Waddenzee, het IJsselmeer, het IJ en het laatste stuk dwars door de stad. Daarvoor moet het brugdek wel rechtop worden gezet, want anders past het niet langs de sluizen en bruggen in de stad. 

Het brugdek is 24 april vertrokken vanuit het kleine dorp Sumar in Friesland en komt vandaag aan in Amsterdam. Via deze livestream kan je volgen waar het brugdek zich op het moment bevindt. De boot met het brugdek meert aan bij de Oude Houthaven en blijft daar eventjes liggen. Vanwege de verwachting van volle grachten door Koningsdag, wordt het laatste stuk van de tocht dinsdag gedaan. 

Dwars door de stad

In de vroege ochtend vertrekt het schip eerst vanaf de Oude Houthaven naar een ligplaats bij de Tweede Hugo de Grootstraat langs de Kostverlorenvaart. Daar blijft hij overdag liggen, zodat het verkeer niet te erg wordt gehinderd, om vanaf ongeveer 20.00 uur 's avonds de tocht af te maken. 

De route loopt de hele dag als volgt: in de ochtend via Brug Westerkeersluis, de Willemspoortbrug, de Kattenslootbrug, de Van Halbrug en de Beltbrug. Vanaf de ligplaats komt de boot daarna via de Wiegbrug, de Kinkerbrug, de Brug Overtoomsesluis die speciaal voor dit transport enkele dagen deels is afgesloten, de Th. De  Bockbrug, de Zeilstraatbrug en als de laatste Nieuwe Meersluis bij de Schinkelbrug. 

Werkzaamheden

Na Koningsdag zullen er ook opnieuw werkzaamheden plaatsvinden aan de A10 Zuid, omdat er deze periode minder verkeer rijdt vanwege de vakantie. De A10 Zuid richting de A1 en de A2 wordt op Koningsdag om 22.00 uur deels afgesloten. Er zullen overdag maar twee rijstroken open zijn en in de avonden en nachten is dat er slechts een. Woensdagochtend worden de afgesloten rijstroken weer vrijgegeven.

Dinsdag om 19.30 uur gaat de verbindingsweg van de A10 West naar de A10 Zuid dicht. Dat is tot dinsdag 5 mei alleen in de avonden en nachten zo. Er wordt 'extreme hinder' verwacht met een extra reistijd die kan oplopen tot een uur. 

Bovendien wordt het treinverkeer van en naar station Zuid komende dinsdag volledig stilgelegd. Er rijden dan alleen maar metro's. Dat blijft tot en met maandag 4 mei zo. Op Koningsdag en Bevrijdingsdag rijden de treinen dus wel volgens dienstregeling.